ปฏิจจวาร
巴利文与译文
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๓ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๐ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๔ อุปาทานวิปปยุตตอุปาทานิยทุกะ ปฏิจจวาร
วิปฺปยุตฺตอุปาทานิยทุกํ ปฏิจฺจวาโร
ธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตต- *อุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอุปาทา นิยธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ ในปฏิสนธิขณะ ฯลฯ มหาภูตรูป ๑ ฯลฯ จิตตสมุฏฐานรูป กฏัตตารูปที่เป็นอุปาทารูป อาศัยมหาภูตรูปทั้งหลาย. ธรรมที่เป็นอุปาทานวิปยุตตอนุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทา- *นิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานิยธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ. ธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอุปาทานธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานิยธรรม. ธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอุปาทานิยธรรม และธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทา- *นิยธรรม และธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานิยธรรม. ธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอุปาทานิยธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทา- *นิยธรรม และธรรมที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นอุปาทานวิปปยุตตอนุปาทานนิยธรรม และมหาภูตรูปทั้งหลาย.
อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทาน- วิปฺปยุตฺโตอุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อุปาทาน- วิปฺปยุตฺตํอุปาทานิยํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ปฏิสนฺธิกฺขเณ ฯเปฯ เอกํ มหาภูตํ ... มหาภูเต ปฏิจฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ กฏตฺตารูปํ อุปาทารูปํ ฯ อุปาทานวิปฺปยุตฺตํ- อนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานวิปฺปยุตฺโตอนุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอนุปาทานิยํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา เทฺว ขนฺเธ ... ฯ {๔๗๗.๑} อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทาน- วิปฺปยุตฺโตอุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อุปาทาน- วิปฺปยุตฺเตอนุปาทานิเย ขนฺเธ ปฏิจฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ ฯ อุปาทาน- วิปฺปยุตฺตํอนุปาทานิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานวิปฺปยุตฺโตอุปาทานิโย จ อุปาทานวิปฺปยุตฺโตอนุปาทานิโย จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอนุปาทานิยํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ฯ อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอุปาทานิยญฺจ อุปาทานวิปฺปยุตฺตํอนุปาทานิยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานวิปฺปยุตฺโต- อุปาทานิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: อุปาทานวิปฺปยุตฺเต- อนุปาทานิเย ขนฺเธ จ มหาภูเต จ ปฏิจฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ
ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๕ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๒ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี " ๕. ทุกะนี้เหมือนกับโลกิยทุกะในจุฬันตรทุกะ ไม่มีแตกต่างกัน. อุปาทานวิปปยุตตอุปาทานิยทุกะ จบ
เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ เทฺว ฯเปฯ อวิคเต ปญฺจ ฯ อิมํ ทุกํ จูฬนฺตรทุเก โลกิยทุกสทิสํ นินฺนานากรณํ ฯ อุปาทานวิปฺปยุตฺตอุปาทานิยทุกํ นิฏฺฐิตํ ฯ ---------------