กิเลสโคจฉกะ · เล่ม ๓๔ ข้อ ๗๙๑

กิเลสโคจฉกะ · เล่ม ๓๔ ข้อ ๗๙๑–๘๐๙

กตเม ธมฺมา กิเลสา ทส กิเลสวตฺถูนิ โลโภ โทโส โมโห มาโน ทิฏฺฐิ วิจิกิจฺฉา ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ ฯ

ตตฺถ กตโม โลโภ โย ราโค สาราโค อนุนโย อนุโรโธ นนฺที นนฺทีราโค จิตฺตสฺส สาราโค อิจฺฉา มุจฺฉา อชฺโฌสานํ เคโธ ปลิเคโธ สงฺโค ปงฺโก เอชา มายา ชนิกา สญฺชนนี สิพฺพินี ชาลินี สริตา วิสตฺติกา สุตฺตํ วิสฏา อายูหนี ทุติยา ปณิธิ ภวเนตฺติ วนํ วนโถ สนฺถโว สิเนโห อเปกฺขา ปฏิพนฺธุ อาสา อาสึสนา อาสึสิตตฺตํ รูปาสา สทฺทาสา คนฺธาสา รสาสา โผฏฺฐพฺพาสา ลาภาสา ธนาสา ปุตฺตาสา ชีวิตาสา ชปฺปา ปชปฺปา อภิชปฺปา ชปฺปา ชปฺปนา ชปฺปิตตฺตํ โลลุปฺปํ โลลุปฺปายนา โลลุปฺปายิตตฺตํ ปุญฺจิกตา สาธุกมฺยตา อธมฺมราโค วิสมโลโภ นิกนฺติ นิกามนา ปตฺถนา ปิหนา สมฺปตฺถนา กามตณฺหา ภวตณฺหา วิภวตณฺหา รูปตณฺหา อรูปตณฺหา นิโรธตณฺหา รูปตณฺหา สทฺทตณฺหา คนฺธตณฺหา รสตณฺหา โผฏฺฐพฺพตณฺหา ธมฺมตณฺหา โอโฆ โยโค คนฺโถ อุปาทานํ อาวรณํ นีวรณํ ฉาทนํ พนฺธนํ อุปกฺกิเลโส อนุสโย ปริยุฏฺฐานํ ลตา เววิจฺฉํ ทุกฺขมูลํ ทุกฺขนิทานํ ทุกฺขปฺปภโว มารปาโส มารพลิสํ มารวิสโย ตณฺหานที ตณฺหาชาลํ ตณฺหาคทฺทุลํ ตณฺหาสมุทฺโท อภิชฺฌา โลโภ อกุสลมูลํ อยํ วุจฺจติ โลโภ ฯ

ตตฺถ กตโม โทโส อนตฺถํ เม อจรีติ อาฆาโต ชายติ อนตฺถํ เม จรตีติ อาฆาโต ชายติ อนตฺถํ เม จริสฺสตีติ อาฆาโต ชายติ ปิยสฺส เม มนาปสฺส อนตฺถํ อจริ ฯเปฯ อนตฺถํ จรติ ฯเปฯ อนตฺถํ จริสฺสตีติ อาฆาโต ชายติ อปฺปิยสฺส เม อมนาปสฺส อตฺถํ อจริ ฯเปฯ อตฺถํ จรติ ฯเปฯ อตฺถํ จริสฺสตีติ อาฆาโต ชายติ อฏฺฐาเน วา ปน อาฆาโต ชายติ โย เอวรูโป จิตฺตสฺส อาฆาโต ปฏิฆาโต ปฏิฆํ ปฏิวิโรโธ โกโป ปโกโป สมฺปโกโป โทโส ปโทโส สมฺปโทโส จิตฺตสฺส พฺยาปตฺติ มโนปโทโส โกโธ กุชฺฌนา กุชฺฌิตตฺตํ โทโส ทูสนา ทูสิตตฺตํ พฺยาปตฺติ พฺยาปชฺชนา พฺยาปชฺชิตตฺตํ วิโรโธ ปฏิวิโรโธ จณฺฑิกฺกํ อสุโรโป อนตฺตมนตา จิตฺตสฺส อยํ วุจฺจติ โทโส ฯ

