๑

พึงทราบวินิจฉัยในคิหิสูตรที่ ๙ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า สํวุตกมฺมนฺตํ คือ มีการงานที่ป้องกันแล้ว.

บทว่า อาภิเจตสิกานํ คือ อาศัยจิตสูง.

บทว่า ทิฏฐธมฺมสุขวิหารานํ ได้แก่ อยู่เป็นสุขในธรรมอันประจักษ์ คือในปัจจุบันนี้เอง.

บทว่า อริยกนฺเตหิ ได้แก่ ศีลในมรรคผลที่พระอริยะทั้งหลายใคร่แล้ว. ท่านกล่าวศีล ๕ ว่าอริยธรรม ในบทว่า อริยธมฺมํ สมาทาย นี้.

บทว่า เมรยํ วารุณึ ได้แก่ เมรัย ๔ อย่างและสุรา ๕ อย่าง.

บทว่า ธมฺมญฺจานุวิตกฺกเย ได้แก่ พึงตรึกโดยระลึกถึงโลกุตรธรรม ๙ อย่าง.

บทว่า อพฺยาปชฺฌํ หิตํ จิตฺตํ ได้แก่ จิตประกอบด้วยพรหมวิหารมีเมตตาเป็นต้น อันหาทุกข์มิได้.

บทว่า เทวโลกาย ภาวเย ได้แก่ พึงเจริญเพื่อพรหมโลก.

บทว่า ปุญฺญฺตถสฺส ชิคึสโต ได้แก่ ผู้ต้องการบุญแสวงหาบุญอยู่.

บทว่า สนฺเตสุ ได้แก่ ในพระพุทธเจ้า พระปัจเจกพุทธเจ้าและสาวกของพระตถาคต.

บทว่า วิปุลา โหติ ทุกฺขิณา ได้แก่ ทานที่ให้แล้วอย่างนี้ย่อมมีผลมาก.

บทว่า อนุปพฺเพน ได้แก่ โดยลำดับมีบำเพ็ญศีลเป็นต้น.

บทที่เหลือมีเนื้อความที่กล่าวไว้แล้วในติกนิบาตนั่นแล.

จบอรรถกถาคิหิสูตรที่ ๙ -----------------------------------------------------