๕. ปานียชาดก

อาตมภาพเป็นมิตรของชายคนหนึ่ง ได้บริโภคน้ำของมิตรที่เขาไม่ได้ให้ เพราะเหตุนั้นภายหลังอาตมภาพรังเกียจว่า เราทำบาปนั้นไว้แล้วอย่าได้ กระทำบาปอีกเลย เพราะเหตุนั้น อาตมภาพจึงออกบวช.

มิตฺโต มิตฺตสฺส ปานียํ อทินฺนํ ปริภุญฺชิสํ เตน ปจฺฉา วิชิคุจฺฉึ ตํ ปาปํ ปกตํ มยา มา ปุน อกรํ ปาปํ ตสฺมา ปพฺพชิโต อหํ ฯ

ความพอใจบังเกิดขึ้นแก่อาตมภาพ เพราะเห็นภรรยาของผู้อื่น เพราะ เหตุนั้น ภายหลังอาตมภาพรังเกียจว่า เราได้ทำบาปนั้นไว้แล้วอย่าได้ กระทำบาปนั้นอีกเลย เพราะเหตุนั้นอาตมภาพจึงออกบวช.

ปรทารญฺจ ทิสฺวาน ฉนฺโท เม อุปปชฺชถ เตน ปจฺฉา วิชิคุจฺฉึ ตํ ปาปํ ปกตํ มยา มา ปุน อกรํ ปาปํ ตสฺมา ปพฺพชิโต อหํ ฯ

ขอถวายพระพรมหาบพิตร โจรทั้งหลายจับโยมบิดาของอาตมภาพไว้ใน ป่า อาตมภาพถูกโจรเหล่านั้นถาม รู้อยู่ได้แกล้งพูดถึงโยมบิดานั้นเป็น อย่างอื่นไป เพราะเหตุนั้น ภายหลังอาตมภาพรังเกียจว่า เราได้ทำบาป นั้นไว้แล้วอย่าได้ทำบาปนั้นอีกเลย เพราะเหตุนั้นอาตมภาพจึงออกบวช.

ปิตรํ เม มหาราช โจรา อคฺคณฺหุ กานเน เตสาหํ ปุจฺฉิโต ชานํ อญฺญถา นํ วิยากรึ เตน ปจฺฉา วิชิคุจฺฉึ ตํ ปาปํ ปกตํ มยา มา ปุน อกรํ ปาปํ ตสฺมา ปพฺพชิโต อหํ ฯ

เมื่อพลีกรรมชื่อโสมยาคะปรากฏขึ้นแล้ว มนุษย์ทั้งหลายก็พากันกระทำ ปาณาติบาต อาตมภาพได้ยอมอนุญาตให้แก่พวกเขา เพราะเหตุนั้น ภายหลังอาตมภาพรังเกียจว่า เราได้ทำบาปนั้นไว้แล้วอย่าได้ทำบาปนั้น อีกเลย เพราะเหตุนั้น อาตมภาพจึงออกบวช.

ปาณาติปาตมกรุํ โสมยาเค อุปฏฺฐิเต เตสาหํ สมนุญฺญาสึ เตน ปจฺฉา วิชิคุจฺฉึ ตํ ปาปํ ปกตํ มยา มา ปุน อกรํ ปาปํ ตสฺมา ปพฺพชิโต อหํ ฯ

ในกาลก่อน ชนทั้งหลายในหมู่บ้านของอาตมภาพ สำคัญสุราและเมรัย ว่าเป็นน้ำหวานจึงได้พากันดื่มน้ำเมา เพื่อความฉิบหายแก่ชนเป็นอันมาก อาตมภาพยอมอนุญาตให้แก่เขา เพราะเหตุนั้น ภายหลังอาตมภาพ รังเกียจว่าเราได้ทำบาปนั้นไว้แล้ว อย่าได้ทำบาปนั้นอีกเลย เพราะเหตุ นั้น อาตมภาพจึงออกบวช.

สุราเมรยมธุกา เย ชนา ปฐมาสุ โน พหุนฺนํ เต อนตฺถาย มชฺชปานมกปฺปยุํ เตสาหํ สมนุญฺญาสึ เตน ปจฺฉา วิชิคุจฺฉึ ตํ ปาปํ ปกตํ มยา มา ปุน อกรํ ปาปํ ตสฺมา ปพฺพชิโต อหํ ฯ

น่าติเตียนแท้ ซึ่งกามเป็นอันมาก มีกลิ่นเหม็น มีเสี้ยนหนามมาก เราส้อง เสพอยู่ ไม่ได้รับความสุขเช่นนั้น.

ธิรตฺถุสุ พหุกาเม ทุคฺคนฺเธ พหุกณฺฏเก เย อหํ ปฏิเสวนฺโต นาลภึ ตาทิสํ สุขํ ฯ

กามทั้งหลายมีความพอใจมาก สุขอื่นยิ่งกว่ากามไม่มี ชนเหล่าใดส้อง เสพกามทั้งหลาย ชนเหล่านั้นย่อมเข้าถึงสวรรค์.

มหสฺสาทา สุขา กามา นตฺถิ กามา ปรํ สุขํ เย กาเม ปฏิเสวนฺติ สคฺคนฺเต อุปปชฺชเร ฯ

กามทั้งหลายมีความพอใจน้อย ทุกข์อื่นยิ่งกว่ากามไม่มี ชนเหล่าใด ซ่องเสพกามทั้งหลาย ชนเหล่านั้นย่อมเข้าถึงนรก.

อปฺปสฺสาทา ทุขา กามา นตฺถิ กามา ปรํ ทุกฺขํ เย กาเม ปฏิเสวนฺติ นิรยนฺเต อุปปชฺชเร ฯ

เหมือนดาบที่ลับคมดีแล้วเชือด เหมือนกระบี่ที่ขัดดีแล้วแทง เหมือน หอกที่พุ่งปักอก (เจ็บปานใด) กามทั้งหลายเป็นทุกข์ยิ่งกว่านั้น.

อสิ ยถา สุนิสิโต เนตฺติโสว สุปายิโก สตฺตีว อุรสี ขิตฺตา กามา ทุกฺขตรา ตโต ฯ

หลุมถ่านเพลิงลุกโพลงแล้ว ลึกกว่าชั่วบุรุษ ผาลที่เขาเผาร้อนอยู่ตลอดวัน (ร้อนปานใด) กามทั้งหลายเป็นทุกข์ยิ่งกว่านั้น.

องฺคารานํว ชลิตํ กาสุํ สาธิกโปริสํ ผาลํว ทิวสนฺตตฺตํ กามา ทุกฺขตรา ตโต ฯ

เหมือนยาพิษชนิดร้ายแรง น้ำมันที่เดือดพล่าน ทองแดงที่กำลังละลาย คว้าง (ร้อนปานใด) กามทั้งหลายเป็นทุกข์ยิ่งกว่านั้น. จบ ปานียชาดกที่ ๕.

วิสํ ยถา หลาหลํ เตลํ ปกฺกุฏฺฐิตํ ยถา ตมฺพโลหํ วิลีนํว กามา ทุกฺขตรา ตโตติ ฯ ปานียชาตกํ ปญฺจมํ ฯ ---------