Mahāsutasomajātaka
The Longer Tale of Prince Moonface the Scholar
“Master of dainty flavours”—This story the Master while dwelling at Jetavana told concerning the Elder, Angulimala.
- 0.1
Jātaka
- 0.2
Asītinipāta
- 0.3
Cūḷahaṁsavagga
5. Mahāsutasomajātaka
- 1.1
“Kasmā tuvaṁ rasaka edisāni,
- 1.2
Karosi kammāni sudāruṇāni;
- 1.3
Hanāsi itthī purise ca mūḷho,
- 1.4
Maṁsassa hetu adu dhanassa kāraṇā”.
- 2.1
“Na attahetū na dhanassa kāraṇā,
- 2.2
Na puttadārassa sahāyañātinaṁ;
- 2.3
Bhattā ca me bhagavā bhūmipālo,
- 2.4
So khādati maṁsaṁ bhadantedisaṁ”.
- 3.1
“Sace tuvaṁ bhatturatthe payutto,
- 3.2
Karosi kammāni sudāruṇāni;
- 3.3
Pātova antepuraṁ pāpuṇitvā,
- 3.4
Lapeyyāsi me rājino sammukhe taṁ”.
- 4.1
“Tathā karissāmi ahaṁ bhadante,
- 4.2
Yathā tuvaṁ bhāsasi kāḷahatthi;
- 4.3
Pātova antepuraṁ pāpuṇitvā,
- 4.4
Vakkhāmi te rājino sammukhe taṁ”.
- 5.1
Tato ratyā vivasāne,
- 5.2
sūriyuggamanaṁ pati;
- 5.3
Kāḷo rasakamādāya,
- 5.4
rājānaṁ upasaṅkami;
- 5.5
Upasaṅkamma rājānaṁ,
- 5.6
idaṁ vacanamabravi.
- 6.1
“Saccaṁ kira mahārāja,
- 6.2
rasako pesito tayā;
- 6.3
Hanati itthipurise,
- 6.4
tuvaṁ maṁsāni khādasi”.
- 7.1
“Evameva tathā kāḷa,
- 7.2
rasako pesito mayā;
- 7.3
Mama atthaṁ karontassa,
- 7.4
kimetaṁ paribhāsasi”.
- 8.1
“Ānando sabbamacchānaṁ,
- 8.2
khāditvā rasagiddhimā;
- 8.3
Parikkhīṇāya parisāya,
- 8.4
attānaṁ khādiyā mato.
- 9.1
Evaṁ pamatto rasagārave ratto,
- 9.2
Bālo yadī āyati nāvabujjhati;
- 9.3
Vidhamma putte caji ñātake ca,
- 9.4
Parivattiya attānaññeva khādati.
- 10.1
Idaṁ te sutvāna vigetu chando,
- 10.2
Mā bhakkhayī rāja manussamaṁsaṁ;
- 10.3
Mā tvaṁ imaṁ kevalaṁ vārijova,
- 10.4
Dvipadādhipa suññamakāsi raṭṭhaṁ”.
- 11.1
“Sujāto nāma nāmena,
- 11.2
oraso tassa atrajo;
- 11.3
Jambupesimaladdhāna,
- 11.4
mato so tassa saṅkhaye.
- 12.1
Evameva ahaṁ kāḷa,
- 12.2
bhutvā bhakkhaṁ rasuttamaṁ;
- 12.3
Aladdhā mānusaṁ maṁsaṁ,
- 12.4
maññe hissāmi jīvitaṁ”.
- 13.1
“Māṇava abhirūposi,
- 13.2
kule jātosi sotthiye;
- 13.3
Na tvaṁ arahasi tāta,
- 13.4
abhakkhaṁ bhakkhayetave”.
- 14.1
“Rasānaṁ aññataraṁ etaṁ,
- 14.2
kasmā maṁ tvaṁ nivāraye;
- 14.3
Sohaṁ tattha gamissāmi,
- 14.4
yattha lacchāmi edisaṁ.
- 15.1
Sovāhaṁ nippatissāmi,
- 15.2
na te vacchāmi santike;
- 15.3
Yassa me dassanena tvaṁ,
- 15.4
nābhinandasi brāhmaṇa”.
- 16.1
“Addhā aññepi dāyāde,
- 16.2
putte lacchāma māṇava;
- 16.3
Tvañca jamma vinassassu,
- 16.4
yattha pattaṁ na taṁ suṇe”.
- 17.1
“Evameva tuvaṁ rāja,
- 17.2
dvipadinda suṇohi me;
- 17.3
Pabbājessanti taṁ raṭṭhā,
- 17.4
soṇḍaṁ māṇavakaṁ yathā”.
- 18.1
“Sujāto nāma nāmena,
- 18.2
bhāvitattāna sāvako;
- 18.3
Accharaṁ kāmayantova,
- 18.4
na so bhuñji na so pivi.
- 19.1
Kusaggenudakamādāya,
- 19.2
samudde udakaṁ mine;
- 19.3
Evaṁ mānusakā kāmā,
- 19.4
dibbakāmāna santike.
- 20.1
Evameva ahaṁ kāḷa,
- 20.2
bhutvā bhakkhaṁ rasuttamaṁ;
- 20.3
Aladdhā mānusaṁ maṁsaṁ,
- 20.4
maññe hissāmi jīvitaṁ”.
- 21.1
“Yathāpi te dhataraṭṭhā,
- 21.2
haṁsā vehāyasaṅgamā;
- 21.3
Abhuttaparibhogena,
- 21.4
sabbe abbhatthataṁ gatā.
- 22.1
Evameva tuvaṁ rāja,
- 22.2
dvipadinda suṇohi me;
- 22.3
Abhakkhaṁ rāja bhakkhesi,
- 22.4
tasmā pabbājayanti taṁ”.
- 23.1
“Tiṭṭhāhīti mayā vutto,
- 23.2
So tvaṁ gacchasi pammukho;
- 23.3
Aṭṭhito tvaṁ ṭhitomhīti,
- 23.4
Lapasi brahmacārini;
- 23.5
Idaṁ te samaṇāyuttaṁ,
- 23.6
Asiñca me maññasi kaṅkapattaṁ”.
- 24.1
“Ṭhitohamasmī sadhammesu rāja,
- 24.2
Na nāmagottaṁ parivattayāmi;
- 24.3
Corañca loke aṭhitaṁ vadanti,
- 24.4
Āpāyikaṁ nerayikaṁ ito cutaṁ.
- 25.1
Sace tvaṁ saddahasi rāja,
- 25.2
sutaṁ gaṇhāhi khattiya;
- 25.3
Tena yaññaṁ yajitvāna,
- 25.4
evaṁ saggaṁ gamissasi”.
- 26.1
“Kismiṁ nu raṭṭhe tava jātibhūmi,
- 26.2
Atha kena atthena idhānupatto;
- 26.3
Akkhāhi me brāhmaṇa etamatthaṁ,
- 26.4
Kimicchasī demi tayajja patthitaṁ”.
- 27.1
“Gāthā catasso dharaṇīmahissara,
- 27.2
Sugambhiratthā varasāgarūpamā;
- 27.3
Taveva atthāya idhāgatosmi,
- 27.4
Suṇohi gāthā paramatthasaṁhitā”.
- 28.1
“Na ve rudanti matimanto sapaññā,
- 28.2
Bahussutā ye bahuṭhānacintino;
- 28.3
Dīpañhi etaṁ paramaṁ narānaṁ,
- 28.4
Yaṁ paṇḍitā sokanudā bhavanti.
- 29.1
Attānaṁ ñātī udāhu puttadāraṁ,
- 29.2
Dhaññaṁ dhanaṁ rajataṁ jātarūpaṁ;
- 29.3
Kimeva tvaṁ sutasomānutappe,
- 29.4
Korabyaseṭṭha vacanaṁ suṇoma tetaṁ”.
- 30.1
“Nevāhamattānamanutthunāmi,
- 30.2
Na puttadāraṁ na dhanaṁ na raṭṭhaṁ;
- 30.3
Satañca dhammo carito purāṇo,
- 30.4
Taṁ saṅkaraṁ brāhmaṇassānutappe.
- 31.1
Kato mayā saṅkaro brāhmaṇena,
- 31.2
Raṭṭhe sake issariye ṭhitena;
- 31.3
Taṁ saṅkaraṁ brāhmaṇasappadāya,
- 31.4
Saccānurakkhī punarāvajissaṁ”.
- 32.1
“Nevāhametaṁ abhisaddahāmi,
- 32.2
Sukhī naro maccumukhā pamutto;
- 32.3
Amittahatthaṁ punarāvajeyya,
- 32.4
Korabyaseṭṭha na hi maṁ upesi.
- 33.1
Mutto tuvaṁ porisādassa hatthā,
- 33.2
Gantvā sakaṁ mandiraṁ kāmakāmī;
- 33.3
Madhuraṁ piyaṁ jīvitaṁ laddha rāja,
- 33.4
Kuto tuvaṁ ehisi me sakāsaṁ”.
- 34.1
“Mataṁ vareyya parisuddhasīlo,
- 34.2
Na jīvitaṁ garahito pāpadhammo;
- 34.3
Na hi taṁ naraṁ tāyati duggatīhi,
- 34.4
Yassāpi hetu alikaṁ bhaṇeyya.
- 35.1
Sacepi vāto girimāvaheyya,
- 35.2
Cando ca suriyo ca chamā pateyyuṁ;
- 35.3
Sabbā ca najjo paṭisotaṁ vajeyyuṁ,
- 35.4
Na tvevahaṁ rāja musā bhaṇeyyaṁ.
- 36.1
Nabhaṁ phaleyya udadhīpi susse,
- 36.2
Saṁvaṭṭaye bhūtadharā vasundharā;
- 36.3
Siluccayo meru samūlamuppate,
- 36.4
Na tvevahaṁ rāja musā bhaṇeyyaṁ.
- 37.1
Asiñca sattiñca parāmasāmi,
- 37.2
Sapathampi te samma ahaṁ karomi;
- 37.3
Tayā pamutto anaṇo bhavitvā,
- 37.4
Saccānurakkhī punarāvajissaṁ”.
- 38.1
“Yo te kato saṅgaro brāhmaṇena,
- 38.2
Raṭṭhe sake issariye ṭhitena;
- 38.3
Taṁ saṅgaraṁ brāhmaṇasappadāya,
- 38.4
Saccānurakkhī punarāvajassu”.
- 39.1
“Yo me kato saṅgaro brāhmaṇena,
- 39.2
Raṭṭhe sake issariye ṭhitena;
- 39.3
Taṁ saṅgaraṁ brāhmaṇasappadāya,
- 39.4
Saccānurakkhī punarāvajissaṁ”.
- 40.1
Mutto ca so porisādassa hatthā,
- 40.2
Gantvāna taṁ brāhmaṇaṁ etadavoca;
- 40.3
“Suṇoma gāthāyo satārahāyo,
- 40.4
Yā me sutā assu hitāya brahme”.
- 41.1
“Sakideva sutasoma,
- 41.2
sabbhi hoti samāgamo;
- 41.3
Sā naṁ saṅgati pāleti,
- 41.4
nāsabbhi bahu saṅgamo.
- 42.1
Sabbhireva samāsetha,
- 42.2
sabbhi kubbetha santhavaṁ;
- 42.3
Sataṁ saddhammamaññāya,
- 42.4
seyyo hoti na pāpiyo.
- 43.1
Jīranti ve rājarathā sucittā,
- 43.2
Atho sarīrampi jaraṁ upeti;
- 43.3
Satañca dhammo na jaraṁ upeti,
- 43.4
Santo have sabbhi pavedayanti.
- 44.1
Nabhañca dūre pathavī ca dūre,
- 44.2
Pāraṁ samuddassa tadāhu dūre;
- 44.3
Tato have dūrataraṁ vadanti,
- 44.4
Satañca dhammo asatañca rāja”.
- 45.1
“Sahassiyā imā gāthā,
- 45.2
nahimā gāthā satārahā;
- 45.3
Cattāri tvaṁ sahassāni,
- 45.4
khippaṁ gaṇhāhi brāhmaṇa”.
- 46.1
“Āsītiyā nāvutiyā ca gāthā,
- 46.2
Satārahā cāpi bhaveyya gāthā;
- 46.3
Paccattameva sutasoma jānahi,
- 46.4
Sahassiyā nāma kā atthi gāthā”.
- 47.1
“Icchāmi vohaṁ sutavuddhimattano,
- 47.2
Santoti maṁ sappurisā bhajeyyuṁ;
- 47.3
Ahaṁ savantīhi mahodadhīva,
- 47.4
Na hi tāta tappāmi subhāsitena.
- 48.1
Aggi yathā tiṇakaṭṭhaṁ dahanto,
- 48.2
Na tappatī sāgarova nadīhi;
- 48.3
Evampi te paṇḍitā rājaseṭṭha,
- 48.4
Sutvā na tappanti subhāsitena.
- 49.1
Sakassa dāsassa yadā suṇomi,
- 49.2
Gāthaṁ ahaṁ atthavatiṁ janinda;
- 49.3
Tameva sakkacca nisāmayāmi,
- 49.4
Na hi tāta dhammesu mamatthi titti.
- 50.1
Idaṁ te raṭṭhaṁ sadhanaṁ sayoggaṁ,
- 50.2
Sakāyuraṁ sabbakāmūpapannaṁ;
- 50.3
Kiṁ kāmahetu paribhāsasi maṁ,
- 50.4
Gacchāmahaṁ porisādassa ñatte”.
- 51.1
“Attānurakkhāya bhavanti hete,
- 51.2
Hatthārohā rathikā pattikā ca;
- 51.3
Assāruhā ye ca dhanuggahāse,
- 51.4
Senaṁ payuñjāma hanāma sattuṁ”.
- 52.1
“Sudukkaraṁ porisādo akāsi,
- 52.2
Jīvaṁ gahetvāna avassajī maṁ;
- 52.3
Taṁ tādisaṁ pubbakiccaṁ saranto,
- 52.4
Dubbhe ahaṁ tassa kathaṁ janinda”.
- 53.1
Vanditvā so pitaraṁ mātarañca,
- 53.2
Anusāsetvā negamañca balañca;
- 53.3
Saccavādī saccānurakkhamāno,
- 53.4
Agamāsi so yattha porisādo.
- 54.1
“Kato mayā saṅgaro brāhmaṇena,
- 54.2
Raṭṭhe sake issariye ṭhitena;
- 54.3
Taṁ saṅgaraṁ brāhmaṇasappadāya,
- 54.4
Saccānurakkhī punarāgatosmi;
- 54.5
Yajassu yaññaṁ khāda maṁ porisāda”.
- 55.1
“Na hāyate khāditaṁ mayhaṁ pacchā,
- 55.2
Citakā ayaṁ tāva sadhūmikāva;
- 55.3
Niddhūmake pacitaṁ sādhupakkaṁ,
- 55.4
Suṇoma gāthāyo satārahāyo”.
- 56.1
“Adhammiko tvaṁ porisādakāsi,
- 56.2
Raṭṭhā ca bhaṭṭho udarassa hetu;
- 56.3
Dhammañcimā abhivadanti gāthā,
- 56.4
Dhammo ca adhammo ca kuhiṁ sameti.
- 57.1
Adhammikassa luddassa,
- 57.2
niccaṁ lohitapāṇino;
- 57.3
Natthi saccaṁ kuto dhammo,
- 57.4
kiṁ sutena karissasi”.
- 58.1
“Yo maṁsahetu migavaṁ careyya,
- 58.2
Yo vā hane purisamattahetu;
- 58.3
Ubhopi te pecca samā bhavanti,
- 58.4
Kasmā no adhammikaṁ brūsi maṁ tvaṁ”.
- 59.1
“Pañca pañca na khā bhakkhā,
- 59.2
khattiyena pajānatā;
- 59.3
Abhakkhaṁ rāja bhakkhesi,
- 59.4
tasmā adhammiko tuvaṁ”.
- 60.1
“Mutto tuvaṁ porisādassa hatthā,
- 60.2
Gantvā sakaṁ mandiraṁ kāmakāmī;
- 60.3
Amittahatthaṁ punarāgatosi,
- 60.4
Na khattadhamme kusalosi rāja”.
- 61.1
“Ye khattadhamme kusalā bhavanti,
- 61.2
Pāyena te nerayikā bhavanti;
- 61.3
Tasmā ahaṁ khattadhammaṁ pahāya,
- 61.4
Saccānurakkhī punarāgatosmi;
- 61.5
Yajassu yaññaṁ khāda maṁ porisāda”.
- 62.1
“Pāsādavāsā pathavīgavāssā,
- 62.2
Kāmitthiyo kāsikacandanañca;
- 62.3
Sabbaṁ tahiṁ labhasi sāmitāya,
- 62.4
Saccena kiṁ passasi ānisaṁsaṁ”.
- 63.1
“Ye kecime atthi rasā pathabyā,
- 63.2
Saccaṁ tesaṁ sādhutaraṁ rasānaṁ;
- 63.3
Sacce ṭhitā samaṇabrāhmaṇā ca,
- 63.4
Taranti jātimaraṇassa pāraṁ”.
