ปฏิจจวาร

สญฺโญชนิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สญฺโญชนิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: สญฺโญชนิยํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ปฏิสนฺธิกฺขเณ ขนฺเธ ปฏิจฺจ วตฺถุ วตฺถุํ ปฏิจฺจ ขนฺธา เอกํ มหาภูตํ ... ฯ จูฬนฺตรทุเก โลกิยทุกสทิสํ นินฺนานากรณํ ฯ สญฺโญชนิยทุกํ นิฏฺฐิตํ ฯ -------------

สัญโญชนียธรรม อาศัยสัญโญชนียธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นสัญโญชนีย ธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ ในปฏิสนธิขณะ หทัยวัตถุ อาศัยขันธ์ทั้งหลาย ขันธ์ทั้งหลาย อาศัย หทัยวัตถุ มหาภูตรูป ๑ ฯลฯ เหมือนกับโลกิยทุกะ ในจูฬันตรทุกะ ไม่มีแตกต่างกัน สัญโญชนียทุกะ จบ