This collection answers by quoting only — editions are set side by side, never summarised, interpreted, or scored for reliability

Scripture · พระอภิธรรมปิฎก

สัญโญชนโคจฉกทุกนกุสลัตติกสัญโญชนโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

Text only · no interpretationข้อ ๒๕๑–๒๙๑พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๒ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖41 items2 editions

Pali and translation

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๕ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๒ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ สัญโญชนโคจฉกทุกนกุสลัตติกสัญโญชนโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

นเหตุสเหตุกทุกนกุสลตฺติกํ

๒๕๑

อกุศลธรรมที่เป็นสัญโญชนธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่สัญโญชน- *เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุญฺเจวนอเหตุกญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุเจว- นอเหตุโกจ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นเหตุญฺเจว- นอเหตุกญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอเหตุโกเจวนนจเหตุ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นเหตุญฺเจวนอเหตุกญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นนเหตุเจวนอเหตุโกจ นกุสโล จ นอเหตุโกเจวนนจเหตุ นกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นอเหตุกญฺเจว- นนจเหตุํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอเหตุโกเจวนนจเหตุ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุญฺเจวนอเหตุกญฺจ นกุสลญฺจ นอเหตุกญฺเจวนนจเหตุํ นกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุเจว นอเหตุโก นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๕๒

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ คันถโคจฉกทุกนกุสลัตติกคันถโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา นว ฯ

๒๕๓

อกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่คันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเหตุญฺเจวนอเหตุกญฺจ นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุเจวนอเหตุโกจ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๕๔

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ โอฆโคจฉกทุกนกุสลัตติกโอฆโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา นว ฯ

๒๕๕

อกุศลธรรมที่เป็นโอฆธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่โอฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย โยคโคจฉกทุกนกุสลัตติกโยคโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

นเหตุญฺเจวนอเหตุกญฺจ นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุเจวนอเหตุโกจ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา:ฯ

๒๕๖

อกุศลธรรมที่เป็นโยคธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่โยคธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา นว ฯ นเหตุเจว นเหตุวิปฺปยุตฺตทุกํ นเหตุเจว นเหตุสมฺปยุตฺตทุกสทิสํ ฯ นเหตุนสเหตุกทุกนกุสลตฺติกํ

๒๕๗

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นีวรณโคจฉกทุกนกุสลัตติกนีวรณโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

นเหตุํ นสเหตุกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นสเหตุโก นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นเหตุํ นสเหตุกํ นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นสเหตุโก นอกุสโล ... นว ฯ นเหตุํ นอเหตุกํ นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ นอเหตุโก นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เอกเมว ฯ เอเตน อุปาเยน กุสลากุสลทุกํ กุสลตฺติกเมว เอตฺถ วฏฺฏติ ฯ จูฬนฺตรทุก นกุสลตฺติกํ

๒๕๘

อกุศลธรรมที่เป็นนีวรณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่นีวรณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย ปรามาสโคจฉกทุกนกุสลัตติกปรามาสโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

นอปฺปจฺจยํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอสงฺขตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสนิทสฺสนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสปฺปฏิฆํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปฺปฏิฆํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นรูปึ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอรูปึ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นโลกิยํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นโลกุตฺตรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นเกนจิวิญฺเญยฺยํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นเกนจินวิญฺเญยฺยํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนอาสวโคจฺฉกทุก นกุสลตฺติกํ

๒๕๙

อกุศลธรรมที่เป็นปรามาสธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่ปรามาสธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

โนอาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นโนอาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอาสวสมฺปยุตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอาสววิปฺปยุตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอาสวญฺเจว- นอนาสวญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนาสวญฺเจวนโนจอาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอาสวญฺเจวนอาสววิปฺปยุตฺตญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอาสววิปฺปยุตฺตญฺเจวนโนจอาสวํนกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอาสววิปฺปยุตฺตํ นสาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอาสววิปฺปยุตฺตํ นอนาสวํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ ฉโคจฺฉกทุก นกุสลตฺติกํ

๒๖๐

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นสารัมมณทุกนกุสลัตติกสารัมมณทุกกุสลัตติกะ

โนสญฺโญชนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นโนสญฺโญชนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนคนฺถํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... โนโอฆํ ... โนโยคํ ... โนนีวรณํ โนปรามาสํ ... ฯ มหนฺตรทุก นกุสลตฺติกํ

๒๖๑

กุศลธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่สารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสารมฺมณํ ... นอนารมฺมณํ ... ฯ นจิตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นโนจิตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นเจตสิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ นจิตฺตสมฺปยุตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นจิตฺตสํสฏฺฐํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺตสมุฏฺฐานํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺตสหภุํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺตานุปริวตฺตึ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺต- สํสฏฺฐสมุฏฺฐานสหภุํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนจิตฺตสํสฏฺฐ- สมุฏฺฐานานุปริวตฺตึ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอชฺฌตฺติกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นพาหิรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอุปาทา นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอุปาทินฺนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนอุปาทานโคจฺฉกทุกนกุสลตฺติกํ

