๑. อัมพฏผลทายกเถราปทาน (๓๘๑)
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ อัมพฏผลวรรคที่ ๓๙ อัมพฏผลทายกเถราปทานที่ ๑ (๓๘๑) ว่าด้วยผลแห่งการถวายผลมะกอก
เอกูนจตฺตาฬีโส อมฺพฏผลวคฺโค ปฐมํ อมฺพฏผลทายกตฺเถราปทานํ (๓๘๑)
พระผู้มีพระภาคสัมพุทธเจ้า พระนามว่าสตรังสี ผู้เป็นเอกไม่ทรงแพ้อะไรๆ ทรงใคร่ความสงัด เสด็จออกโคจรบิณฑบาต เราถือผลไม้อยู่ ได้เห็น พระองค์ มีจิตเลื่อมใสโสมนัส จึงเข้าไปเฝ้าพระนราสภแล้ว ได้ถวายผล มะกอก ในกัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ เราได้ถวายผลไม้ใด ด้วยทานนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายผลไม้ การที่เราได้มาในศาสนา แห่งพระพุทธเจ้าของเรา เป็นการมาดีแล้วหนอ วิชชา ๓ เราบรรลุแล้ว โดยลำดับ พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนภพทั้งปวงขึ้นได้หมดแล้ว ตัดกิเลสเครื่องผูกดังช้างตัดเชือกแล้ว เป็น ผู้ไม่มีอาสวะอยู่ คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และ อภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระอัมพฏผลทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ อัมพฏผลทายกเถราปทาน.
|๓๘๓.๑| สตรํสี นาม ภควา สยมฺภู อปราชิโต วิเวกกาโม สมฺพุทฺโธ โคจรายาภินิกฺขมิ ฯ |๓๘๓.๒| ผลหตฺโถ อหํ ทิสฺวา อุปคญฺฉึ นราสภํ ปสนฺนจิตฺโต สุมโน อมฺพฏํ อททํ ผลํ ฯ |๓๘๓.๓| จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ผลํ อททํ อหํ ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ผลทานสฺสิทํ ผลํ ฯ |๓๘๓.๔| สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติเก ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ ฯ |๓๘๓.๕| กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมูหตา นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา วิหรามิ อนาสโว ฯ |๓๘๓.๖| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา อมฺพฏผลทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ อมฺพฏผลทายกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