๔. ธนิยเถรคาถา

ถ้าภิกษุมุ่งหวังในความเป็นสมณะ ปรารถนาจะเป็นอยู่สบาย ไม่ควรดูหมิ่นจีวร ข้าว และน้ำอันเป็นของสงฆ์ {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๖ หน้า : ๓๗๔} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เถรคาถา [๓. ติกนิบาต] ๕. มาตังคปุตตเถรคาถา

ถ้าภิกษุมุ่งหวังในความเป็นสมณะ ปรารถนาจะเป็นอยู่สบาย พึงใช้สอยที่นอนที่นั่ง เหมือนงูอาศัยรูหนูอยู่

ถ้าภิกษุมุ่งหวังในความเป็นสมณะ ปรารถนาจะเป็นอยู่สบาย พึงยินดีด้วยปัจจัยตามมีตามได้ และพึงเจริญธรรมอันเอก ๕. มาตังคปุตตเถรคาถา ภาษิตของพระมาตังคบุตรเถระ (พระมาตังคบุตรเถระเมื่อจะติเตียนความเกียจคร้านและยกย่องการปรารภ ความเพียร จึงได้กล่าว ๓ คาถาไว้ดังนี้ว่า)

ขณะทั้งหลายย่อมล่วงเลยมาณพทั้งหลาย ผู้ละทิ้งการงานด้วยอ้างว่า เวลานี้ หนาวนัก ร้อนนัก เป็นเวลาเย็นนัก

ส่วนผู้ไม่คำนึงถึงความหนาวและความร้อนยิ่งไปกว่าหญ้า ทำหน้าที่ของคนอยู่ ย่อมไม่เสื่อมจากความสุข

เราจะใช้อกฝ่าหญ้าแพรก หญ้าคา หญ้าดอกเลา หญ้าแฝก หญ้ามุงกระต่าย และหญ้าปล้อง พอกพูนวิเวก @เชิงอรรถ : @ ภาวะแห่งความไม่ประมาท (ขุ.เถร.อ. ๑/๒๓๐/๕๓๗) {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๖ หน้า : ๓๗๕}