ปัณณัตติวาร
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๙ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๖ ยมกปกรณ์ ภาค ๒ ธรรมยมก ปัณณัตติวาร อุทเทสวาร
๗๘กุศลคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรมคือกุศลหรือ อกุศลคืออกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรมคืออกุศลหรือ อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรมคืออัพยากตะหรือ
๗๙ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ไม่ใช่กุศลธรรม ไม่ใช่ อกุศลหรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ไม่ใช่อกุศลธรรม ไม่ใช่อกุศล หรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ไม่ใช่อัพยากตธรรม ไม่ใช่อัพยากตะหรือ
๘๐กุศลคือกุศลธรรมหรือ ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ กุศลคือกุศลธรรมหรือ ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อกุศลคืออกุศลธรรมหรือ ธรรมคือกุศลธรรมหรือ อกุศลคืออกุศลธรรมหรือ ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ ธรรมคือกุศลธรรมหรือ อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ
๘๑ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรม หรือ ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรม หรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลธรรม หรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรม หรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่ กุศลธรรมหรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่ อกุศลธรรมหรือ
๘๒กุศลคือธรรมหรือ ธรรมคือกุศลหรือ อกุศลคือธรรมหรือ ธรรมคืออกุศลหรือ อัพยากตะคือธรรมหรือ ธรรมคืออัพยากตะหรือ
๘๓ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลหรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลหรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตะหรือ
๘๔กุศลคือธรรมหรือ ธรรมคืออกุศลหรือ กุศลคือธรรมหรือ ธรรมคืออัพยากตะหรือ อกุศลคือธรรมหรือ ธรรมคือกุศลหรือ อกุศลคือธรรมหรือ ธรรมคืออัพยากตะหรือ อัพยากตะคือธรรมหรือ ธรรมคือกุศลหรือ อัพยากตะคือธรรมหรือ ธรรมคืออกุศลหรือ
๘๕ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลหรือ ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตะหรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลหรือ ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตะหรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลหรือ ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลหรืออุทเทสวาร จบ นิทเทสวาร
๘๖กุศลคือกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว กุศลธรรมคือกุศลหรือ ถูกแล้ว อกุศลคืออกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว อกุศลธรรมคืออกุศลหรือ ถูกแล้ว อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว อัพยากตธรรมคืออัพยากตะหรือ ถูกแล้ว
๘๗ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่กุศลธรรม ไม่ใช่กุศลหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศลธรรม ไม่ใช่อกุศลหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตธรรม ไม่ใช่อัพยากตะหรือ ถูกแล้ว
๘๘กุศลคือกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่อกุศลธรรม กุศลคือกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว คือเป็นอัพยากตธรรมด้วยธรรมที่เหลือไม่ใช่อัพยากตธรรม กุศลคือกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม อกุศลคืออกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอัพยากตธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่อัพยากตธรรม อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม อัพยากตะคืออัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่อกุศลธรรม
๘๙ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว
๙๐กุศลคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม อกุศลเป็นธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่อกุศลธรรม อัพยากตะคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอัพยากตธรรมด้วย ธรรมที่เหลือ มิใช่อัพยากตธรรม
๙๑ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นกุศล ไม่ใช่กุศลธรรม ธรรมที่เหลือ เว้นกุศลด้วยธรรมด้วย ไม่ใช่กุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรม ธรรมที่เหลือ เว้นอกุศลด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่อกุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรม ธรรมที่เหลือเว้นอัพยากตะด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่อัพยากตะด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว
๙๒กุศลคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่อกุศลธรรม กุศลคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอัพยากตธรรมด้วย ธรรมที่เหลือ ไม่ใช่อัพยากตธรรม อกุศลคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม อกุศลคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออัพยากตธรรมหรือ อัพยากตธรรมเป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอัพยากตธรรมด้วย ธรรมที่เหลือ ไม่ใช่อัพยากตธรรม อัพยากตะคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคือกุศลธรรมหรือ กุศลธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม อัพยากตะคือธรรมหรือ ถูกแล้ว ธรรมคืออกุศลธรรมหรือ อกุศลธรรม เป็นธรรมด้วยนั่นเทียว เป็นอกุศลธรรมด้วย ธรรมที่เหลือไม่ใช่กุศลธรรม
๙๓ไม่ใช่กุศลธรรม ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมทั้งหลายที่เหลือ เว้นกุศล ไม่ใช่กุศลธรรม ธรรมที่เหลือ เว้นกุศลด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่กุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นกุศล ไม่ใช่กุศลธรรม ธรรมที่เหลือ เว้นกุศลด้วยธรรมด้วย ไม่ใช่กุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรม ธรรมที่เหลือ เว้นอกุศลธรรมด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่กุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อกุศล ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอกุศล ไม่ใช่อกุศลธรรม ธรรมที่เหลือเว้นอกุศลด้วยธรรมด้วย ไม่ใช่อกุศลด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อัพยากตธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรม ธรรมที่เหลือเว้นอัพยากตะด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่อัพยากตะด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่กุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว ไม่ใช่อัพยากตะ ไม่ใช่ธรรมหรือ ธรรมที่เหลือ เว้นอัพยากตะ ไม่ใช่อัพยากตธรรม ธรรมที่เหลือเว้นอัพยากตะด้วย ธรรมด้วย ไม่ใช่อัพยากตะด้วยนั่นเทียว ไม่ใช่ธรรมด้วย ไม่ใช่ธรรม ไม่ใช่อกุศลธรรมหรือ ถูกแล้ว นิทเทสวาร จบ ปัณณัตติวาร จบ
