เกนจิวิญเญยยทุกกุสลัตติกะ
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๔ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ เกนจิวิญเญยยทุกกุสลัตติกะ ปฏิจจวาร
เกนจิวิญฺเญยฺยทุกกุสลตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร
กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็น เกนจิวิญเญยยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย กุศลธรรมที่เป็นเกนจินวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญ- *เญยยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม และกุศลธรรมที่เป็นเกนจินวิญ- *เญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
เกนจิวิญฺเญยฺยํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เกนจิวิญฺเญยฺโย กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เกนจิวิญฺเญยฺยํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เกนจินวิญฺเญยฺโย กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เกนจิวิญฺเญยฺยํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เกนจิวิญฺเญยฺโย กุสโล จ เกนจินวิญฺเญยฺโย กุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙
เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อวิคเต นว ฯ
กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็น เกนจิวิญเญยยธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย
เกนจิวิญฺเญยฺยํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เกนจิวิญฺเญยฺโย กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๙ สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวาร ก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร ปัญหาวาร
นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม นว นวิปาเก นว นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร
กุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม เป็นปัจจัยแก่กุศลธรรม ที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรม โดยเหตุปัจจัย
เกนจิวิญฺเญยฺโย กุสโล ธมฺโม เกนจิวิญฺเญยฺยสฺส กุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙
เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว กมฺเม นว อวิคเต นว ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙
นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ
ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙
เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ นว ฯ
ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่ง ปัญหาวาร ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น อกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยธรรมก็ดี อัพยากตธรรมที่เป็นเกนจิวิญ- *เญยยธรรมก็ดี พึงให้พิสดารเช่นเดียวกับกุศลธรรมที่เป็นเกนจิวิญเญยยกุศลธรรม เกนจิวิญเญยยทุกกุสลัตติกะ จบ จูฬันตรทุกกุสลัตติกะ จบ
นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ เกนจิวิญฺเญยฺยํ อกุสลมฺปิ เกนจิวิญฺเญยฺยํ อพฺยากตมฺปิ เกนจิวิญฺเญยฺยกุสลสทิสํ วิตฺถาเรตพฺพํ ฯ เกนจิวิญฺเญยฺยทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ จูฬนฺตรทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ ----------