- 64.1
“Mutto tuvaṁ porisādassa hatthā,
- 64.2
Gantvā sakaṁ mandiraṁ kāmakāmī;
- 64.3
Amittahatthaṁ punarāgatosi,
- 64.4
Na hi nūna te maraṇabhayaṁ janinda;
- 64.5
Alīnacitto asi saccavādī”.
- 65.1
“Katā me kalyāṇā anekarūpā,
- 65.2
Yaññā yiṭṭhā ye vipulā pasatthā;
- 65.3
Visodhito paralokassa maggo,
- 65.4
Dhamme ṭhito ko maraṇassa bhāye.
- 66.1
Katā me kalyāṇā anekarūpā,
- 66.2
Yaññā yiṭṭhā ye vipulā pasatthā;
- 66.3
Anānutappaṁ paralokaṁ gamissaṁ,
- 66.4
Yajassu yaññaṁ ada maṁ porisāda.
- 67.1
Pitā ca mātā ca upaṭṭhitā me,
- 67.2
Dhammena me issariyaṁ pasatthaṁ;
- 67.3
Visodhito paralokassa maggo,
- 67.4
Dhamme ṭhito ko maraṇassa bhāye.
- 68.1
Pitā ca mātā ca upaṭṭhitā me,
- 68.2
Dhammena me issariyaṁ pasatthaṁ;
- 68.3
Anānutappaṁ paralokaṁ gamissaṁ,
- 68.4
Yajassu yaññaṁ ada maṁ porisāda.
- 69.1
Ñātīsu mittesu katā me kārā,
- 69.2
Dhammena me issariyaṁ pasatthaṁ;
- 69.3
Visodhito paralokassa maggo,
- 69.4
Dhamme ṭhito ko maraṇassa bhāye.
- 70.1
Ñātīsu mittesu katā me kārā,
- 70.2
Dhammena me issariyaṁ pasatthaṁ;
- 70.3
Anānutappaṁ paralokaṁ gamissaṁ,
- 70.4
Yajassu yaññaṁ ada maṁ porisāda.
- 71.1
Dinnaṁ me dānaṁ bahudhā bahūnaṁ,
- 71.2
Santappitā samaṇabrāhmaṇā ca;
- 71.3
Visodhito paralokassa maggo,
- 71.4
Dhamme ṭhito ko maraṇassa bhāye.
- 72.1
Dinnaṁ me dānaṁ bahudhā bahūnaṁ,
- 72.2
Santappitā samaṇabrāhmaṇā ca;
- 72.3
Anānutappaṁ paralokaṁ gamissaṁ,
- 72.4
Yajassu yaññaṁ ada maṁ porisāda”.
- 73.1
“Visaṁ pajānaṁ puriso adeyya,
- 73.2
Āsīvisaṁ jalitamuggatejaṁ;
- 73.3
Muddhāpi tassa viphaleyya sattadhā,
- 73.4
Yo tādisaṁ saccavādiṁ adeyya.
- 74.1
Sutvā dhammaṁ vijānanti,
- 74.2
Narā kalyāṇapāpakaṁ;
- 74.3
Api gāthā suṇitvāna,
- 74.4
Dhamme me ramate mano”.
- 75.1
“Sakideva mahārāja,
- 75.2
sabbhi hoti samāgamo;
- 75.3
Sā naṁ saṅgati pāleti,
- 75.4
nāsabbhi bahu saṅgamo.
- 76.1
Sabbhireva samāsetha,
- 76.2
sabbhi kubbetha santhavaṁ;
- 76.3
Sataṁ saddhammamaññāya,
- 76.4
seyyo hoti na pāpiyo.
- 77.1
Jīranti ve rājarathā sucittā,
- 77.2
Atho sarīrampi jaraṁ upeti;
- 77.3
Satañca dhammo na jaraṁ upeti,
- 77.4
Santo have sabbhi pavedayanti.
- 78.1
Nabhañca dūre pathavī ca dūre,
- 78.2
Pāraṁ samuddassa tadāhu dūre;
- 78.3
Tato have dūrataraṁ vadanti,
- 78.4
Satañca dhammo asatañca rāja”.
- 79.1
“Gāthā imā atthavatī subyañjanā,
- 79.2
Subhāsitā tuyha janinda sutvā;
- 79.3
Ānandi vitto sumano patīto,
- 79.4
Cattāri te samma vare dadāmi”.
- 80.1
“Yo nattano maraṇaṁ bujjhasi tuvaṁ,
- 80.2
Hitāhitaṁ vinipātañca saggaṁ;
- 80.3
Giddho rase duccarite niviṭṭho,
- 80.4
Kiṁ tvaṁ varaṁ dassasi pāpadhamma.
- 81.1
Ahañca taṁ dehi varanti vajjaṁ,
- 81.2
Tvañcāpi datvāna avākareyya;
- 81.3
Sandiṭṭhikaṁ kalahamimaṁ vivādaṁ,
- 81.4
Ko paṇḍito jānamupabbajeyya”.
- 82.1
“Na taṁ varaṁ arahati jantu dātuṁ,
- 82.2
Yaṁ vāpi datvāna avākareyya;
- 82.3
Varassu samma avikampamāno,
- 82.4
Pāṇaṁ cajitvānapi dassameva”.
- 83.1
“Ariyassa ariyena sameti sakhyaṁ,
- 83.2
Paññassa paññāṇavatā sameti;
- 83.3
Passeyya taṁ vassasataṁ arogaṁ,
- 83.4
Etaṁ varānaṁ paṭhamaṁ varāmi”.
- 84.1
“Ariyassa ariyena sameti sakhyaṁ,
- 84.2
Paññassa paññāṇavatā sameti;
- 84.3
Passāsi maṁ vassasataṁ arogaṁ,
- 84.4
Etaṁ varānaṁ paṭhamaṁ dadāmi”.
- 85.1
“Ye khattiyāse idha bhūmipālā,
- 85.2
Muddhābhisittā katanāmadheyyā;
- 85.3
Na tādise bhūmipatī adesi,
- 85.4
Etaṁ varānaṁ dutiyaṁ varāmi”.
- 86.1
“Ye khattiyāse idha bhūmipālā,
- 86.2
Muddhābhisittā katanāmadheyyā;
- 86.3
Na tādise bhūmipatī ademi,
- 86.4
Etaṁ varānaṁ dutiyaṁ dadāmi”.
- 87.1
“Parosataṁ khattiyā te gahitā,
- 87.2
Talāvutā assumukhā rudantā;
- 87.3
Sake te raṭṭhe paṭipādayāhi,
- 87.4
Etaṁ varānaṁ tatiyaṁ varāmi”.
- 88.1
“Parosataṁ khattiyā me gahitā,
- 88.2
Talāvutā assumukhā rudantā;
- 88.3
Sake te raṭṭhe paṭipādayāmi,
- 88.4
Etaṁ varānaṁ tatiyaṁ dadāmi”.
- 89.1
“Chiddaṁ te raṭṭhaṁ byathitā bhayā hi,
- 89.2
Puthū narā leṇamanuppaviṭṭhā;
- 89.3
Manussamaṁsaṁ viramehi rāja,
- 89.4
Etaṁ varānaṁ catutthaṁ varāmi”.
- 90.1
“Addhā hi so bhakkho mama manāpo,
- 90.2
Etassa hetumhi vanaṁ paviṭṭho;
- 90.3
Sohaṁ kathaṁ etto upārameyyaṁ,
- 90.4
Aññaṁ varānaṁ catutthaṁ varassu”.
- 91.1
“Na ve piyaṁ meti janinda tādiso,
- 91.2
Attaṁ niraṅkacca piyāni sevati;
- 91.3
Attāva seyyo paramā ca seyyo,
- 91.4
Labbhā piyā ocitatthena pacchā”.
- 92.1
“Piyaṁ me mānusaṁ maṁsaṁ,
- 92.2
Sutasoma vijānahi;
- 92.3
Namhi sakkā nivāretuṁ,
- 92.4
Aññaṁ varaṁ samma varassu”.
- 93.1
“Yo ve piyaṁ meti piyānurakkhī,
- 93.2
Attaṁ niraṅkacca piyāni sevati;
- 93.3
Soṇḍova pitvā visamissapānaṁ,
- 93.4
Teneva so hoti dukkhī parattha.
- 94.1
Yo cīdha saṅkhāya piyāni hitvā,
- 94.2
Kicchenapi sevati ariyadhamme;
- 94.3
Dukkhitova pitvāna yathosadhāni,
- 94.4
Teneva so hoti sukhī parattha”.
- 95.1
“Ohāyahaṁ pitaraṁ mātarañca,
- 95.2
Manāpiye kāmaguṇe ca pañca;
- 95.3
Etassa hetumhi vanaṁ paviṭṭho,
- 95.4
Taṁ te varaṁ kinti mahaṁ dadāmi”.
- 96.1
“Na paṇḍitā diguṇamāhu vākyaṁ,
- 96.2
Saccappaṭiññāva bhavanti santo;
- 96.3
Varassu samma iti maṁ avoca,
- 96.4
Iccabravī tvaṁ na hi te sameti”.
- 97.1
“Apuññalābhaṁ ayasaṁ akittiṁ,
- 97.2
Pāpaṁ bahuṁ duccaritaṁ kilesaṁ;
- 97.3
Manussamaṁsassa kate upāgā,
- 97.4
Taṁ te varaṁ kinti mahaṁ dadeyyaṁ”.
- 98.1
“Na taṁ varaṁ arahati jantu dātuṁ,
- 98.2
Yaṁ vāpi datvāna avākareyya;
- 98.3
Varassu samma avikampamāno,
- 98.4
Pāṇaṁ cajitvānapi dassameva.
- 99.1
Pāṇaṁ cajanti santo nāpi dhammaṁ,
- 99.2
Saccappaṭiññāva bhavanti santo;
- 99.3
Datvā varaṁ khippamavākarohi,
- 99.4
Etena sampajja surājaseṭṭha.
- 100.1
Caje dhanaṁ aṅgavarassa hetu,
- 100.2
Aṅgaṁ caje jīvitaṁ rakkhamāno;
- 100.3
Aṅgaṁ dhanaṁ jīvitañcāpi sabbaṁ,
- 100.4
Caje naro dhammamanussaranto.
- 101.1
Yasmā hi dhammaṁ puriso vijaññā,
- 101.2
Ye cassa kaṅkhaṁ vinayanti santo;
- 101.3
Taṁ hissa dīpañca parāyaṇañca,
- 101.4
Na tena mittiṁ jirayetha pañño”.
- 102.1
“Addhā hi so bhakkho mama manāpo,
- 102.2
Etassa hetumhi vanaṁ paviṭṭho;
- 102.3
Sace ca maṁ yācasi etamatthaṁ,
- 102.4
Etampi te samma varaṁ dadāmi.
- 103.1
Satthā ca me hosi sakhā ca mesi,
- 103.2
Vacanampi te samma ahaṁ akāsiṁ;
- 103.3
Tuvampi me samma karohi vākyaṁ,
- 103.4
Ubhopi gantvāna pamocayāma”.
- 104.1
“Satthā ca te homi sakhā ca tyamhi,
- 104.2
Vacanampi me samma tuvaṁ akāsi;
- 104.3
Ahampi te samma karomi vākyaṁ,
- 104.4
Ubhopi gantvāna pamocayāma”.
- 105.1
“Kammāsapādena viheṭhitattha,
- 105.2
Talāvutā assumukhā rudantā;
- 105.3
Na jātu dubbhetha imassa rañño,
- 105.4
Saccappaṭiññaṁ me paṭissuṇātha”.
- 106.1
“Kammāsapādena viheṭhitamhā,
- 106.2
Talāvutā assumukhā rudantā;
- 106.3
Na jātu dubbhema imassa rañño,
- 106.4
Saccappaṭiññaṁ te paṭissuṇāma”.
- 107.1
“Yathā pitā vā atha vāpi mātā,
- 107.2
Anukampakā atthakāmā pajānaṁ;
- 107.3
Evameva vo hotu ayañca rājā,
- 107.4
Tumhe ca vo hotha yatheva puttā”.
- 108.1
“Yathā pitā vā atha vāpi mātā,
- 108.2
Anukampakā atthakāmā pajānaṁ;
- 108.3
Evameva no hotu ayañca rājā,
- 108.4
Mayampi hessāma yatheva puttā”.
- 109.1
“Catuppadaṁ sakuṇañcāpi maṁsaṁ,
- 109.2
Sūdehi randhaṁ sukataṁ suniṭṭhitaṁ;
- 109.3
Sudhaṁva indo paribhuñjiyāna,
- 109.4
Hitvā katheko ramasī araññe.
- 110.1
Tā khattiyā vallivilākamajjhā,
- 110.2
Alaṅkatā samparivārayitvā;
- 110.3
Indaṁva devesu pamodayiṁsu,
- 110.4
Hitvā katheko ramasī araññe.
- 111.1
Tambūpadhāne bahugoṇakamhi,
- 111.2
Subhamhi sabbassayanamhi saṅge;
- 111.3
Seyyassa majjhamhi sukhaṁ sayitvā,
- 111.4
Hitvā katheko ramasī araññe.
