คันถทุกกุสลัตติกะ

กุศลธรรมที่ไม่ใช่คันถธรรม อาศัยกุศลธรรมที่ไม่ใช่คันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

โนคนฺถํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนคนฺโถ กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย ปฏิจจวาร

เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

อกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อกุศลธรรมที่ไม่ใช่คันถธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม และอกุศลธรรม ที่ไม่ใช่คันถธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย อกุศลธรรมที่ไม่ใช่คันถธรรม อาศัยอกุศลธรรม ที่ไม่ใช่คันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

คนฺถํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ คนฺโถ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: คนฺถํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนคนฺโถ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: คนฺถํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ คนฺโถ อกุสโล จ โน คนฺโถ อกุสโล จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ โนคนฺถํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนคนฺโถ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อวิคเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๙ สหชาตวารก็ดี ฯลฯ สัมปยุตตวารก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร ปัญหาวาร

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ สหชาตวาโรปิ ฯเปฯ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

อกุศลธรรมที่เป็นคันถธรรม เป็นปัจจัยแก่อกุศลธรรมที่เป็น คันถธรรม โดยเหตุปัจจัย

คนฺโถ อกุสโล ธมฺโม คนฺถสฺส อกุสลสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อวิคเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อ ปัจจัย ๙

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ นว ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อ ปัจจัย ๙ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่งปัญหาวาร ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น ปฏิจจวาร

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

อัพยากตธรรมที่ไม่ใช่คันถธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่ไม่ใช่ คันถธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

โนคนฺถํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนคนฺโถ อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย คันถทุกกุสสลัตติกะ จบ

เหตุยา เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ คนฺถทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ -------------