เหตุมูลกนัย
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๐ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๗ มหาปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๑ เหตุมูลกนัย
เหตุมูลกํ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๕ ในอนันตรปัจจัย มี " ๗ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๗ ในสหชาตปัจจัย มี " ๓ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๓ ในนิสสยปัจจัย มี " ๓ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอาเสวนปัจจัย มี " ๓ ในกัมมปัจจัย มี " ๘ ในวิปากปัจจัย มีวาระ ๓ ในอาหารปัจจัย มี " ๓ ในอินทริยปัจจัย มี " ๓ ในฌานปัจจัย มี " ๓ ในมัคคปัจจัย มี " ๓ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๓ ในอัตถิปัจจัย มี " ๓ ในนัตถิปัจจัย มี " ๗ ในวิคตปัจจัย มี " ๗ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓
เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา ปญฺจ อนนฺตเร สตฺต สมนนฺตเร สตฺต สหชาเต ตีณิ อญฺญมญฺเญ ตีณิ นิสฺสเย ตีณิ อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน ตีณิ กมฺเม อฏฺฐ วิปาเก ตีณิ อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย ตีณิ ฌาเน ตีณิ มคฺเค ตีณิ สมฺปยุตฺเต ตีณิ อตฺถิยา ตีณิ นตฺถิยา สตฺต วิคเต สตฺต อวิคเต ตีณิ ฯ
ในอธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย ฯลฯ มีวาระ ๒ ในสหชาตปัจจัย กับ ฯลฯ มีวาระ ๓ ในอัญญมัญญปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๓ ในนิสสยปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๓ ในวิปากปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๒ ในอินทริยปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๒ ในมัคคปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๒ ในสัมปยุตตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๓ ในอัตถิปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๓ ในอวิคตปัจจัย กับ ฯลฯ มี " ๓
เหตุปจฺจยา อธิปติยา เทฺว ... สหชาเต ตีณิ อญฺญมญฺเญ ตีณิ นิสฺสเย ตีณิ วิปาเก เทฺว อินฺทฺริเย เทฺว มคฺเค เทฺว สมฺปยุตฺเต ตีณิ อตฺถิยา ตีณิ อวิคเต ตีณิ ฯ
ปัจจัย ๗ คือ เหตุ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ ปัจจัย ๙ คือ เหตุ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย วิปาก มัคค สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ ปัจจัย ๙ คือ เหตุ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย อินทริย มัคค สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ ปัจจัย ๑๐ คือ เหตุ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย วิปาก อินทริย มัคค สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ ปัจจัย ๑๐ คือ เหตุ อธิปติ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย อินทริย มัคค สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ ปัจจัย ๑๑ คือ เหตุ อธิปติ สหชาต อัญญมัญญ นิสสย วิปาก อินทริย มัคค สัมปยุตต อัตถิ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ
เหตุสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ ตีณิ ฯ เหตุสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากมคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ เทฺว ฯ เหตุสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริยมคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ เทฺว ฯ เหตุสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ เทฺว ฯ เหตุอธิปติสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยอินฺทฺริยมคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ เทฺว ฯ เหตุอธิปติสหชาตอญฺญมญฺญนิสฺสยวิปากอินฺทฺริยมคฺคสมฺปยุตฺตอตฺถิอวิคตนฺติ เทฺว ฯ