This collection answers by quoting only — editions are set side by side, never summarised, interpreted, or scored for reliability

Scripture · พระอภิธรรมปิฎก

ปริตตัตติกเหตุทุกะ

Text only · no interpretationข้อ ๒๖๖–๒๘๙พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕24 items2 editions

Pali and translation

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๔ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ ปริตตัตติกเหตุทุกะ

๒๖๖

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม อาศัยเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นเหตุ อสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิโก ธมฺโม นเหตุสฺส อสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิกสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

๒๖๗

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๓ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ ตีณิ อธิปติยา ฉ อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว กมฺเม ตีณิ วิปาเก นว อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว วิปฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

๒๖๘

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุ อสงฺกิลิฏฺฐอสงฺกิเลสิโก ธมฺโม เหตุสฺส อสงฺกิลิฏฺฐ- อสงฺกิเลสิกสฺส ธมฺมสฺส สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

๒๖๙

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตต- *ธรรม โดยเหตุปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยเหตุปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณ- *ธรรม โดยเหตุปัจจัย

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

๒๗๐

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตต- *ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

๒๗๑

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตต- *ธรรม โดยอธิปติปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอธิปติปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอธิปติปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณ- *ธรรม โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ นัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ ตีณิ ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ เหตุทุกสงฺกิลิฏฺฐตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ --------- เหตุทุกวิตกฺกตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร

๒๗๒

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตต- *ธรรม โดยอนันตรปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอนันตรปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณ- *ธรรม โดยอนันตรปัจจัย เหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอนันตรปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร จ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นเหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ สวิตกฺกสวิจารญฺจ นเหตุํ สวิตกฺกสวิจารญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๗๓

เหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่เหตุธรรมที่เป็นปริตต- *ธรรม โดยอุปนิสสยปัจจัย

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว ฯเปฯ กมฺเม นว วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต นว ฯ

๒๗๔

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๖ ในอธิปติปัจจัย มี " ๕ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๓ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๓ ในนิสสยปัจจัย มี " ๓ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

นเหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ กมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: เทฺว ฯ

๒๗๕

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

เหตุํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

๒๗๖

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

นเหตุยา เทฺว นอธิปติยา นว ฯเปฯ นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นมคฺเค เอกํ นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ

๒๗๗

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๖ แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา นว ฯ

๒๗๘

นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม อาศัย นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม และนเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม อาศัย นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม และ นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม และ นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เทฺว ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

๒๗๙

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๕ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๕ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๓

เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม เหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

๒๘๐

นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม อาศัยนเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม เหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

๒๘๑

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๕ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย มี " ๕

เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม เหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม นเหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร จ นเหตุ สวิตกฺกสวิจาโร จ ธมฺมา เหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ ตีณิ ฯ

๒๘๒

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๕

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ วิปาเก นว อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

๒๘๓

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม เหตุสฺส สวิตกฺกสวิจารสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

๒๘๔

นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็น ปริตตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคต- *ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นมหัคคตธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณ- *ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย นเหตุธรรมที่เป็นอัปปมาณธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรมที่เป็นปริตต ธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

๒๘๕

นเหตุธรรมที่เป็นปริตตธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม ที่เป็น ปริตตธรรม โดยอธิปติปัจจัย

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

๒๘๖

ในอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๗ ในอธิปติปัจจัย มี " ๗ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๑๑ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๗ ในนิสสยปัจจัย มี " ๑๓ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๓

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

๒๘๗

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑๕ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๑๕

เหตุํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ อวิตกฺกวิจารมตฺตญฺจ นเหตุํ อวิตกฺกวิจารมตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๘๘

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๗

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว ฯเปฯ กมฺเม นว วิปาเก นว ฯเปฯ อวิคเต นว ฯ

๒๘๙

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๗ แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น ปริตตัตติกเหตุทุกะ จบ

เหตุํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

Editions used and their licences

พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ

pli-siamrath · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-25

ฉบับสยามรัฐ จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๔๖๘–๒๔๗๑ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง

th-chabab-luang · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-24

ฉบับหลวง จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๕๑๔ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย

ปริตตัตติกเหตุทุกะ