๔. อุรคชาดก

บุตรของข้าพเจ้าละทิ้งร่างกายของตนไป เหมือนงูลอกคราบเก่า เมื่อร่างกายใช้การไม่ได้ จึงละไปตายไปอย่างนี้

เขาถูกเผาก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของหมู่ญาติ เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา เขาไปแล้วตามคติของเขา (นางพราหมณีบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

บุตรของข้าพเจ้านี้ ข้าพเจ้าไม่ได้เชิญมาจากโลกอื่น เขาก็มา ข้าพเจ้ามิได้อนุญาต ก็ไปจากโลกนี้ เขามาอย่างใด เขาก็ไปอย่างนั้น จะคร่ำครวญไปทำไมเพราะการไปของเขานั้น {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๐๒} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๕. ปัญจกนิบาต] ๑. มณิกุณฑลวรรค ๔. อุรคชาดก (๓๕๔)

เขากำลังถูกเผา ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา เขาไปแล้วตามคติของเขา (น้องสาวบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

ถ้าข้าพเจ้าร้องไห้ ก็จะพึงมีร่างกายผ่ายผอม จะมีผลอะไรแก่ข้าพเจ้าเล่า ญาติ มิตร สหายของข้าพเจ้าจะไม่มีความพอใจอย่างยิ่ง

พี่ชายของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา เขาไปแล้วตามคติของเขา (ภรรยาบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

คนที่ร้องไห้ถึงคนที่ตายแล้ว เปรียบเสมือนทารกที่ร้องไห้ ต้องการดวงจันทร์ที่โคจรไปในอากาศ

สามีของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา เขาไปแล้วตามคติของเขา (สาวใช้บอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

คนที่ร้องไห้ถึงคนที่ตายแล้ว เป็นสิ่งไร้ประโยชน์ เปรียบเสมือนหม้อน้ำที่แตกแล้วจะประสานให้สนิทเหมือนเดิมไม่ได้

นายของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา เขาไปแล้วตามคติของเขา อุรคชาดกที่ ๔ จบ {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๐๓}