๑๐๐. สรณทุกะ ๑๘. อตีตติกะ

สภาวธรรมที่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งเป็นปัจจุบันเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรม ที่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งเป็นปัจจุบันโดยเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ สภาวธรรมที่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งเป็นปัจจุบันเป็นปัจจัยแก่สภาวธรรมที่ไม่เป็น เหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งเป็นปัจจุบันโดยเหตุปัจจัย (๑) (ย่อ) เหตุปัจจัย มี ๔ วาระ อารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ อวิคตปัจจัย มี ๗ วาระ (ย่อ) (พึงขยายให้พิสดารเหมือนปัญหาวารในกุสลติกะ)