สุขานุปปทานกถา
บาลีและคำแปล
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๗ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๔ กถาวัตถุปกรณ์ สุขานุปปทานกถา
สุขานุปฺปทานกถา
สกวาที บุคคลอื่นส่งความสุขให้บุคคลอื่นได้ หรือ? ปรวาที ถูกแล้ว ส. บุคคลอื่นส่งความทุกข์ให้แก่บุคคลอื่นได้ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. บุคคลอื่นส่งความทุกข์ให้แก่บุคคลอื่นไม่ได้ หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. บุคคลอื่นส่งความสุขให้แก่บุคคลอื่นไม่ได้ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. บุคคลอื่นส่งความสุขให้แก่บุคคลอื่นได้ หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. บุคคลอื่นส่งความสุขของตนให้แก่บุคคลอื่นหรือ ส่งความสุขของคน อื่นๆ หรือ ส่งความสุขของบุคคลผู้รับนั้น หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. บุคคลอื่นส่งความสุขของตนให้แก่บุคคลอื่นก็ไม่ใช่ ส่งความสุขของคน อื่นๆ ก็ไม่ใช่ ส่งความสุขของบุคคลผู้รับนั้นก็ไม่ใช่ หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. หากว่า บุคคลอื่นส่งความสุขของตนให้บุคคลอื่นก็ไม่ใช่ ส่งความสุข ของคนอื่นๆ ก็ไม่ใช่ ส่งความสุขของบุคคลผู้รับนั้นก็ไม่ใช่ ก็ต้องไม่ กล่าวว่า บุคคลอื่นส่งความสุขให้แก่บุคคลอื่นได้
ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ ปโร ปรสฺส ทุกฺขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ ปโร ปรสฺส ทุกฺขํ น อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ ปโร ปรสฺส สุขํ น อนุปฺปเทตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ ปโร ปรสฺส อตฺตโน สุขํ อนุปฺปเทติ อญฺเญสํ สุขํ อนุปฺปเทติ ตสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ ปโร ปรสฺส เนว อตฺตโน น อญฺเญสํ น ตสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ หญฺจิ ปโร ปรสฺส เนว อตฺตโน น อญฺเญสํ น ตสฺส สุขํ อนุปฺปเทติ โน วต เร วตฺตพฺเพ ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ
ส. บุคคลอื่นส่งความสุขให้แก่บุคคลอื่นได้ หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. บุคคลอื่นเป็นผู้ทำแก่บุคคลอื่น สุขและทุกข์คนอื่นทำให้ คนหนึ่งทำ อีก คนหนึ่งเสวยผล หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ อญฺโญ อญฺญสฺส การโก ปรกตํ สุขทุกฺขํ อญฺโญ กโรติ อญฺโญ ปฏิสํเวเทตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
ส. ไม่พึงกล่าวว่า บุคคลอื่นส่งความสุขให้แก่คนอื่นได้ หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. ท่านพระอุทายีได้กล่าวคำนี้ว่า พระผู้มีพระภาคของเราทรงขจัด ทุกขธรรมทั้งหลายแก่ชนเป็นอันมากหนอ พระผู้มีพระภาคของเรา ทรงประทานสุขธรรมทั้งหลายแก่ชนเป็นอันมากหนอ พระผู้มีพระ- ภาคของเรา ทรงขจัดอกุศลธรรมทั้งหลายแก่ชนเป็นอันมากหนอ พระผู้มีพระภาคของเราทรงประทานกุศลธรรมทั้งหลายแก่ชนเป็นอัน มากหนอ ดังนี้ เป็นสูตรมีอยู่จริง มิใช่หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. ถ้าอย่างนั้น บุคคลอื่นก็ส่งความสุขแก่บุคคลอื่นได้ น่ะสิ สุขานุปปทานกถา จบ -----------------------------------------------------
น วตฺตพฺพํ ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ อามนฺตา ฯ นนุ อายสฺมา อุทายี เอตทโวจ พหุนฺนํ วต โน ภควา ทุกฺขธมฺมานํ อปหตฺตา พหุนฺนํ วต โน ภควา สุขธมฺมานํ อุปหตฺตา พหุนฺนํ วต โน ภควา อกุสลานํ ธมฺมานํ อปหตฺตา พหุนฺนํ วต โน ภควา กุสลานํ ธมฺมานํ อุปหตฺตาติ อตฺเถว สุตฺตนฺโตติ ฯ อามนฺตา ฯ เตน หิ ปโร ปรสฺส สุขํ อนุปฺปเทตีติ ฯ สุขานุปฺปทานกถา ฯ