ตตฺถ กตโม โมโห ทุกฺเข อญฺญาณํ ทุกฺขสมุทเย อญฺญาณํ ทุกฺขนิโรเธ อญฺญาณํ ทุกฺขนิโรธคามินิยา ปฏิปทาย อญฺญาณํ ปุพฺพนฺเต อญฺญาณํ อปรนฺเต อญฺญาณํ ปุพฺพนฺตาปรนฺเต อญฺญาณํ อิทปฺปจฺจยตาปฏิจฺจสมุปฺปนฺเนสุ ธมฺเมสุ อญฺญาณํ ยํ เอวรูปํ อญฺญาณํ อทสฺสนํ อนภิสมโย อนนุโพโธ อสมฺโพโธ อปฺปฏิเวโธ อสงฺคาหนา อปริโยคาหนา อสมเปกฺขนา อปฺปจฺจเวกฺขณา อปฺปจฺจกฺขกมฺมํ ทุมฺเมชฺฌํ พาลฺยํ อสมฺปชญฺญํ โมโห ปโมโห สมฺโมโห อวิชฺชา อวิชฺโชโฆ อวิชฺชาโยโค อวิชฺชานุสโย อวิชฺชาปริยุฏฺฐานํ อวิชฺชาลงฺคี โมโห อกุสลมูลํ อยํ วุจฺจติ โมโห ฯ

ตตฺถ กตโม มาโน เสยฺโยหมสฺมีติ มาโน สทิโสหมสฺมีติ มาโน หีโนหมสฺมีติ มาโน โย เอวรูโป มาโน มญฺญนา มญฺญิตตฺตํ อุณฺณติ อุณฺณาโม ธโช สมฺปคฺคาโห เกตุกมฺยตา จิตฺตสฺส อยํ วุจฺจติ มาโน ฯ

ตตฺถ กตมา ทิฏฺฐิ สสฺสโต โลโกติ วา อสสฺสโต โลโกติ วา อนฺตวา โลโกติ วา อนนฺตวา โลโกติ วา ตํ ชีวํ ตํ สรีรนฺติ วา อญฺญํ ชีวํ อญฺญํ สรีรนฺติ วา โหติ ตถาคโต ปรมฺมรณาติ วา น โหติ ตถาคโต ปรมฺมรณาติ วา โหติ จ น จ โหติ ตถาคโต ปรมฺมรณาติ วา เนว โหติ น น โหติ ตถาคโต ปรมฺมรณาติ วา ยา เอวรูปา ทิฏฺฐิ ทิฏฺฐิคตํ ทิฏฺฐิคหนํ ทิฏฺฐิกนฺตาโร ทิฏฺฐิวิสูกายิกํ ทิฏฺฐิวิปฺผนฺทิตํ ทิฏฺฐิสญฺโญชนํ คาโห ปฏิคฺคาโห อภินิเวโส ปรามาโส กุมฺมคฺโค มิจฺฉาปโถ มิจฺฉตฺตํ ติตฺถายตนํ วิปริเยสคฺคาโห อยํ วุจฺจติ ทิฏฺฐิ ฯ สพฺพาปิ มิจฺฉาทิฏฺฐิ ทิฏฺฐิ ฯ

ตตฺถ กตมา วิจิกิจฺฉา สตฺถริ กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ ธมฺเม กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ สงฺเฆ กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ สิกฺขาย กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ ปุพฺพนฺเต กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ อปรนฺเต กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ ปุพฺพนฺตาปรนฺเต กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ อิทปฺปจฺจยตาปฏิจฺจสมุปฺปนฺเนสุ ธมฺเมสุ กงฺขติ วิจิกิจฺฉติ ยา เอวรูปา กงฺขา กงฺขายนา กงฺขายิตตฺตํ วิมติ วิจิกิจฺฉา เทฺวฬฺหกํ เทฺวธาปโถ สํสโย อเนกํสคาโห อาสปฺปนา ปริสปฺปนา อปริโยคาหนา ถมฺภิตตฺตํ จิตฺตสฺส มโนวิเลโข อยํ วุจฺจติ วิจิกิจฺฉา ฯ

