๖. พักกุลเถราปทาน
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔๐. ปิลินทวัจฉวรรค] ๖. พักกุลเถราปทาน ๖. พักกุลเถราปทาน ประวัติในอดีตชาติของพระพักกุลเถระ (พระพักกุลเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
ในที่ไม่ไกลภูเขาหิมพานต์ มีภูเขาลูกหนึ่งชื่อโสภิตะ พวกศิษย์ของข้าพเจ้า ช่วยกันสร้างอาศรมอย่างสวยงามให้ข้าพเจ้า
ที่ใกล้อาศรมนั้น มีมณฑปจำนวนมาก ต้นย่านทรายมีดอกบานสะพรั่ง ต้นมะขวิด ต้นจำปา ต้นกากะทิง ต้นเกด มีจำนวนมาก
มีต้นคนทีสอ ต้นพุทรา และต้นมะขามป้อม ต้นมะปราง น้ำเต้า และบัวขาว มีดอกบานสะพรั่งจำนวนมาก
มีต้นรักขาว ต้นมะตูม ต้นกล้วย และต้นมะงั่ว (มะนาว) ต้นกระท้อน ต้นรกฟ้าขาว และต้นประยงค์ มีอยู่มาก
มีต้นคำ ต้นช้างน้าว ต้นกระทุ่ม ต้นไทร และต้นมะขวิด อาศรมของข้าพเจ้าเป็นเช่นนี้ ข้าพเจ้าพร้อมด้วยศิษย์อยู่ที่อาศรมนั้น
พระผู้มีพระภาคพระนามว่าอโนมทัสสี ผู้เป็นพระสยัมภู ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก ทรงแสวงหาที่เร้น เสด็จเข้ามาใกล้อาศรมของข้าพเจ้า
เมื่อพระมหาวีรเจ้าพระนามว่าอโนมทัสสี ผู้มีพระยศยิ่งใหญ่เสด็จเข้ามาใกล้แล้ว โรคลมก็เกิดขึ้นแก่พระองค์ ผู้ทรงเป็นที่พึ่งของสัตว์โลกโดยฉับพลัน {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๖๓๕} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔๐. ปิลินทวัจฉวรรค] ๖. พักกุลเถราปทาน
ข้าพเจ้าเที่ยวไปในป่า ได้เห็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก มีพระจักษุ มีพระยศยิ่งใหญ่ จึงได้เข้าเฝ้า
ครั้นได้เห็นพระอิริยาบถก็เข้าใจได้ในทันทีว่า พระพุทธเจ้าทรงพระประชวรแน่นอน
ข้าพเจ้าจึงรีบกลับมายังอาศรม ในสำนักของศิษย์ทั้งหลายของข้าพเจ้า ขณะนั้นข้าพเจ้าปรึกษาศิษย์ว่า เราต้องการปรุงยา
ศิษย์ทั้งหมดผู้มีความเคารพ เชื่อฟังข้าพเจ้าแล้วร่วมประชุมกัน เพราะเคารพข้าพเจ้าผู้เป็นครู
ข้าพเจ้ารีบขึ้นภูเขาไปเก็บยาทุกสิ่งมาปรุง ได้ปรุงให้เป็นยาสำหรับดื่มถวายพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐ
เมื่อพระมหาวีรเจ้าผู้สัพพัญญู ผู้ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลกเสวยแล้ว โรคลมของพระสุคตผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ก็สงบลงฉับพลัน
พระพุทธเจ้าพระนามว่าอโนมทัสสี ผู้มีพระยศยิ่งใหญ่ ทรงเห็นข้าพเจ้ามีความกระวนกระวายสงบแล้ว ประทับนั่งบนอาสนะของพระองค์ ได้ตรัสพระคาถาเหล่านี้ว่า
เราจักพยากรณ์ผู้ที่ได้ถวายยา แก่เราและระงับอาพาธของเราได้ ท่านทั้งหลายจงฟังเรากล่าวเถิด
ผู้นี้จักรื่นรมย์ในเทวโลกตลอด ๑๐๐,๐๐๐ กัป จักบันเทิงในเทวโลกนั้น ซึ่งมีดนตรีประโคมอยู่ทุกเมื่อ {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๖๓๖} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔๐. ปิลินทวัจฉวรรค] ๖. พักกุลเถราปทาน
