๑

พึงทราบวินิจฉัยในปฐมกามภูสูตรที่ ๕ ดังต่อไปนี้.

บทว่า เนลงฺโค คือ ไม่มีโทษ.

บทว่า เสตปจฺฉาโท คือ มีหลังคาขาว.

บทว่า อนีฆํ คือ ไม่มีทุกข์.

บทว่า มุหุตฺตํ ตุณฺหี หุตฺวา ความว่า จิตตคฤหบดีเมื่อยังพระไตรปิฎกให้หวั่นไหวเพื่อเพ่งเนื้อความแห่งบทว่า เนลงฺโค นั้น เหมือนให้เขย่าต่างหูที่หู จึงนิ่งอยู่ครู่หนึ่งเพื่อพิจารณาว่า นี้เป็นเนื้อความแห่งบทนี้.

บทว่า วิมุตฺติยา คือ อรหัตตผลวิมุตติ.

ก็อุบาสก เมื่อกล่าวปัญหานี้ ได้ทำสิ่งที่ทำได้ยาก. ส่วนพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสด้วยสิ่งที่พระองค์ทรงเห็นแล้วว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายไม่เห็นภิกษุนั่น ขาว บอบบาง จมูกโด่ง มาหรือ.

แต่จิตตคฤหบดีนี้กล่าวแล้วว่า นั่นเป็นชื่อของพระอรหันต์ โดยให้ถือเอานัย.

จบอรรถกถาปฐมกามภูสูตรที่ ๕ -----------------------------------------------------