ตตฺถ กตมํ ถีนํ ยา จิตฺตสฺส อกลฺยตา อกมฺมญฺญตา โอลียนา สลฺลียนา ลีนํ ลียนา ลียิตตฺตํ ถีนํ ถียนา ถียิตตฺตํ จิตฺตสฺส อิทํ วุจฺจติ ถีนํ ฯ

ตตฺถ กตมํ อุทฺธจฺจํ ยํ จิตฺตสฺส อุทฺธจฺจํ อวูปสโม เจตโส วิกฺเขโป ภนฺตตฺตํ จิตฺตสฺส อิทํ วุจฺจติ อุทฺธจฺจํ ฯ

ตตฺถ กตมํ อหิริกํ ยํ น หิริยติ หิริยิตพฺเพน น หิริยติ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ สมาปตฺติยา อิทํ วุจฺจติ อหิริกํ ฯ

ตตฺถ กตมํ อโนตฺตปฺปํ ยํ น โอตฺตปฺปติ โอตฺตปฺปิตพฺเพน น โอตฺตปฺปติ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ สมาปตฺติยา อิทํ วุจฺจติ อโนตฺตปฺปํ ฯ อิเม ธมฺมา กิเลสา ฯ

กตเม ธมฺมา โนกิเลสา เต ธมฺเม ฐเปตฺวา อวเสสา กุสลากุสลาพฺยากตา ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา อปริยาปนฺนา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ สพฺพญฺจ รูปํ อสงฺขตา จ ธาตุ อิเม ธมฺมา โนกิเลสา ฯ

กตเม ธมฺมา สงฺกิเลสิกา สาสวา กุสลากุสลาพฺยากตา ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา รูปกฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา สงฺกิเลสิกา ฯ กตเม ธมฺมา อสงฺกิเลสิกา อปริยาปนฺนา มคฺคา จ มคฺคผลานิ จ อสงฺขตา จ ธาตุ อิเม ธมฺมา อสงฺกิเลสิกา ฯ

กตเม ธมฺมา สงฺกิลิฏฺฐา ตีณิ อกุสลมูลานิ โลโภ โทโส โมโห ตเทกฏฺฐา จ กิเลสา ตํสมฺปยุตฺโต เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ ตํสมุฏฺฐานํ กายกมฺมํ วจีกมฺมํ มโนกมฺมํ อิเม ธมฺมา สงฺกิลิฏฺฐา ฯ กตเม ธมฺมา อสงฺกิลิฏฺฐา กุสลาพฺยากตา ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา อปริยาปนฺนา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ สพฺพญฺจ รูปํ อสงฺขตา จ ธาตุ อิเม ธมฺมา อสงฺกิลิฏฺฐา ฯ

กตเม ธมฺมา กิเลสสมฺปยุตฺตา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา สมฺปยุตฺตา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา กิเลสสมฺปยุตฺตา ฯ กตเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา วิปฺปยุตฺตา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ สพฺพญฺจ รูปํ อสงฺขตา จ ธาตุ อิเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา ฯ

กตเม ธมฺมา กิเลสาเจวสงฺกิเลสิกาจ เตว กิเลสา กิเลสาเจวสงฺกิเลสิกาจ ฯ กตเม ธมฺมา สงฺกิเลสิกาเจวโนจกิเลสา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา สงฺกิเลสิกา เต ธมฺเม ฐเปตฺวา อวเสสา สาสวา กุสลากุสลาพฺยากตา ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา รูปกฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา สงฺกิเลสิกาเจวโนจกิเลสา ฯ

กตเม ธมฺมา กิเลสาเจวสงฺกิลิฏฺฐาจ เตว กิเลสา กิเลสาเจวสงฺกิลิฏฺฐาจ ฯ กตเม ธมฺมา สงฺกิลิฏฺฐาเจวโนจกิเลสา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา สงฺกิลิฏฺฐา เต ธมฺเม ฐเปตฺวา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา สงฺกิลิฏฺฐาเจวโนจกิเลสา ฯ

