จิตตสังสัฏฐทุกกุสลัตติกะ
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๔ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ จิตตสังสัฏฐทุกกุสลัตติกะ ปฏิจจวาร
จิตฺตสํสฏฺฐทุกกุสลตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร
กุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นจิตต- *สังสัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
จิตฺตสํสฏฺฐํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺตสํสฏฺโฐ กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย ปฏิจจวาร
เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ -------- ปฏิจฺจวาโร
อกุศลธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็น จิตตสังสัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
จิตฺตสํสฏฺฐํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺตสํสฏฺโฐ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย ปฏิจจวาร
เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ ---------- ปฏิจฺจวาโร
อัพยากตธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยอัพยากตธรรม ที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิตต- *สังสัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อัพยากตธรรมที่เป็นจิตตสังสัฏฐธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นจิตต- *สังสัฏฐธรรม และอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่จิตตสังสัฏฐธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุ ปัจจัย มี ๓ นัย
จิตฺตสํสฏฺฐํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺตสํสฏฺโฐ อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ โนจิตฺตสํสฏฺฐํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนจิตฺตสํสฏฺโฐ อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ จิตฺตสํสฏฺฐํ อพฺยากตญฺจ โนจิตฺตสํสฏฺฐํ อพฺยากตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ จิตฺตสํสฏฺโฐ อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๓ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙ เหมือนกับจิตตสัมปยุตตทุกอัพยากตะ สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร จิตตสังสัฏฐทุกกุสลัตติกะ จบ
เหตุยา นว อารมฺมเณ ตีณิ อวิคเต นว ฯ ยถา จิตฺตสมฺปยุตฺตทุก อพฺยากตสทิสํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปญฺหาวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ จิตฺตสํสฏฺฐทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ --------