กุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ

ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นกุศล อาศัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุ- *ปัจจัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอกุศล อาศัยธรรม ที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ- *เหตุปัจจัย

เหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ ปริตฺตญฺจ นเหตุํ ปริตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อวิคเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

นเหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ นเหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

เหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ นเหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ เหตุํ ปริตฺตญฺจ นเหตุํ ปริตฺตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ

ในเหตุปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุํ ปริตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรม ที่เป็นกุศล โดย เหตุปัจจัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอกุศล เป็นปัจจัย แก่ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรม ที่เป็นอกุศล โดยเหตุปัจจัย ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็น ปัจจัยแก่ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย เหตุปัจจัย

นเหตุยา เทฺว นอารมฺมเณ ตีณิ นอธิปติยา นว นอนนฺตเร ตีณิ นสมนนฺตเร ตีณิ นอญฺญมญฺเญ ตีณิ นอุปนิสฺสเย ตีณิ นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นอาหาเร เอกํ นอินฺทฺริเย เอกํ นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ นสมฺปยุตฺเต ตีณิ นวิปฺปยุตฺเต นว โนนตฺถิยา ตีณิ โนวิคเต ตีณิ ฯ

ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นกุศล เป็น ปัจจัยแก่ธรรมที่เป็นทั้งเหตุธรรม และเหตุสัมปยุตตธรรมที่เป็นกุศล โดยอารัมมณ- *ปัจจัย

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๗ ในอนันตรปัจจัย มี " ๕ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เทฺว ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม เหตุสฺส ปริตฺตสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม เหตุสฺส ปริตฺตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อ ปัจจัย ๙ แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว อวิคเต นว ฯ

ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศล อาศัยธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศล เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอกุศล อาศัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอกุศล เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอัพยากฤต อาศัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอัพยากฤต เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย

เหตุ ปริตฺโต ธมฺโม เหตุสฺส ปริตฺตสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี เหมือนกับปฏิจจวาร

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศล เป็นปัจจัยแก่ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศล โดย อารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศลเป็นปัจจัย แก่ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นกุศล โดยอารัมมณ- *ปัจจัย มี ๓ นัย ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็น ปัจจัยแก่ธรรมที่เป็นเหตุสัมปยุตตธรรม แต่ไม่ใช่เหตุธรรมที่เป็นอัพยากฤต โดย อารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ -------- ปฏิจฺจวาโร

ในอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๗ ในอนันตรปัจจัย มี " ๕ ในสหชาตปัจจัย มี " ๓ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๓

เหตุํ มหคฺคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ มหคฺคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุํ มหคฺคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ มหคฺคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ มหคฺคตญฺจ นเหตุํ มหคฺคตญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ มหคฺคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว ปุเรชาเต นว อาเสวเน นว กมฺเม นว วิปาเก นว อาหาเร นว อวิคเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย กับอารัมมณปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙

เหตุํ มหคฺคตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ มหคฺคโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ แม้ปัญหาวารในกุสลัตติกะฉันใด พึงให้พิสดารฉันนั้น กุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะ จบ

นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