อุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลัตติกะ
巴利文与译文
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๔ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลัตติกะ ปฏิจจวาร
อุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร
กุศลธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม อาศัย กุสลธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
อุปาทานิยญฺเจวโนจอุปาทานํ กุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานิโยเจวโนจอุปาทาโน กุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย ปฏิจจวาร
เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร
อกุศลธรรมที่เป็นทั้งอุปาทานธรรม และอุปาทานิยธรรม อาศัย อกุศลธรรมที่เป็นทั้งอุปาทานธรรมและอุปาทานิยธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย อกุศลธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม อาศัย อกุศลธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย มี ๓ นัย อกุศลธรรมที่เป็นทั้งอุปาทานธรรมและอุปาทานิยธรรม อาศัยอกุศลธรรม ที่เป็นทั้งอุปาทานธรรมและอุปาทานิยธรรม และอกุศลธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย
อุปาทานญฺเจวอุปาทานิยญฺจ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทาโนเจวอุปาทานิโยจ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ อุปาทานิยญฺเจวโนจอุปาทานํ อกุสลํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานิโยเจวโนจอุปาทาโน อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ อุปาทานญฺเจวอุปาทานิยญฺจ อกุสลญฺจ อุปาทานิยญฺเจวโนจอุปาทานํ อกุสลญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทาโนเจวอุปาทานิโยจ อกุสโล ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙ บาลีนี้เหมือนกับอุปาทานทุกอกุศล สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร ปฏิจจวาร
เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อวิคเต นว ฯ อิมํ คมนํ อุปาทานทุกอกุสลสทิสํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปญฺหาวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ -------- ปฏิจฺจวาโร
อัพยากตธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอุปาทานิยธรรม แต่ไม่ใช่อุปาทานธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย
อุปาทานิยญฺเจวโนจอุปาทานํ อพฺยากตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อุปาทานิโยเจวโนจอุปาทาโน อพฺยากโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ
ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย อุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลัตติกะ จบ
เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ อุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ ------------