๙. พิฬาลิทายกเถราปทาน (๑๐๙)
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ พิฬาลิทายกเถราปทานที่ ๙ (๑๐๙) ว่าด้วยผลแห่งการถวายมันมือเสือ
นวมํ พิฬาลิทายกตฺเถราปทานํ (๑๐๙)
เราอยู่บนเครื่องลาดใบไม้ ในที่ไม่ไกลภูเขาหิมวันต์ ในกาลนั้น (ถ้า) เราอยากอาหารก็มักนอนเสีย เราขุดจาวมะพร้าว มันอ้อน มันมือเสือ และมันนกมาไว้ เรานำเอาผลพุทรา ไม้รักดำ ผลมะตูม มาจัดแจงไว้ พระผู้มีพระภาคพระนามว่าปทุมุตระ ทรงรู้แจ้งโลก สมควรรับเครื่อง บูชา ทรงทราบความดำริของเราแล้ว เสด็จมาสู่สำนักของเรา เราได้เห็น พระองค์ผู้มหานาค ประเสริฐกว่าเทวดา เป็นนราสภ เสด็จมาแล้ว จึงหยิบเอามันมือเสือมาใส่ลงในบาตร ในกาลนั้น พระสัพพัญญูมหาวีรเจ้า จะทรงยังเราให้ยินดีจึงเสวย ครั้นเสวยเสร็จแล้ว ได้ตรัสพระคาถานี้ ว่า ท่านยังจิตให้เลื่อมใสแล้ว ได้ถวายมันมือเสือแก่เรา ท่านจะไม่เข้า ถึงทุคติตลอดแสนกัลป ภพที่สุดย่อมเป็นไปแก่เรา เราถอนภพขึ้นได้ ทั้งหมดแล้ว เราทรงกายที่สุดไว้ในศาสนาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ในกัลปที่ ๕๔ แต่กัลปนี้ เราได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิพระนามว่าสุเมขลิมะ สมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิ- สัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธ- ศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระพิฬาลิทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ พิฬาลิทายกเถราปทาน.
|๑๑๑.๕๓| หิมวนฺตสฺส อวิทูเร วสามิ ปณฺณสนฺถเร ฆาเสสุ เคธมาปนฺโน เสยฺยสีโลวหํ ตทา ฯ |๑๑๑.๕๔| ขณมาลุกลมฺพานิ พิฬาลิตกฺกฬานิ จ โกลํ ภลฺลาตกํ เพลฺลํ อาหตฺวา ปฏิยาทิตํ ฯ |๑๑๑.๕๕| ปทุมุตฺตโร โลกวิทู อาหุตีนํ ปฏิคฺคโห มม สงฺกปฺปมญฺญาย อาคจฺฉิ มม สนฺติกํ ฯ |๑๑๑.๕๖| อุปาคตํ มหานาคํ เทวเทวํ นราสภํ พิฬาลึ ปคฺคเหตฺวาน ปตฺตมฺหิ โอกิรึ อหํ ฯ |๑๑๑.๕๗| ปริภุญฺชิ มหาวีโร โตสยนฺโต มมํ ตทา ปริภุญฺชิตฺวาน สพฺพญฺญู อิมํ คาถํ อภาสถ ฯ |๑๑๑.๕๘| สกํ จิตฺตํ ปสาเทตฺวา พิฬาลึ เม อทา ตุวํ กปฺปานํ สตสหสฺสํ ทุคฺคตึ นูปปชฺชสิ ฯ |๑๑๑.๕๙| จริมํ วตฺตเต มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมูหตา ธาเรมิ อนฺติมํ เทหํ สมฺมาสมฺพุทฺธสาสเน ฯ |๑๑๑.๖๐| จตุปญฺญาสิโต กปฺเป สุเมขลิมสวฺหโย สตฺตรตนสมฺปนฺโน จกฺกวตฺติ มหพฺพโล ฯ |๑๑๑.๖๑| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา พิฬาลิทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ พิฬาลิทายกตฺเถสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