- 112.1
Pāṇissaraṁ kumbhathūṇaṁ nisīthe,
- 112.2
Athopi ve nippurisampi tūriyaṁ;
- 112.3
Bahuṁ sugītañca suvāditañca,
- 112.4
Hitvā katheko ramasī araññe.
- 113.1
Uyyānasampannaṁ pahūtamālyaṁ,
- 113.2
Migājinūpetapuraṁ surammaṁ;
- 113.3
Hayehi nāgehi rathehupetaṁ,
- 113.4
Hitvā katheko ramasī araññe”.
- 114.1
“Kāḷapakkhe yathā cando,
- 114.2
hāyateva suve suve;
- 114.3
Kāḷapakkhūpamo rāja,
- 114.4
asataṁ hoti samāgamo.
- 115.1
Yathāhaṁ rasakamāgamma,
- 115.2
sūdaṁ kāpurisādhamaṁ;
- 115.3
Akāsiṁ pāpakaṁ kammaṁ,
- 115.4
yena gacchāmi duggatiṁ.
- 116.1
Sukkapakkhe yathā cando,
- 116.2
vaḍḍhateva suve suve;
- 116.3
Sukkapakkhūpamo rāja,
- 116.4
sataṁ hoti samāgamo.
- 117.1
Yathāhaṁ tuvamāgamma,
- 117.2
sutasoma vijānahi;
- 117.3
Kāhāmi kusalaṁ kammaṁ,
- 117.4
yena gacchāmi suggatiṁ.
- 118.1
Thale yathā vāri janinda vuṭṭhaṁ,
- 118.2
Anaddhaneyyaṁ na ciraṭṭhitīkaṁ;
- 118.3
Evampi hoti asataṁ samāgamo,
- 118.4
Anaddhaneyyo udakaṁ thaleva.
- 119.1
Sare yathā vāri janinda vuṭṭhaṁ,
- 119.2
Ciraṭṭhitīkaṁ naravīraseṭṭha;
- 119.3
Evampi ve hoti sataṁ samāgamo,
- 119.4
Ciraṭṭhitīko udakaṁ sareva.
- 120.1
Abyāyiko hoti sataṁ samāgamo,
- 120.2
Yāvampi tiṭṭheyya tatheva hoti;
- 120.3
Khippañhi veti asataṁ samāgamo,
- 120.4
Tasmā sataṁ dhammo asabbhi ārakā”.
- 121.1
“Na so rājā yo ajeyyaṁ jināti,
- 121.2
Na so sakhā yo sakhāraṁ jināti;
- 121.3
Na sā bhariyā yā patino na vibheti,
- 121.4
Na te puttā ye na bharanti jiṇṇaṁ.
- 122.1
Na sā sabhā yattha na santi santo,
- 122.2
Na te santo ye na bhaṇanti dhammaṁ;
- 122.3
Rāgañca dosañca pahāya mohaṁ,
- 122.4
Dhammaṁ bhaṇantāva bhavanti santo.
- 123.1
Nābhāsamānaṁ jānanti,
- 123.2
missaṁ bālehi paṇḍitaṁ;
- 123.3
Bhāsamānañca jānanti,
- 123.4
desentaṁ amataṁ padaṁ.
- 124.1
Bhāsaye jotaye dhammaṁ,
- 124.2
Paggaṇhe isinaṁ dhajaṁ;
- 124.3
Subhāsitaddhajā isayo,
- 124.4
Dhammo hi isinaṁ dhajo”ti.
- 125.1
Mahāsutasomajātakaṁ pañcamaṁ.
- 126.1
Asītinipātaṁ niṭṭhitaṁ.
- 127.1
Tassuddānaṁ
- 128.1
Sumukho pana haṁsavaro ca mahā,
- 128.2
Sudhabhojaniko ca paro pavaro;
- 128.3
Sakuṇāladijādhipativhayano,
- 128.4
Sutasomavaruttamasavhayanoti.
- แหล่งที่มา
- SuttaCentral · ดึงข้อมูลเมื่อ 2026-08-15 ·
ja537 - ฉบับที่ใช้
- Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 — PDM-1.0
- English translation — Bhikkhu Sujato — CC0-1.0
- สิทธิ์การใช้งาน
- สาธารณสมบัติ — ตรวจสอบรายฉบับ (ดูบรรทัดบน) · แสดงที่มาแม้สัญญาอนุญาตไม่บังคับ