อันกุศลมูลตักเตือนมา(เกิด)ยังมนุษยโลกแล้ว จักได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๑,๐๐๐ ชาติ
ในกัปที่ ๕๕ (นับจากกัปนี้ไป) จักได้เป็นกษัตริย์พระนามว่าอโนมิ ทรงมีชัยชนะมีสมุทรทั้ง ๔ เป็นขอบเขต เป็นใหญ่ในชมพูทวีป
จักเป็นพระเจ้าจักรพรรดิ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก ลือกระฉ่อนไปจนถึงภพดาวดึงส์ ครองความเป็นใหญ่
เขา(เกิด)เป็นเทวดาหรือมนุษย์ก็ตาม จักเป็นผู้มีอาพาธน้อย จักเว้นความเร่าร้อนแล้ว ผ่านพ้นความเจ็บไข้ได้ในโลก
ในกัปที่นับมิได้ นับจากกัปนี้ไป พระศาสดาพระนามว่าโคดม ตามพระโคตร ทรงสมภพในราชสกุลโอกกากราช จักอุบัติขึ้นในโลก
เขาจักเป็นธรรมทายาทของพระศาสดาพระองค์นั้น เป็นโอรสที่ธรรมเนรมิต กำหนดรู้อาสวะทั้งปวง จักเป็นผู้ไม่มีอาสวะแล้วนิพพาน
เผากิเลสทั้งหลายแล้ว ข้ามพ้นกระแสตัณหาได้ จักมีนามว่าพักกุละเป็นสาวกของพระศาสดา
พระโคดมศากยะผู้ประเสริฐ ทรงทราบความนี้ทั้งหมดแล้ว ประทับนั่งในท่ามกลางหมู่ภิกษุ จักทรงตั้งเขาไว้ในเอตทัคคะ {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๖๓๗} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔๐. ปิลินทวัจฉวรรค] ๖. พักกุลเถราปทาน
พระผู้มีพระภาคพระนามว่าอโนมทัสสี ผู้เป็นพระสยัมภู ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก ทรงตรวจดูอาศรมของข้าพเจ้าว่าเป็นที่วิเวก จึงเสด็จเข้าไป
ข้าพเจ้ามีความเลื่อมใส ให้พระมหาวีรเจ้า ผู้สัพพัญญูทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก เสด็จมาถึง อิ่มเอิบด้วยโอสถทุกอย่างด้วยมือของตน
ข้าพเจ้านั้นได้ทำกรรมไว้ดีแล้ว เพราะความถึงพร้อมด้วยพืชในเขตที่ดี ข้าพเจ้าจึงไม่อาจจะให้กรรม ที่ข้าพเจ้าทำแล้วสิ้นไปได้เลยในกาลนั้น
การที่ข้าพเจ้าได้เห็นพระผู้มีพระภาค ผู้ทรงเป็นผู้นำนั้น เป็นลาภที่ข้าพเจ้าได้ดีแล้ว ด้วยกรรมที่เหลืออยู่นั้น ข้าพเจ้าจึงได้บรรลุบทที่ไม่หวั่นไหว
พระโคดมศากยะผู้ประเสริฐทรงทราบความนั้นทั้งหมดแล้ว ประทับนั่งในท่ามกลางหมู่ภิกษุแล้ว ทรงตั้งข้าพเจ้าไว้ในตำแหน่งเอตทัคคะ
ในกัปที่นับมิได้ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ทำกรรมไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายยา
กิเลสทั้งหลายข้าพเจ้าก็เผาได้แล้ว ภพทั้งปวงข้าพเจ้าก็ถอนได้แล้ว ข้าพเจ้ามีอาสวะทั้งปวงสิ้นไปแล้ว บัดนี้ ภพใหม่ไม่มีอีก {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๖๓๘} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๔๐. ปิลินทวัจฉวรรค] ๗. คิริมานันทเถราปทาน
การที่ข้าพเจ้าได้มาในสำนักของพระพุทธเจ้า เป็นการมาดีแล้วโดยแท้ วิชชา ๓ ข้าพเจ้าได้บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระพักกุลเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้ พักกุลเถราปทานที่ ๖ จบ