๔. ฌานโสธนชาดก

สัตว์เหล่าใดมีสัญญา แม้สัตว์เหล่านั้นก็ชื่อว่าเป็นทุคคตสัตว์ สัตว์เหล่าใดไม่มีสัญญา แม้สัตว์เหล่านั้นก็ชื่อว่าเป็นทุคคตสัตว์ พวกท่านจงละเว้นสัญญีภพและอสัญญีภพทั้ง ๒ อย่างนั้นเสีย ความสุขอันเกิดจากสมาบัตินั้น เป็นความสุขที่ไม่มีกิเลสเครื่องยวนใจ ฌานโสธนชาดกที่ ๔ จบ ๕. จันทาภชาดก (๑๓๕) ว่าด้วยผู้เจริญแสงจันทร์เป็นอารมณ์ (พระโพธิสัตว์มาจากพรหมโลกชั้นอาภัสสรพรหมอยู่ในอากาศแล้วกล่าวว่า)

บุคคลใดในโลกนี้หยั่งถึงกสิณมีแสงจันทร์ และแสงอาทิตย์เป็นอารมณ์ด้วยปัญญา บุคคลนั้นย่อมเข้าถึงอาภัสสรพรหมได้ด้วยฌานอันไม่มีวิตก จันทาภชาดกที่ ๕ จบ @เชิงอรรถ : @ ทุคคตสัตว์ หมายถึงหมู่สัตว์ที่มีจิตทั้งหมด เว้นท่านผู้ได้เนวสัญญานาสัญญายตนฌาน (ฌานที่มีสัญญาก็ @มิใช่ ไม่มีสัญญาก็มิใช่) เพราะยังไม่ได้เนวสัญญานาสัญญายตนสมาบัติ (ขุ.ชา.อ. ๒/๑๓๔/๓๕๘) {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๕๕}