๕. มัยหสกุณชาดก

นกชื่อว่ามัยหกะ เที่ยวไปตามไหล่เขาและซอกเขา บินไปสู่ต้นเลียบ อันมีผลสุก แล้วร้องว่า ของเราๆ.

สกุโณ มยฺหโก นาม คิริสานุทรีจโร ปกฺกํ ปิปฺผลิมารุยฺห มยฺหํ มยฺหนฺติ กนฺทติ ฯ

เมื่อนกมัยหกะนั้น รำพันเพ้ออยู่อย่างนั้น ฝูงนกทั้งหลายก็พากันบินมา จิกกินผลเลียบแล้วพากันบินไปต้นอื่น ส่วนนกมัยหกะนั้น ก็ร้องเพ้ออยู่ นั่นเอง.

ตสฺเสวํ วิลปนฺตสฺส ทิชสงฺฆา สมาคตา ภุตฺวาน ปิปฺผลึ ยนฺติ วิลปเตว โส ทิโช ฯ

บุคคลบางคนในโลกนี้ก็ฉันนั้นเหมือนกัน รวบรวมทรัพย์ไว้มากมายแล้ว ตนเองก็ไม่ได้ใช้สอย ทั้งไม่แบ่งปันให้ญาติทั้งหลายตามส่วน.

เอวเมว อิเธกจฺโจ สงฺฆริตฺวา พหุํ ธนํ เนวตฺตโน น ญาตีนํ ยโถธึ ปฏิปชฺชติ ฯ

บุคคลนั้น ไม่ใช้เป็นค่าเครื่องนุ่งห่ม อาหาร ดอกไม้ และเครื่องลูบไล้ อะไรๆ สักครั้งเดียวเลย ไม่สงเคราะห์ญาติทั้งหลาย.

น โส อจฺฉาทนํ ภตฺตํ น มาลํ น วิเลปนํ นานุโภติ สกึ กิญฺจิ น สงฺคณฺหาติ ญาตเก ฯ

เมื่อบุคคลนั้นเฝ้ารำพันอยู่อย่างนี้ว่า ของเราๆ พระราชา โจร หรือ ทายาทที่ไม่ชอบพอกันย่อมมาถือเอาทรัพย์ไป บุคคลนั้น ก็รำพันเพ้ออยู่ นั่นเอง.

ตสฺเสวํ วิลปนฺตสฺส มยฺหํ มยฺหนฺติ รกฺขโต ราชาโน อถวา โจรา ทายาทา เย จ อปฺปิยา ธนมาทาย คจฺฉนฺติ วิลปเตว โส นโร ฯ

นักปราชญ์อาศัยทรัพย์สมบัติแล้ว ย่อมสงเคราะห์ญาติ ย่อมได้เกียรติคุณ เพราะทรัพย์นั้น ละโลกนี้ไปแล้ว ย่อมบันเทิงอยู่ในสวรรค์. จบ มัยหสกุณชาดกที่ ๕.

ธีโร โภเค อธิคมฺม สงฺคณฺหาติ จ ญาตเก เตน โส กิตฺตึ ปปฺโปติ เปจฺจ สคฺเค ปโมทตีติ ฯ มยฺหกสกุณชาตกํ ปญฺจมํ ฯ ---------