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · จับคู่ตามตำแหน่ง · เล่มนี้ทั้งสองฉบับแบ่งเรื่องเท่ากัน จึงเทียบตามลำดับได้ · ชื่อเรื่องไม่ตรงกัน จึงยังไม่ได้ยืนยันว่าเป็นเรื่องเดียวกัน
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารอุทเทส ๒. ปทโสธนมูลจักกวาร ธัมมยมก ๑. ปัณณัตติวารอุทเทส ๑. ปทโสธนวาร อนุโลม
สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๑๗)ปัจจนีกะ
สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๑๘)๒. ปทโสธนมูลจักกวาร อนุโลม
สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๑๙)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๔}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารอุทเทส ๒. ปทโสธนมูลจักกวาร
สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๐)
สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม (๒๑)ปัจจนีกะ
สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๒)
สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๓)
สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม (๒๔)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๕}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารอุทเทส ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร ๓. สุทธธัมมวาร อนุโลม
สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๕)ปัจจนีกะ
สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๖)๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร อนุโลม
สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๗)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๖}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารอุทเทส ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร
สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๒๘)
สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม (๒๙)ปัจจนีกะ
สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๓๐)
สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม (๓๑)
สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม (๓๒) ปัณณัตติวารอุทเทส จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๗}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๑. ปทโสธนวาร ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๑. ปทโสธนวาร อนุโลม
อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปัจจนีกะ
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๘}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๒. ปทโสธนมูลจักกวาร ปฏิ. สภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ๒. ปทโสธนมูลจักกวาร อนุโลม
อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม
อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศล แต่เป็นสภาวธรรม
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๔๙}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๒. ปทโสธนมูลจักกวาร อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่ เป็นอัพยากฤตก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม
อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศล แต่เป็นสภาวธรรมปัจจนีกะ
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๐}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๓. สุทธธัมมวาร ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ๓. สุทธธัมมวาร อนุโลม
อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๑}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๓. สุทธธัมมวาร ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็น อกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรมปัจจนีกะ
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๒}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตและสภาวธรรมแล้วสภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่ ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร อนุโลม
อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม
อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๓}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่ เป็นอัพยากฤตก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม
อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศล แต่เป็นสภาวธรรม อนุ. สภาวะที่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวธรรมใช่ไหม วิ. ใช่ ปฏิ. สภาวธรรมทั้งหลาย เป็นสภาวะที่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. สภาวธรรมที่เป็นอกุศล เป็นสภาวธรรมก็ใช่ เป็นสภาวธรรมที่เป็นอกุศลก็ใช่ สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศล แต่เป็นสภาวธรรมปัจจนีกะ
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๔}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๑. ปัณณัตติวารนิทเทส ๔. สุทธธัมมมูลจักกวาร ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวธรรมที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอกุศล เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลแต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอกุศลและสภาวธรรมแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตใช่ไหม วิ. ใช่
อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตและสภาวธรรมแล้วสภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๙ หน้า : ๕๕}
พระอภิธรรมปิฎก ยมก [๙. ธัมมยมก] ๒. ปวัตติวาร ๑. อุปปาทวาร ๑. ปัจจุปปันนวาร ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ อนุ. สภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมใช่ไหม วิ. เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตแล้ว สภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤต แต่เป็นสภาวธรรม เว้นสภาวะที่เป็นอัพยากฤตและสภาวธรรมแล้วสภาวธรรมที่เหลือเป็นสภาวะที่ไม่เป็นอัพยากฤตก็ใช่ เป็นสภาวะที่ไม่เป็นธรรมก็ใช่ ปฏิ. สภาวะที่ไม่เป็นธรรม เป็นสภาวะที่ไม่เป็นอกุศลใช่ไหม วิ. ใช่ ปัณณัตติวารนิทเทส จบ
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
อรรถกถาธัมมยมก
บัดนี้ เป็นวรรณนาธัมมยมก ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงตั้งมาติกาแห่งธรรมทั้งหลาย มีกุศลเป็นต้นเหล่านั้นนั่นแหละที่แสดงไว้ในมูลยมกแล้วแสดงต่อจากจิตตยมก.
