๖. กฬายมุฏฐิชาดก
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๖. กฬายมุฏฐิชาดก ว่าด้วยโลภมาก
๖ กฬายมุฏฺฐิชาตกํ
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นจอมแห่งชน ลิงผู้เที่ยวหาอาหารตามกิ่งไม้นี้ โง่ เขลายิ่งนัก ปัญญาของมันก็ไม่มี มันสาดถั่วทั้งกำเสียหมดสิ้น แล้ว เที่ยวค้นหาถั่วเมล็ดเดียวที่ตกลงยังพื้นดิน.
พาโล วตายํ ทุมสาขโคจโร ปญฺญา ชนินฺท นยิมสฺส วิชฺชติ กฬายมุฏฺฐึ อวกิริย เกวลํ เอกํ กฬายํ ปติตํ คเวสติ ฯ
ข้าแต่พระราชา พวกเราก็ดี ชนเหล่าอื่นที่โลภจัดก็ดี จะต้องละทิ้ง ของมากเพราะของน้อย เปรียบเหมือนวานรเสื่อมจากถั่วทั้งหมด เพราะ ถั่วเมล็ดเดียว ฉะนั้น.
เอวเมว มยํ ราช เย จญฺเญ อติโลภิโน อปฺเปน พหุํ เชยฺยาม กฬาเยเนว วานโรติ ฯ กฬายมุฏฺฐิชาตกํ ฉฏฺฐํ ฯ ---------