กตเม ธมฺมา กิเลสาเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ โลโภ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ โมโห โลเภน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺโตจ โทโส โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ โมโห โทเสน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ มาโน โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ โมโห มาเนน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ ทิฏฺฐิ โมเหน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตาจ โมโห ทิฏฺฐิยา กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ วิจิกิจฺฉา โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ โมโห วิจิกิจฺฉาย กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ ถีนํ โมเหน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห ถีเนน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อุทฺธจฺจํ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อหิริกํ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อหิริเกน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺโตจ อโนตฺตปฺปํ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโต จ {๘๐๘.๑} โลโภ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อุทฺธจฺจํ โลเภน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โทโส อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺโตจ อุทฺธจฺจํ โทเสน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อุทฺธจฺจํ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ มาโน อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลส- สมฺปยุตฺโตจ อุทฺธจฺจํ มาเนน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ทิฏฺฐิ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อุทฺธจฺจํ ทิฏฺฐิยา กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ วิจิกิจฺฉา อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อุทฺธจฺจํ วิจิกิจฺฉาย กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ถีนํ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อุทฺธจฺจํ ถีเนน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อหิริกํ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อุทฺธจฺจํ อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อโนตฺตปฺปํ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อุทฺธจฺจํ อโนตฺตปฺเปน กิเลโส- เจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ {๘๐๘.๒} โลโภ อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อหิริกํ โลเภน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โทโส อหิริเกน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺโตจ อหิริกํ โทเสน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อหิริกํ โมเหน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ มาโน อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อหิริกํ มาเนน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ทิฏฺฐิ อหิริเกน {๘๐๘.๓} กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อหิริกํ ทิฏฺฐิยา กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ วิจิกิจฺฉา อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อหิริกํ วิจิกิจฺฉาย กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ถีนํ อหิริเกน กิเลโส- เจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อหิริกํ ถีเนน กิเลโสเจวกิเลส- สมฺปยุตฺตญฺจ อุทฺธจฺจํ อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อหิริกํ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อโนตฺตปฺปํ อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อหิริกํ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ {๘๐๘.๔} โลโภ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อโนตฺตปฺปํ โลเภน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โทโส อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อโนตฺตปฺปํ โทเสน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ โมโห อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อโนตฺตปฺปํ โมเหน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ มาโน อโนตฺตปฺเปน กิเลโส- เจวกิเลสสมฺปยุตฺโตจ อโนตฺตปฺปํ มาเนน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ทิฏฺฐิ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อโนตฺตปฺปํ ทิฏฺฐิยา กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ วิจิกิจฺฉา อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ อโนตฺตปฺปํ วิจิกิจฺฉาย กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ ถีนํ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อโนตฺตปฺปํ ถีเนน กิเลโสเจว- กิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อุทฺธจฺจํ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อโนตฺตปฺปํ อุทฺธจฺเจน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อหิริกํ อโนตฺตปฺเปน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อโนตฺตปฺปํ อหิริเกน กิเลโสเจวกิเลสสมฺปยุตฺตญฺจ อิเม ธมฺมา กิเลสา- เจวกิเลสสมฺปยุตฺตาจ ฯ กตเม ธมฺมา กิเลสสมฺปยุตฺตาเจว- โนจกิเลสา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา สมฺปยุตฺตา เต ธมฺเม ฐเปตฺวา เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา กิเลสสมฺปยุตฺตาเจวโนจกิเลสา ฯ

กตเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา สงฺกิเลสิกา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา วิปฺปยุตฺตา สาสวา กุสลาพฺยากตา ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา รูปกฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ อิเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา สงฺกิเลสิกา ฯ กตเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา อสงฺกิเลสิกา อปริยาปนฺนา มคฺคา จ มคฺคผลานิ จ อสงฺขตา จ ธาตุ อิเม ธมฺมา กิเลสวิปฺปยุตฺตา อสงฺกิเลสิกา ฯ -----------