เหตุทุกนเหตุทุกะ
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๕ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๒ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ อนุโลมปัจจนียทุกปัฏฐาน เหตุทุกนเหตุทุกะ
นจิตฺตสมุฏฺฐานทุกํ
นเหตุกธรรม อาศัยเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยเหตุธรรม ฯลฯ ปฏิสนธิ ฯลฯ ธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรม และธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย เหตุธรรม อาศัยนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรม และธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรม อาศัยเหตุธรรม และนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยเหตุธรรม และนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย นเหตุธรรม และธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม อาศัยเหตุธรรม และนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
นจิตฺตสมุฏฺฐานํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นจิตฺตสมุฏฺฐาโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นจิตฺตสหภุทุกํ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร
นจิตฺตสหภุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นจิตฺตสหภู ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นจิตฺตานุปริวตฺติทุกํ
เหตุธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
นจิตฺตานุปริวตฺตึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นจิตฺตานุปริวตฺตี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานทุกํ
เหตุธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย นเหตุธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่ไม่ใช่นเหตุธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย เหตุธรรม และนเหตุธรรม เป็นปัจจัยแก่นเหตุธรรม โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย
นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐาโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานสหภุทุกํ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙ แม้ปัญหาวารก็พึงให้พิสดารอย่างนี้ สเหตุกทุกนสเหตุกทุกะ
นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานสหภุํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นจิตฺตสํสฏฺฐ- สมุฏฺฐานสหภู ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานานุปริวตฺติทุกํ
ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม และธรรมที่เป็นอเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม และธรรมที่เป็นอเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสเหตุกธรรม และธรรมที่เป็นอเหตุกธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
นจิตฺตสํสฏฺฐสมุฏฺฐานานุปริวตฺตึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ น จิตฺต- สํสฏฺฐสมุฏฺฐานานุปริวตฺตี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นว ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๖ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙ สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร เหตุสัมปยุตตทุกนเหตุสัมปยุตตทุกะ
เหตุยา นว อวิคเต นว สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ นอชฺฌตฺติกทุกํ
ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรม ที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็น เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่เป็น เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่เป็น เหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เหตุวิปปยุตตธรรม อาศัยธรรมที่เป็น เหตุสัมปยุตตธรรม และธรรมที่เป็นเหตุวิปปยุตตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
นอชฺฌตฺติกํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอชฺฌตฺติโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นพาหิรํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นพาหิโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ปฏิสนฺธิกฺขเณ จิตฺตํ ปฏิจฺจ อชฺฌตฺติกํ กฏตฺตารูปํ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๙ สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร
เหตุยา นว อวิคเต นว สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