ในธัมมยมกนั้น พึงทราบการกำหนดพระบาลีตามนัยที่กล่าวไว้ในขันธยมก ก็ในขันธยมกนั้น มี ๓ มหาวาระ มีปัณณัตติวาระเป็นต้น และมีอันตรวาระที่เหลือ มีอยู่โดยประการใด ในธรรมยมกก็มีโดยประการนั้น.
แต่ในธรรมยมกนี้ พึงทราบว่าท่านเรียกปริญญาวาระว่า ภาวนาวาระ เพราะพระบาลีอาคตสถานว่า โย กุสลธมฺมํ ภาเวติ โส อกุสลธมฺมํ ปชหติ - บุคคลใดเจริญกุศลธรรม บุคคลนั้นชื่อว่าละอกุศลธรรมหรือ?
ในภาวนาวาระนั้น อัพยากตธรรมเป็นธรรมที่บุคคลไม่ควรเจริญด้วย ไม่ควรละด้วย เพราะเหตุนั้นท่านจึงไม่ยกบทนั้นขึ้นแสดง.
ก็ในปัณณัตติวาระในธรรมยมกนี้ พึงทราบการนับยมกในวาระ ๔ เหล่านี้ คือปทโสธนวาระ ปทโสธนมูลจักกวาระ สุทธธัมมวาระ สุทธธัมมมูลจักกวาระ ด้วยอำนาจแห่งธรรมทั้งหลายมีกุศลธรรมเป็นต้น.
ส่วนในปัณณัตติวาระนิทเทส พระองค์ตรัสว่า อามนฺตา เพราะความที่แห่งกุศลทั้งหลายเป็นกุศลธรรมโดยแน่นอนในปัญหาที่ว่า กุศลชื่อว่ากุศลธรรมหรือ? ดังนี้ แม้ในคำวิสัชนาที่เหลือก็นัยนี้ คำวิสัชนาที่ว่า ธรรมทั้งหลายที่เหลือ ไม่ชื่อว่าอกุศล แต่ชื่อว่าธรรม. อธิบายว่า ธรรมทั้งหลายที่เหลือไม่เป็นอกุศล แต่เป็นธรรม. พึงทราบคำวิสัชนาทั้งหมดโดยนัยนี้.
ก็ในอนุโลมนัยแห่งบุคคลวาระ ปัจจุบันกาลในปวัตติวาระนี้ ยมก ๓ อย่าง คือยมกที่มีกุศลธรรมเป็นมูล ๒ อย่าง มีอกุศลธรรมเป็นมูล ๑ อย่าง ย่อมมีในปัญหาว่า กุศลธรรมย่อมเกิดแก่บุคคลใดอกุศลธรรมก็ย่อมเกิดแก่บุคคลนั้นใช่ไหม? ก็หรือว่า อกุศลธรรมย่อมเกิดแก่บุคคลใด กุศลธรรมก็ย่อมเกิดแก่บุคคลนั้นใช่ไหม? ดังนี้.
ในปฏิโลมนัยก็ดี ในวาระทั้งหลายมีโอกาสวาระเป็นต้นก็ดี ก็นัยนี้ บัณฑิตพึงทราบการนับยมก ด้วยอำนาจแห่งยมกทั้งหลาย ๓ อย่าง ในวาระทั้งปวง ในปวัตติวาระนี้อย่างนี้.
ก็ในการวินิจฉัยเนื้อความในปวัตติวาระพึงทราบลักษณะนี้ ดังต่อไปนี้.
