๑
อรรถกถาแปลไทย
อรรถกถานาคสูตรที่ ๙
ในนาคสูตรที่ ๙ มีวินิจฉัยดังต่อไปนี้.
บทว่า อติเวลํ ความว่า กาลที่ล่วงเวลาไป คือกาลที่ล่วงประมาณไป.
บทว่า กิมงฺคํ ปนาหํ ถามว่า ก็เพราะเหตุไร เราจึงไม่เข้าไปหา.
บทว่า ภิสมูฬาลํ ได้แก่ เหง้าและรากน้อยใหญ่.
บทว่า อพฺภุคฺคเหตฺวา ได้แก่ ถอนขึ้น.
____________________________
ม. อพฺภุเหตฺวา
บทว่า ภิกจฺฉาปา ได้แก่ ลูกช้าง. ได้ยินว่า ลูกช้างเหล่านั้นร้องเหมือนเสียงช้างรุ่น เพราะฉะนั้น ท่านจึงเรียกว่าลูกช้าง.
บทว่า ปสนฺนาการํ กโรนฺติ ความว่า กระทำอาการอันผู้เลื่อมใสจะพึงทำ คือถวายปัจจัย ๔.
บทว่า ธมฺมํ ภาสนฺติ ความว่า เรียน ๑-๒ ชาดกหรือพระสูตรแล้วแสดงธรรมด้วยเสียงอันไม่แตก.
บทว่า ปสนฺนาการํ กโรนฺติ ความว่า เลื่อมใสในเทศนาของภิกษุเหล่านั้นแล้วถวายปัจจัยของคฤหัสถ์.
บทว่า เนว วณฺณาย โหติ น พลาย ความว่า ไม่ใช่มีเพื่อสรรเสริญคุณ ไม่ใช่สรรเสริญญาณ และเมื่อคุณเสื่อมไป วรรณะแห่งสรีระก็ดี กำลังแห่งสรีระก็ดี ย่อมเสื่อมไป เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่าไม่เป็นไปเพื่อวรรณะและเพื่อกำลังของสรีระ.
จบอรรถกถานาคสูตรที่ ๙ -----------------------------------------------------