ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ เถราปทาน ๒๗. ปทุมุกเขปวรรค ๓. อัฑฒจันทิยเถราปทาน (๒๖๓)

พึงทราบเรื่องราวในอปทานที่ ๓ ดังต่อไปนี้ :-

บทว่า โพธิยา ปาทปุตฺตเม ได้แก่ ไม้โพธิพฤกษ์อันอุดม.

บทว่า อฑฺฒจนฺทํ มยา ทินฺนํ ความว่า เราได้เอาดอกไม้เป็นจำนวนมากมายบูชา ด้วยวิธีการทำเป็นอัฑฒจันทร์ที่ไม้โพธิพฤกษ์นั้น.

บทว่า ธรณีรุหปาทเป ความว่า ที่ชื่อว่าธรณี เพราะรองรับไว้ซึ่งต้นไม้ ภูเขาและรัตนะเป็นต้นมากมาย. ธรณี คือ ปฐพี. ชื่อว่าธรณีรุหะ เพราะงอกขึ้นตั้งมั่นบนแผ่นดิน,

ชื่อว่าปาทปะ เพราะดูดน้ำทางราก คือโคนต้นแล้วจึงแผ่ส่งไปตามลำต้นและค่าคบเป็นต้น,

ธรณีรุหะศัพท์ กับปาทปะศัพท์รวมกันเป็นธรณีรุหปาทปะ.

อธิบายว่า เราได้เอาดอกไม้บูชาแล้วที่ต้นโพธิพฤกษ์นั้นแล.

จบอรรถกถาอัฒฑจันทิยเถราปทาน จบอรรถกถาเตลมักขิยเถราปทาน -----------------------------------------------------