คลังนี้ตอบแบบ “อ่านตัวบท · ไม่ตีความ” — ระบบแสดงตัวบทตามแต่ละฉบับให้เรียงเทียบกัน และไม่สรุป ไม่ตีความ ไม่ให้คะแนนความน่าเชื่อถือ
อรรถกถาแปลไทย
อรรถกถาแปลไทย · ได้รับอนุญาตจากเจ้าของสิทธิ์ — บันทึกจากคำยืนยันของผู้ดำเนินการ ยังไม่มีเอกสารประกอบ
ปทุมเกสริยวรรคที่ ๓๑ ๓๐๑. อรรถกถาปทุมเกสริยเถราปทาน
พึงทราบเรื่องราวในอปทานที่ ๑ วรรคที่ ๓๑ ดังต่อไปนี้ :-
บทว่า อิสิส เฆ อหํ ปุพฺเพ เชื่อมความว่า ในกาลก่อน คือในเวลาบำเพ็ญโพธิสมภาร เราได้เป็นช้างชนิดดุร้ายในตระกูลช้างมาตังคะ อยู่ใกล้ภูเขาหิมวันต์ ใกล้กับหมู่ฤาษีปัจเจกพุทธเจ้า.
ชื่อว่าวารณะ เพราะห้ามมนุษย์เป็นต้นได้.
อีกความหมายหนึ่ง ชื่อว่าวารณะ เพราะร้อง คือบันลือโกญจนาทออกทางวาจาได้.
บทว่า มเหสีนํ ปสาเทน ได้แก่ ด้วยความเลื่อมใสในพระปัจเจกพุทธเจ้าผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่.
บทว่า ปจฺเจกชินเสฏฺเฐสุ ธุตราเคสุ ตาทิสุ เชื่อมความว่า เราได้โปรยเกสรดอกบัว บูชาในพระปัจเจกพุทธเจ้าทั้งหลายผู้ไม่หวั่นไหวด้วยโลกธรรมทั้งหลาย. จบอรรถกถาปทุมเกสริยเถราปทาน -----------------------------------------------------