๑

พึงทราบวินิจฉัยในมัจฉสูตรที่ ๘ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า มจฺฉิกํ ได้แก่ ผู้ฆ่าปลา.

บุคคลชื่อว่า หตฺถียายี เพราะไปด้วยช้าง.

แม้ศัพท์ต่อไปข้างหน้า ก็มีนัยนี้.

บทว่า วชฺเฌ แปลว่า ที่จะต้องฆ่า.

บทว่า วธายานีเต ความว่า สัตว์ที่เขานำไปเพื่อฆ่า.

บทว่า ปาปเกน มนสา ความว่า ด้วยจิตคิดจะฆ่าอันลามก. แต่ในพระบาลี ท่านเขียนไว้ว่า วธายุปนีเต.

บทว่า มาควิโก ได้แก่ ผู้ฆ่าเนื้อ.

บทว่า โก ปน วาโท มนุสฺสภูตํ ความว่า สำหรับผู้ที่มีใจลามก เข้าไปเพ่งเล็งมนุษย์ ไม่มีอะไรที่จะต้องพูดถึง ในความไม่มีสมบัติ.

ข้อนี้พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ เพื่อทรงแสดงถึงความที่บาปกรรมมีผลที่ไม่ปรารถนา. แต่เมื่อแม้ผู้ใดกระทำบาปกรรมเช่นนั้น ผู้นั้นกลับได้ยศ ข้อนั้นพึงเข้าใจว่ากุศลให้ผลแก่เขาเหล่านั้น โดยอาศัยอกุศลนั้น แต่วิบากจะไม่ยั่งยืนไปตลอดกาลนาน เพราะเขาจะถูกอกุศลกรรมนั้น ตัดรอน.

ในพระสูตรนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสธรรมที่เป็นฝ่ายอกุศลไว้อย่างเดียว.

จบอรรถกถามัจฉสูตรที่ ๘ -----------------------------------------------------