๒๖๒

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑

โนอุปาทานํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ โนกิเลสโคจฺฉกทุกนกุสลตฺติกํ

๒๖๓

อกุศลธรรมที่เป็นสารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่สารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

โนกิเลสํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นโนกิเลสํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสงฺกิเลสิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอสงฺกิเลสิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสงฺกิลิฏฺฐํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอสงฺกิลิฏฺฐํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกิเลสสมฺปยุตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นกิเลสวิปฺปยุตฺตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกิเลสญฺเจวนอสงฺกิเลสิกญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอสงฺกิเลสิกญฺเจวนโนจกิเลสํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกิเลสญฺเจวนอสงฺกิลิฏฺฐญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอสงฺกิลิฏฺฐญฺเจวนโนจกิเลสํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกิเลสญฺเจวนกิเลสวิปฺปยุตฺตญฺจ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นกิเลสวิปฺปยุตฺตญฺเจวนโนจกิเลสํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกิเลสวิปฺปยุตฺตํ นสงฺกิเลสิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นกิเลสวิปฺปยุตฺตํ นอสงฺกิเลสิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ ปิฏฺฐิทุกนกุสลตฺติกํ

๒๖๔

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑

นทสฺสเนนปหาตพฺพํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนทสฺสเนน- ปหาตพฺพํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นภาวนายปหาตพฺพํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนภาวนายปหาตพฺพํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นทสฺสเนนปหาตพฺพเหตุกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนทสฺสเนน- ปหาตพฺพเหตุกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นภาวนายปหาตพฺพ- เหตุกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนภาวนายปหาตพฺพเหตุกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสวิตกฺกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอวิตกฺกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสวิจารํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอวิจารํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสปฺปีติกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปฺปีติกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นปีติสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนปีติสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสุขสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนสุขสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอุเปกฺขาสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนอุเปกฺขาสหคตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นกามาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนกามาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นรูปาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนรูปาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นอรูปาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นนอรูปาวจรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นปริยาปนฺนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอปริยาปนฺนํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นนิยฺยานิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนิยฺยานิกํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นนิยตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนิยตํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสอุตฺตรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นอนุตฺตรํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ

๒๖๕

อัพยากตธรรมที่เป็นอนารัมมณธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่- *อนารัมมณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสรณํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอรณํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรโณ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นกุสโล จ นอรโณ นกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นสรณํ นกุสลญฺจ นอรณํ นกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๖๖

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑ นจิตตทุกนกุสลัตติกจิตตทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา ปญฺจ อวิคเต ปญฺจ ฯ

๒๖๗

กุศลธรรมที่เป็นจิตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสรณํ นอกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๖๘

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ ในธรรมที่ไม่ใช่อกุศล มี " ๓ นัย ในธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตธรรม มี " ๓ นัย ฯลฯ นเจตสิกทุกนกุสลัตติกเจตสิกทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา เอกํ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ

๒๖๙

กุศลธรรมที่เป็นเจตสิกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่เจตสิกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสรณํ นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นอพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรโณ นอพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๗๐

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสัมปยุตตทุกนกุสลัตติกจิตตสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา เทฺว อารมฺมเณ เทฺว อวิคเต เทฺว ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ นสรณทุก นเวทนาตฺติกํ

๒๗๑

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตสัมป- *ยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสรณํ นสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นทุกฺขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นอทุกฺขมสุขาย เวทนาย สมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสรณทุก นวิปากตฺติกํ

๒๗๒

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสังสัฏฐทุกนกุสลัตติกจิตตสังสัฏฐทุกกุสลัตติกะ

นสรณํ นวิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นเนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ นสรณทุก นอุปาทินฺนุปาทานิยตฺติกํ

๒๗๓

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตสังสัฏฐ- *ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นสรณํ นอุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นอนุปาทินฺนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... นสรณํ นอนุปาทินฺนอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ ... ฯ ฯเปฯ นสรณทุก นสนิทสฺสนตฺติกํ

๒๗๔

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสมุฏฐานทุกนกุสลัตติกจิตตสมุฏฐานทุกกุสลัตติกะ

นสรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอรโณ นสนิทสฺสน- สปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นสนิทสฺสน- สปฺปฏิโฆ จ นอรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นสรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอรณํ นสนิทสฺสน- สปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นสนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๗๕

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสมุฏฐานธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตสมุฏ- *ฐานธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา นว ฯ

๒๗๖

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสหภูทุกนกุสลัตติกจิตตสหภูทุกกุสลัตติกะ

