๖. ยุธัญชยชาดก
Pali and translation
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๖. ยุธัญชยชาดก ว่าด้วยการผนวชของเจ้าชายยุธัญชัยและยุธิฏฐิละ
๖ ยุธญฺชยชาตกํ
หม่อมฉันขอถวายบังคมพระองค์ ผู้เป็นจอมทัพมีมิตรและอำมาตย์แวด ล้อมแน่นขนัด ข้าแต่พระทูลกระหม่อม หม่อมฉันจักบวช ขอได้โปรด ทรงพระอนุญาตเถิด.
มิตฺตามจฺจปริพฺยุฬฺหํ อหํ วนฺเท รเถสภ ปพฺพชิสฺสามหํ ราช ตํ เทโว อนุมญฺญตุ ฯ
ถ้าเธอยังบกพร่องด้วยกามทั้งหลาย ฉันจะเพิ่มเติมให้เต็ม ผู้ใดเบียด เบียนเธอ ฉันจักห้ามปราม พ่อยุธัญชัยอย่าเพิ่งบวชเลย.
สเจ เต อูนํ กาเมหิ อหํ ปริปูรยามิ เต โย ตํ หึสติ วาเรมิ มา ปพฺพชฺช ยุธญฺชย ฯ
หม่อมฉันมิได้บกพร่องด้วยกามทั้งหลายเลย ไม่มีใครเบียดเบียนหม่อม ฉัน แต่หม่อมฉันปรารถนาจะทำที่พึ่ง ที่ชราครอบงำไม่ได้ พระเจ้าข้า.
น มตฺถิ อูนํ กาเมหิ หึสนฺโต เม น วิชฺชติ ทีปญฺจ กตฺตุมิจฺฉามิ ยํ ชรา นาภิกีรติ ฯ
พระโอรสกราบทูลวิงวอนพระราชบิดา พระราชบิดาหรือก็ทรงวิงวอน พระราชโอรส พ่อเอ๋ย ชาวนิคมพากันวิงวอนว่า ข้าแต่พระยุธัญชัย อย่าทรงผนวชเลย.
ปุตฺโต วา ปิตรํ ยาเจ ปิตา วา ปุตฺตโมรสํ เนคโม ยาจเต ตาต มา ปพฺพชฺช ยุธญฺชย ฯ
ข้าแต่พระราชบิดาผู้เป็นจอมทัพ พระองค์อย่าทรงห้ามหม่อมฉันผู้จะ บวชเลย อย่าให้หม่อมฉันมัวเมาอยู่ด้วยกามทั้งหลาย เป็นไปตามอำนาจ ชราเลย พระเจ้าข้า.
มา มํ ตาต นิวาเรสิ ปพฺพชนฺตํ รเถสภ มาหํ กาเมหิ สมฺมตฺโต ชราย วสมนฺวคู ฯ
ลูกเอ๋ย แม่ขอร้องเธอ แม่ขอห้ามเธอ แม่ปรารถนาจะเห็นเธอนานๆ อย่าบวชเสียเลยนะพ่อยุธัญชัย.
อหํ ตํ ตาต ยาจามิ อหํ ปุตฺต นิวารเย จิรํ ตํ ทฏฺฐุมิจฺฉามิ มา ปพฺพชฺช ยุธญฺชย ฯ
น้ำค้างบนยอดหญ้า พระอาทิตย์ขึ้นก็ตกไปฉันใด อายุของมนุษย์ทั้งหลาย ก็ฉันนั้น ขอทูลกระหม่อมแม่อย่าห้ามฉันเลย พระเจ้าข้า.
อุสฺสาโวว ติณคฺคมฺหิ สุริยสฺสุคฺคมนํ ปติ เอวมายุ มนุสฺสานํ มา มํ อมฺม นิวารเย ฯ
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นจอมเสนา ขอได้โปรดรีบตรัสให้พระมารดาเสด็จขึ้น สู่ยานนี้เสียเถิด พระมารดาอย่าได้ทรงทำอันตรายแก่หม่อมฉันผู้กำลัง รีบด่วนเสียเลย.
ตรมาโน อิมํ ยานํ อาโรเปตุ รเถสภ มา เม มาตา ตรนฺตสฺส อนฺตรายกรา อหุ ฯ
ท่านทั้งหลายจงช่วยวิ่งเต้นด้วยเถิด ขอความเจริญจงมีแก่ท่านเถิด รัมม- นครจักเปล่าเปลี่ยวเสียแล้ว พ่อยุธัญชัยพระเจ้าสัพพทัตทรงอนุญาต แล้วละ.
อภิธาวถ ภทฺทนฺเต สุญฺญํ เหสฺสติ รมฺมกํ ยุธญฺชโย อนุญฺญาโต สพฺพทตฺเตน ราชินา ฯ
เจ้าชายองค์ใดเป็นผู้ประเสริฐกว่ามนุษย์ทั้งหลาย ยังกำลังหนุ่มแน่น เปล่งปลั่งดังทองธรรมชาติ เจ้าชายองค์นั้นมีกำลังแข็งแรง มีผ้านุ่งห่ม ย้อมฝาดบวชแล้ว.
โยหุ เสฏฺโฐ มนุสฺสานํ ยุวา กญฺจนสนฺนิโภ โสยํ กุมาโร ปพฺพชิโต กาสายวสโน พลี ฯ
เจ้าชายทั้งสององค์ คือยุธัญชัยกับยุธิฏฐิละทรงละทิ้งพระราชมารดาและ พระราชบิดาแล้ว ทางตัดเครื่องข้องแห่งมัจจุราช เสด็จออกผนวชแล้ว. จบ ยุธัญชยชาดกที่ ๖.
อุโภ กุมารา ปพฺพชิตา ยุธญฺชโย ยุธิฏฺฐิโล ปหาย มาตาปิตโร สงฺคํ เฉตฺวาน มจฺจุโนติ ฯ ยุธญฺชยชาตกํ ฉฏฺฐํ ฯ