โปกขรณีสูตร

เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว โปกฺขรณี ปญฺญาส โยชนานิ อายาเมน ปญฺญาส โยชนานิ วิตฺถาเรน ปญฺญาส โยชนานิ อุพฺเพเธน ปุณฺณา อุทกสฺส สมติตฺติกา กากเปยฺยา ตโต ปุริโส กุสคฺเคน อุทกํ อุทฺธเรยฺย ฯ ตํ กึ มญฺญถ ภิกฺขเว กตมํ นุ โข พหุตรํ ฯ ยํ วา กุสคฺเคน อุพฺภตํ ยํ วา โปกฺขรณิยา อุทกนฺติ ฯ เอตเทว ภนฺเต พหุตรํ ยทิทํ โปกฺขรณิยา อุทกํ อปฺปมตฺตกํ กุสคฺเคน อุทกํ อุพฺภตํ สงฺขมฺปิ น อุเปติ อุปนิธมฺปิ น อุเปติ กลภาคมฺปิ น อุเปติ โปกฺขรณิยา อุทกํ อุปนิธาย กุสคฺเคน อุทกํ อุพฺภตนฺติ ฯ เอวเมว โข ภิกฺขเว อริยสาวกสฺส ฯเปฯ โยโค กรณีโยติ ฯ

ดูกรภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนสระโบกขรณี โดยยาว ๕๐ โยชน์ โดย กว้าง ๕๐ โยชน์ สูง ๕๐ โยชน์ เต็มด้วยน้ำเปี่ยมฝั่ง กาดื่มกินได้บุรุษเอาปลายหญ้าคาจุ่มน้ำขึ้น จากสระนั้น เธอทั้งหลายจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน น้ำที่เขาเอาปลายหญ้าคาจุ่มขึ้น กับน้ำใน สระโบกขรณี ไหนจะมากกว่ากัน? ภิกษุทั้งหลายกราบทูลว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ น้ำในสระ โบกขรณีมากกว่า น้ำที่เขาเอาปลายหญ้าคาจุ่มขึ้นมีประมาณน้อย เมื่อเทียบกับน้ำในสระโบกขรณี แล้ว น้ำที่เขาเอาปลายหญ้าคาจุ่มขึ้น ย่อมไม่ถึงซึ่งการนับ การเปรียบเทียบ หรือแม้ส่วนเสี้ยว. พ. ฉันนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย ทุกข์ของบุคคลผู้เป็นอริยสาวก ฯลฯ เธอ ทั้งหลายพึงกระทำความเพียรเพื่อรู้ตามความเป็นจริงว่า นี้ทุกข์ ฯลฯ นี้ทุกขนิโรธคามินีปฏิปทา. จบ สูตรที่ ๒