ติรัจฉานกถา

สกวาที สัตว์ดิรัจฉานมีอยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ปรวาที ถูกแล้ว ส. เทวดามีอยู่ในหมู่ดิรัจฉาน หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัตว์ดิรัจฉานมีอยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. เทวโลกเป็นกำเนิดแห่งสัตว์ดิรัจฉาน หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัตว์ดิรัจฉานมีอยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ป. ถูกแล้ว @ อํ. ติกฺก. ข้อ ๔๗๕ หน้า ๑๗๙, ม. อุ. ข้อ ๕๑๓ หน้า ๓๔๑ ส. แมลง ตั๊กแตน ยุง แมลงวัน งู แมงป่อง ตะเข็บ ไส้เดือน มี อยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ

อตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ อามนฺตา ฯ อตฺถิ ติรจฺฉานคเตสุ เทวาติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ อตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ อามนฺตา ฯ เทวโลโก ติรจฺฉานโยนีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ อตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ อามนฺตา ฯ อตฺถิ ตตฺถ กีฏา ปฏงฺคา มกสา มกฺขิกา อหี วิจฺฉิกา สตปที คณฺฑุปาทาติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ

ป. สัตว์ดิรัจฉานไม่มีในหมู่เทวดา หรือ? ส. ถูกแล้ว ป. ช้างตัวประเสริฐ ชื่อ เอราวัณ ยานทิพย์อันเทียมด้วยม้าพันหนึ่ง มีอยู่ ในหมู่เทวดา มิใช่หรือ? ส. ถูกแล้ว ป. หากว่า ช้างตัวประเสริฐ ชื่อเอราวัณ ยานทิพย์อันเทียมด้วยม้าพันหนึ่ง มีอยู่ในหมู่เทวดานั้น ด้วยเหตุนั้นนะ ท่านจึงต้องกล่าวว่า สัตว์ดิรัจฉาน มีอยู่ในหมู่เทวดา

นตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ อามนฺตา ฯ นนุ อตฺถิ ตตฺถ เอราวโณ นาม หตฺถินาโค สหสฺสสฺสยุตฺตํ ทิพฺพํ ยานนฺติ ฯ อามนฺตา ฯ หญฺจิ อตฺถิ ตตฺถ เอราวโณ นาม หตฺถินาโค สหสฺสสฺสยุตฺตํ ทิพฺพํ ยานํ เตน วต เร วตฺตพฺเพ อตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ

ส. สัตว์ดิรัจฉานมีอยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. พวกผูกช้าง พวกผูกม้า พวกตะพุ่นหญ้า พวกหัวหน้างาน พวกทำ อาหารสัตว์ มีอยู่ในหมู่เทวดา หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. ถ้าอย่างนั้น สัตว์ดิรัจฉานก็ไม่มีอยู่ในหมู่เทวดา น่ะสิ ติรัจฉานกถา จบ -----------------------------------------------------

อตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ อามนฺตา ฯ อตฺถิ ตตฺถ หตฺถิพนฺธา อสฺสพนฺธา ยาวสิกา การณิกา ภตฺตการกาติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ เตน หิ นตฺถิ เทเวสุ ติรจฺฉานคตาติ ฯ ติรจฺฉานกถา ฯ -----------