ในปวัตติวาระแห่งธรรมยมกนี้ คำว่า อุปฺปชฺชนฺติ-ย่อมเกิด นิรุชฺฌนฺติ-ย่อมดับ ในอุปปาทะและนิโรธวาระเหล่านี้ ย่อมได้กุศลธรรมและอกุศลธรรมในปวัตติกาลเท่านั้นโดยแน่นอน ย่อมไม่ได้จุติและปฏิสนธิกาล แต่ว่าอัพยากตธรรมย่อมได้ในกาลทั้ง ๓ คือปวัตติ จุติและปฏิสนธิ.
ลักษณะโดยย่อมได้ในที่ใดๆ พึงทราบคำวินิจฉัยของลักษณะนั้น ในที่นั้นๆ อย่างนี้.
พึงทราบนัยมุขในการวินิจฉัยนั้นดังนี้ :-
คำปฏิเสธว่า โน - ไม่ใช่ พระองค์ทรงกระทำแล้วเพราะความไม่บังเกิดขึ้น ในขณะเดียวกันของกุศลและอกุศล.
คำว่า อพฺยากโต จ ท่านกล่าวแล้วด้วยอำนาจแห่งรูปที่มีจิตเป็นสมุฏฐาน.
ปัญหาว่า กุศลธรรมย่อมไม่เกิดขึ้นในภูมิใด นี้ ท่านกล่าวหมายเอาอสัญญีภพ เหตุนั้นในปัญหานี้ท่านจึงทำคำวิสัชนาว่า อามนฺตา - ใช่แม้ในคำว่า ย่อมเกิดขึ้น นี้ท่านก็กล่าวหมายเอาอสัญญีภพนั่นแหละ แต่กระทำการห้ามว่า ไม่มี เพราะความไม่มีแห่งที่อันไม่บังเกิดขึ้นแห่งอัพยากตธรรมทั้งหลายหมายความว่า อัพยากตธรรมเกิดได้ในทุกภูมิ.
คำว่า ทุติเย อกุสเล - ครั้นเมื่ออกุศลดวงที่สอง ได้แก่ชวนะจิตดวงที่สองในนิกันติชวนะที่บังเกิดขึ้นแล้ว เพราะยินดีซึ่งภพ.
คำว่า ทุติเย จิตฺเต วตฺตมาเน - ครั้นเมื่อจิตดวงที่สองเป็นไปอยู่ ได้แก่ครั้นเมื่อภวังคจิตอันเป็นจิตดวงที่สอง แต่ปฏิสนธิจิตเป็นไปอยู่
อีกอย่างหนึ่ง คำว่า ทุติเย จิตฺเต วตฺตมาเน ได้แก่ ครั้นเมื่ออาวัชชนจิตในภวนิกันติชวนะ ได้แก่เป็นไปอยู่ เพราะกระทำซึ่งภวังค์กับปฏิสนธิให้เป็นอย่างเดียวกันด้วยอำนาจของวิบากจิต.
จริงอยู่ อาวัชชนะจิตนั้นชื่อว่า ทุติยจิต - จิตดวงที่สอง นับแต่วิบากจิต เพราะความที่แห่งอาวัชชนะจิตนั้นเป็นกิริยาจิตในอัพยากตชาติ หมายความว่า อาวัชชนะจิตเป็นจิตคนละชาติกับวิบาก.
คำว่า ยสฺส จิตฺตสฺส อนนฺตรา อคฺคมคฺคํ ท่านกล่าวหมายเอาโวทานจิต.
คำว่า กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ ท่านกล่าวหมายเอาธรรมทั้งหลาย คือมัคคอันเลิศเหล่านั้น.
ปัญหาว่า ยสฺส จิตฺตสฺส อนนฺตรา อคฺคมคฺคํ ปฏิลภิสฺสนฺติ ตสฺส จิตฺตสฺส อุปฺปาทกฺขเณท่านกล่าวด้วยอำนาจของการเกิดขึ้นแห่งโวทานจิตนี้ ก็ลักษณะนี้ย่อมได้แม้ในอุปปาทขณะแห่งโอริมจิต ได้แก่จิตดวงก่อนแต่โวทานจิตนั้น อันเกิดขึ้นแล้วด้วยอาวัชชนะจิตเดียวกันแห่งการเกิดของโวทานจิตนั้น.
แม้ในนิโรธวาระ ท่านกล่าวแล้วว่า โน - ไม่ใช่ เพราะความที่กุศลและอกุศลไม่ดับพร้อมกัน พึงทราบคำวินิจฉัยในที่ทั้งปวงโดยนัยมุขนี้ ด้วยประการฉะนี้.
อรรถกถาธรรมยมก จบบริบูรณ์. -----------------------------------------------------