กถาวัตถุปกรณ์ วรรคที่ ๒๑ สัพพทิสากถา

บัดนี้ ชื่อว่าเรื่องพระพุทธเจ้าสถิตอยู่ในทิศทั้งปวง.

ในปัญหานั้น ชนเหล่าใดมีความเห็นผิดดุจลัทธิของนิกายมหาสังฆิกะทั้งหลายว่า โลกธาตุสันนิวาสโดยรอบ คือในทิศทั้ง ๔ ทั้งในทิศเบื้องต่ำ และในทิศเบื้องบน พระพุทธเจ้าทั้งหลายมีอยู่ในโลกธาตุทั้งสิ้น พระพุทธเจ้าเหล่านั้นสำเร็จการศึกษาที่สมควรแก่พระองค์แล้ว ก็ดำรงอยู่ในทิศทั้งปวง ดังนี้.

คำถามของสกวาที หมายถึงชนเหล่านั้น คำตอบรับรองเป็นของปรวาที.

ถูกถามว่า พระพุทธเจ้าสถิตอยู่ในปุรัตถิมทิศหรือ ปรวาทีตอบปฏิเสธ เพราะหมายเอาพระสักยมุนี. ถูกถามซ้ำอีกก็ตอบรับรอง เพราะหมายเอาพระพุทธเจ้าผู้ดำรงอยู่ในโลกธาตุอื่นด้วยสามารถแห่งลัทธิของตน.

คำว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้นทรงพระนามว่ากระไร เป็นต้น สกวาทีกล่าวแล้วเพื่อท้วงว่า ผิว่า ท่านไม่ทราบ ท่านก็ไม่ควรกล่าวถึงพระพุทธเจ้าพระองค์นั้นด้วยสามารถแห่งพระนามเป็นต้น.

บัณฑิตพึงทราบเนื้อความในที่ทั้งปวง โดยอุบายนี้.

อรรถกถาสัพพทิสากถา จบ. -----------------------------------------------------