อังคุตตรนิกาย ปัญจกนิบาต ตติยปัณณาสก์ ราชวรรคที่ ๔ ๙. อักขมสูตร

พึงทราบวินิจฉัยในอักขมสูตรที่ ๙ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า หตฺถีกายํ ได้แก่ ทัพช้าง.

แม้ในบทที่เหลือทั้งหลายก็นัยนี้เหมือนกัน.

ชื่อว่า สังคามาวจร (เจนสงคราม) เพราะท่องไปในสงคราม.

บทว่า เอกิสฺสา วา ติโณทกทตฺติยา วิมานิโต ความว่า ไม่ได้รับการทอดหญ้าและน้ำมื้อหนึ่งในวันหนึ่ง. อธิบายว่าไม่ได้หญ้าและน้ำเพียงวันเดียว.

แม้ต่อจากนี้ไปก็นัยนี้เหมือนกัน.

บทว่า น สกฺโกติ จิตฺตํ สมาทหิตุํ ความว่า ไม่อาจตั้งจิตไว้โดยชอบในอารมณ์.

คำที่เหลือในสูตรนี้ง่ายทั้งนั้น.

แต่ในสูตรนี้ พึงทราบว่า ตรัสทั้งวัฏฏะและวิวัฏฏะ.

จบอรรถกถาอักขมสูตรที่ ๙ -----------------------------------------------------