๖. ยุธัญชยชาดก
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
๖. ยุธัญชยชาดก (๔๖๐) ว่าด้วยพระราชกุมารยุธัญชัย (พระโพธิสัตว์ทูลขอบรรพชาว่า)
ขอเดชะพระมหาราช ข้าพระองค์ขอถวายบังคมพระองค์ ผู้ทรงเป็นจอมทัพ ซึ่งแวดล้อมไปด้วยมิตรและอำมาตย์ ข้าพระองค์จักบวช ขอพระองค์ผู้สมมติเทพ โปรดพระราชทานการบวชนั้นเถิด (พระราชาตรัสห้ามว่า)
ถ้าเจ้ายังมีความพร่องด้วยกามทั้งหลาย พ่อจะเพิ่มเติมให้แก่เจ้า พ่อจะห้ามคนที่เบียดเบียนเจ้า ลูกยุธัญชัยอย่าบวชเลย (พระโพธิสัตว์กุมารกราบทูลว่า)
ข้าพระองค์ไม่มีความพร่องด้วยกามทั้งหลาย คนที่เบียดเบียนข้าพระองค์ก็ไม่มี แต่ข้าพระองค์ปรารถนาจะกระทำที่พึ่งซึ่งชรากำจัดไม่ได้ {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๓๖๖} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๑๑. เอกาทสกนิบาต] ๖. ยุธัญชยชาดก (๔๖๐) (พระศาสดาประกาศข้อความนั้นว่า)
พระราชบุตรทูลวิงวอนพระราชบิดา และพระราชบิดาก็ทรงวิงวอนพระราชบุตร ชาวนิคมก็ทูลวิงวอนว่า พ่อยุธัญชัยกุมาร อย่าผนวชเลย พ่อเอ๋ย (พระโพธิสัตว์กุมารกราบทูลว่า)
ข้าแต่ทูลกระหม่อมผู้ทรงเป็นจอมทัพ พระองค์โปรดอย่าทรงห้ามข้าพระองค์ผู้จะบวชเลย ขอข้าพระองค์อย่าได้ชื่อว่า เป็นผู้ประมาทเพราะกามทั้งหลาย อย่าตกอยู่ในอำนาจของชราเลย (พระมารดาตรัสว่า)
ลูกเอ๋ย แม่ขอร้องลูก ขอห้ามลูก แม่ต้องการเห็นลูกนานๆ ลูกยุธัญชัย อย่าบวชเลย (พระโพธิสัตว์กุมารกราบทูลว่า)
อายุของมนุษย์ทั้งหลายเหมือนน้ำค้างที่ยอดหญ้า พอพระอาทิตย์ขึ้นก็แห้งไป หม่อมแม่ พระองค์อย่าทรงห้ามหม่อมฉันเลย (พระโพธิสัตว์ทูลเชิญพระราชบิดามาแล้วกราบทูลว่า)
ขอเดชะพระองค์ผู้ทรงเป็นจอมทัพ ขอทรงให้ราชบุรุษรีบเชิญเสด็จพระราชมารดานี้ขึ้นพระราชยานเถิด ขอพระราชมารดาอย่าทรงทำอันตรายแก่ข้าพระองค์ ผู้กำลังจะข้ามทางกันดารเลย (พระเทวีทรงคร่ำครวญอยู่ว่า)
รีบไปกราบทูลว่า ขอพระองค์ทรงพระเจริญ รัมมนครจะเป็นเมืองร้าง ถ้าพระเจ้าสัพพทัตทรงอนุญาต ให้ยุธัญชัยราชบุตรทรงผนวชแล้ว {ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๓๖๗} พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๑๑. เอกาทสกนิบาต] ๗. ทสรถชาดก (๔๖๑)
พระราชกุมารพระองค์ใดประเสริฐกว่าพระราชบุตรพันพระองค์ ยังทรงพระเยาว์ มีพระฉวีวรรณประดุจทองคำ พระราชกุมารพระองค์นี้นั้นยังทรงมีพระกำลังแข็งแรง ทรงนุ่งห่มผ้ากาสาวพัสตร์ผนวชแล้ว (พระโพธิสัตว์กุมารกราบทูลว่า)
พระราชกุมารทั้ง ๒ พระองค์ คือ ยุธัญชัยกุมาร และยุธิฏฐิลกุมารทรงละพระราชมารดาและพระราชบิดา ตัดเครื่องข้องของมฤตยูผนวชแล้ว ยุธัญชัยชาดกที่ ๖ จบ