Cūḷahaṁsajātaka
The Shorter Tale of the Golden Goose
“There go the birds”—This story the Master told while dwelling in the Bamboo Grove, about Elder Ananda’s renunciation of life. Then also the Brethren were talking in the Hall of Truth about the Elder’s good qualities, when the Master came in and asked them what they sat talking of there. He said, “This is not the first time, Brethren, that Ananda has renounced his life for my sake, but he did the same before.” And then he told them a story of the past.
- 0.1
Jātaka
- 0.2
Vīsatinipāta
- 0.3
Mātaṅgavagga
6. Cūḷahaṁsajātaka
- 1.1
“Ete haṁsā pakkamanti,
- 1.2
vakkaṅgā bhayameritā;
- 1.3
Harittaca hemavaṇṇa,
- 1.4
kāmaṁ sumukha pakkama.
- 2.1
Ohāya maṁ ñātigaṇā,
- 2.2
ekaṁ pāsavasaṁ gataṁ;
- 2.3
Anapekkhamānā gacchanti,
- 2.4
kiṁ eko avahiyyasi.
- 3.1
Pateva patataṁ seṭṭha,
- 3.2
natthi baddhe sahāyatā;
- 3.3
Mā anīghāya hāpesi,
- 3.4
kāmaṁ sumukha pakkama”.
- 4.1
“Nāhaṁ ‘dukkhapareto’ti,
- 4.2
dhataraṭṭha tuvaṁ jahe;
- 4.3
Jīvitaṁ maraṇaṁ vā me,
- 4.4
tayā saddhiṁ bhavissati”.
- 5.1
“Etadariyassa kalyāṇaṁ,
- 5.2
yaṁ tvaṁ sumukha bhāsasi;
- 5.3
Tañca vīmaṁsamānohaṁ,
- 5.4
‘patatetaṁ’ avassajiṁ”.
- 6.1
“Apadena padaṁ yāti,
- 6.2
antalikkhacaro dijo;
- 6.3
Ārā pāsaṁ na bujjhi tvaṁ,
- 6.4
haṁsānaṁ pavaruttama”.
- 7.1
“Yadā parābhavo hoti,
- 7.2
poso jīvitasaṅkhaye;
- 7.3
Atha jālañca pāsañca,
- 7.4
āsajjāpi na bujjhati”.
- 8.1
“Ete haṁsā pakkamanti,
- 8.2
vakkaṅgā bhayameritā;
- 8.3
Harittaca hemavaṇṇa,
- 8.4
tvaññeva avahiyyasi.
- 9.1
Ete bhutvā ca pitvā ca,
- 9.2
pakkamanti vihaṅgamā;
- 9.3
Anapekkhamānā vakkaṅgā,
- 9.4
tvaññeveko upāsasi.
- 10.1
Kiṁ nu tyāyaṁ dijo hoti,
- 10.2
mutto baddhaṁ upāsasi;
- 10.3
Ohāya sakuṇā yanti,
- 10.4
kiṁ eko avahiyyasi”.
- 11.1
“Rājā me so dijo mitto,
- 11.2
sakhā pāṇasamo ca me;
- 11.3
Neva naṁ vijahissāmi,
- 11.4
yāva kālassa pariyāyaṁ”.
- 12.1
“Yo ca tvaṁ sakhino hetu,
- 12.2
pāṇaṁ cajitumicchasi;
- 12.3
So te sahāyaṁ muñcāmi,
- 12.4
hotu rājā tavānugo”.
- 13.1
“Evaṁ luddaka nandassu,
- 13.2
saha sabbehi ñātibhi;
- 13.3
Yathāhamajja nandāmi,
- 13.4
muttaṁ disvā dijādhipaṁ”.
- 14.1
“Kaccinnu bhoto kusalaṁ,
- 14.2
kacci bhoto anāmayaṁ;
- 14.3
Kacci raṭṭhamidaṁ phītaṁ,
- 14.4
dhammena manusāsasi”.
- 15.1
“Kusalañceva me haṁsa,
- 15.2
atho haṁsa anāmayaṁ;
- 15.3
Atho raṭṭhamidaṁ phītaṁ,
- 15.4
dhammena manusāsahaṁ”.
- 16.1
“Kacci bhoto amaccesu,
- 16.2
doso koci na vijjati;
- 16.3
Kacci ārā amittā te,
- 16.4
chāyā dakkhiṇatoriva”.
- 17.1
“Athopi me amaccesu,
- 17.2
doso koci na vijjati;
- 17.3
Atho ārā amittā me,
- 17.4
chāyā dakkhiṇatoriva”.
- 18.1
“Kacci te sādisī bhariyā,
- 18.2
assavā piyabhāṇinī;
- 18.3
Puttarūpayasūpetā,
- 18.4
tava chandavasānugā”.
- 19.1
“Atho me sādisī bhariyā,
- 19.2
assavā piyabhāṇinī;
- 19.3
Puttarūpayasūpetā,
- 19.4
mama chandavasānugā”.
- 20.1
“Kacci te bahavo puttā,
- 20.2
sujātā raṭṭhavaḍḍhana;
- 20.3
Paññājavena sampannā,
- 20.4
sammodanti tato tato”.
- 21.1
“Satameko ca me puttā,
- 21.2
dhataraṭṭha mayā sutā;
- 21.3
Tesaṁ tvaṁ kiccamakkhāhi,
- 21.4
nāvarujjhanti te vaco”.
- 22.1
“Upapannopi ce hoti,
- 22.2
jātiyā vinayena vā;
- 22.3
Atha pacchā kurute yogaṁ,
- 22.4
kicche āpāsu sīdati.
- 23.1
Tassa saṁhīrapaññassa,
- 23.2
vivaro jāyate mahā;
- 23.3
Rattimandhova rūpāni,
- 23.4
thūlāni manupassati.
- 24.1
Asāre sārayogaññū,
- 24.2
matiṁ na tveva vindati;
- 24.3
Sarabhova giriduggasmiṁ,
- 24.4
antarāyeva sīdati.
- 25.1
Hīnajaccopi ce hoti,
- 25.2
uṭṭhātā dhitimā naro;
- 25.3
Ācārasīlasampanno,
- 25.4
nise aggīva bhāsati.
- 26.1
Etaṁ me upamaṁ katvā,
- 26.2
putte vijjāsu vācaya;
- 26.3
Saṁvirūḷhetha medhāvī,
- 26.4
khette bījaṁva vuṭṭhiyā”ti.
- 27.1
Cūḷahaṁsajātakaṁ chaṭṭhaṁ.
- แหล่งที่มา
- SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 ·
ja502 - ฉบับที่ใช้
- Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
- English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
- สิทธิ์การใช้งาน
- สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