นสรณํ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอรณํ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรณํ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ นอรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นสรณํ นสนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ นอรณํ นอนิทสฺสนสปฺปฏิฆญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอนิทสฺสนสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๗๗

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสหภูธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตสหภูธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ เทฺว อวิคเต ปญฺจ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาเรตพฺพํ ฯ

๒๗๘

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตานุปริวัตติทุกนกุสลัตติกจิตตานุปริวัตติทุกกุสลัตติกะ

นสรณํ นอนิทสฺสนอปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสรโณ นอนิทสฺสนอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

๒๗๙

กุศลธรรมที่เป็นจิตตานุปริวัตติธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่จิตตานุปริ- *วัตติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานทุกนกุสลัตติกะ จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา เอกํ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ ปจฺจนีย ทุกตฺติกปฏฺฐานํ นิฏฺฐิตํ ฯ ---------- ปจฺจนียติกทุกปฏฺฐานํ นกุสลตฺติกนเหตุทุกํ

๒๘๐

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่- *จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอพฺยากโต นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอกุสโล นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

๒๘๑

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูทุกนกุสลัตติกะ จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูทุกกุสลัตติกะ

นอกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ จ นอพฺยากโต นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอกุสโล นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

๒๘๒

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอพฺยากโต นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ จ นอพฺยากโต นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นอพฺยากตํ นเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอกุสโล นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฉ ฯ

๒๘๓

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติทุกนกุสลัตติกะ จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติทุกกุสลัตติกะ

นกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

๒๘๔

กุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่จิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นอกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นเหตุญฺจธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ

๒๘๕

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นอัชฌัตติกทุกนกุสลัตติกอัชฌัตติกทุกกุสลัตติกะ

นกุสลํ นเหตุญฺจ นอกุสลํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุญฺจ นอกุสลํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นเหตุญฺจ นอกุสลํ นเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นเหตุ จ นอกุสโล นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๘๖

กุศลธรรมที่เป็นอัชฌัตติกธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่อัชฌัตติกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกูนตฺตึส อารมฺมเณ จตุวีส อวิคเต เอกูนตฺตึส สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ

๒๘๗

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ นอุปาทาทุกนกุสลัตติกอุปาทาทุกกุสลัตติกะ

นกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นนเหตุ จ นอพฺยากโต นนเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นนเหตุ จ นอกุสโล น นเหตุ จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นอกุสลํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นอพฺยากตํ นนเหตุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นกุสลํ นนเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นนเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นอกุสลํ นนเหตุญฺจ นอพฺยากตํ นนเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นกุสลํ นนเหตุญฺจ นอกุสลํ นนเหตุญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นนเหตุ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๘๘

กุศลธรรมที่ไม่ใช่อุปาทาธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่อุปาทาธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย นอุปาทินนทุกนกุสลัตติกอุปาทินนทุกกุสลัตติกะ

เหตุยา จตุวีส อารมฺมเณ จตุวีส อวิคเต จตุวีส สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ นกุสลตฺติก นสเหตุกทุกํ

๒๘๙

กุศลธรรมที่เป็นอนุปาทินนธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กุศลที่ไม่ใช่อนุปาทินนธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๑ นัย อุปาทานโคจฉกทุกนกุสลัตติกอุปาทานโคจฉกทุกกุสลัตติกะ

นกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก จ นอกุสโล นสเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นอกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอกุสลํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก จ นอกุสโล นสเหตุโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นอพฺยากตํ นสเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นกุสลํ นสเหตุกญฺจ นอพฺยากตํ นสเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นกุสลํ นสเหตุกญฺจ นอกุสลํ นสเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นสเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

๒๙๐

อกุศลธรรมที่เป็นอุปาทานธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่อกุศลที่ไม่ใช่อุปาทานธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา ปณฺณรส อารมฺมเณ นว อวิคเต ปณฺณรส สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ

๒๙๑

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓

นกุสลํ นอเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นอกุสลํ นอเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นอพฺยากตํ นอเหตุกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอพฺยากโต นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปญฺจ ฯ นกุสลํ นอเหตุกญฺจ นอพฺยากตํ นอเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นกุสโล นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นอกุสลํ นอเหตุกญฺจ นอพฺยากตํ นอเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นกุสลํ นอเหตุกญฺจ นอกุสลํ นอเหตุกญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอกุสโล นอเหตุโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

Editions used and their licences

พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ

pli-siamrath · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-25

ฉบับสยามรัฐ จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๔๖๘–๒๔๗๑ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง

th-chabab-luang · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-24

ฉบับหลวง จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๕๑๔ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย

สัญโญชนโคจฉกทุกนกุสลัตติกสัญโญชนโคจฉกทุกกุสลัตติกะ