This collection answers by quoting only — editions are set side by side, never summarised, interpreted, or scored for reliability

Scripture · พระอภิธรรมปิฎก ·

เล่ม ๔๔ · ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕

Other items in this volume

เหตุทุกกุสลัตติกะเหตุทุกเวทนาตติกะเหตุทุกวิปากัตติกะเหตุทุกอุปาทินนัตติกะเหตุทุกสังกิลิฏฐัตติกะเหตุทุกวิตักกัตติกะเหตุทุกปีติตติกะเหตุทุกทัสสนัตติกะเหตุทุกทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกะเหตุทุกอาจยคามิตติกะเหตุทุกเสกขัตติกะเหตุทุกปริตตัตติกะเหตุทุกปริตตารัมมณัตติกะเหตุทุกหินัตติกะเหตุทุกมิจฉัตตัตติกะเหตุทุกมัคคารัมมณัตติกะเหตุทุกอุปปันนัตติกะเหตุทุกอตีตัตติกะเหตุกอตีตารัมมณัตติกะเหตุทุกอัชฌัตตัตติกะเหตุทุกอัชฌัตตารัมมณัตติกะเหตุทุกสนิทัสสนสัปปฏิฆัตติกะสเหตุทุกกุสลัตติกะเหตุสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะเหตุสเหตุกทุกกุสลัตติกะเหตุเหตุสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะนเหตุสเหตุกทุกกุสลัตติกะสัปปัจจยทุกกุสลัตติกะสังขตทุกกุสลัตติกะสนิทัสสนทุกกุสลัตติกะสัปปฏิฆทุกกุสลัตติกะรูปีทุกกุสลัตติกะโลกิยทุกกุสลัตติกะเกนจิวิญเญยยทุกกุสลัตติกะอาสวทุกกุสลัตติกะสาสวทุกกุสลัตติกะอาสวสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะอาสวสาสวทุกกุสลัตติกะอาสวอาสวสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะอาสววิปปยุตตสาสวทุกกุสลัตติกะสัญโญชนทุกกุสลัตติกะสัญโญชนิยทุกกุสลัตติกะสัญโญชนสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะสัญโญชนสัญโญชนิยทุกกุสลัตติกะสัญโญชนสัญโญชนสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะสัญโญชนวิปปยุตตสัญโญชนิยทุกกุสลัตติกะคันถทุกกุสลัตติกะคันถนิยทุกกุสลัตติกะคันถสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะคันถคันถนิยทุกกุสลัตติกะคันถคันถสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะคันถวิปปยุตตคันถนิยทุกกุสลัตติกะนีวรณทุกกุสลัตติกะนีวรณียทุกกุสลัตติกะนีวรณสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะนีวรณนีวรณิยทุกกุสลัตติกะนีวรณนีวรณสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะนีวรณวิปปยุตตนีวรณิยทุกกุสลัตติกะปรามาสทุกกุสลัตติกะปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะปรามาสสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะปรามาสปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะปรามาสวิปปยุตตปรามัฏฐทุกกุสลัตติกะสารัมมณทุกกุสลัตติกะจิตตทุกกุสลัตติกะเจตสิกทุกกุสลัตติกะจิตตสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะจิตตสังสัฏฐทุกกุสลัตติกะจิตตสมุฏฐานทุกกุสลัตติกะจิตตสหภูทุกกุสลัตติกะจิตตานุปริวัตติทุกกุสลัตติกะจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานทุกกุสลัตติกะจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูทุกกุสลัตติกะจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติทุกกุสลัตติกะอัชฌัตติกทุกกุสลัตติกะอุปาทาทุกกุสลัตติกะอุปาทินนทุกกุสลัตติกะอุปาทานทุกกุสลัตติกะอุปาทานิยทุกกุสลัตติกะอุปาทานสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะอุปาทานอุปาทานิยทุกกุสลัตติกะอุปาทานอุปาทานสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะอุปาทานวิปปยุตตทุกกุสลัตติกะกิเลสทุกกุสลัตติกะสังกิเลสิกทุกกุสลัตติกะสังกิลิฏฐทุกกุสลัตติกะกิเลสสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะกิเลสสังกิเลสิกทุกกุสลัตติกะกิเลสสังกิลิฏฐทุกกุสลัตติกะกิเลสกิเลสสัมปยุตตทุกกุสลัตติกะกิเลสวิปปยุตตสังกิเลสิกทุกกุสลัตติกะทัสสเนนปหาตัพพทุกกุสลัตติกะภาวนายปหาตัพพทุกกุสลัตติกะทัสสเนนปหาตัพพเหตุกทุกกุสลัตติกะภาวนายปหาตัพพเหตุกทุกกุสลัตติกะสวิตักกทุกกุสลัตติกะสวิจารทุกกุสลัตติกะสัปปีติกทุกกุสลัตติกะปีติสหคตทุกกุสลัตติกะอุเปกขาสหคตทุกกุสลัตติกะกามาวจรทุกกุสลัตติกะรูปาวจรทุกกุสลัตติกะอรูปาวจรทุกกุสลัตติกะปริยาปันนทุกกุสลัตติกะนิยยานิกทุกกุสลัตติกะนิยตทุกกุสลัตติกะสอุตตรทุกกุสลัตติกะสรณทุกกุสลัตติกะสรณทุกเวทนาตติกะสรณทุกวิปากัตติกะสรณทุกอุปาทินนัตติกะสรณทุกสังกิลิฏฐัตติกะสรณทุกวิตักกัตติกะสรณทุกปีติตติกะสรณทุกทัสสนัตติกะสรณทุกทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกะสรณทุกอาจยคามิตติกะสรณทุกเสกขัตติกะสรณทุกปริตตัตติกะสรณทุกปริตตารัมมณัตติกะสรณทุกหีนัตติกะสรณทุกมิจฉัตตัตติกะสรณทุกมัคคารัมมณัตติกะสรณทุกอุปปันนัตติกะสรณทุกอตีตัตติกะสรณทุกอตีตารัมมณัตติกะสรณทุกอัชฌัตตัตติกะสรณทุกอัชฌัตตารัมมณัตติกะสรณทุกสนิทัสสนัตติกะกุสลัตติกเหตุทุกะเวทนาตติกเหตุทุกะวิปากัตติกเหตุทุกะอุปาทินนัตติกเหตุทุกะสังกิลิฏฐัตติกเหตุทุกะวิตักกัตติกเหตุทุกะปีติตติกเหตุทุกะทัสสนัตติกเหตุทุกะทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกเหตุทุกะอาจยคามิตติกเหตุทุกะเสกขัตติกเหตุทุกะปริตตัตติกเหตุทุกะปริตตารัมมณัตติกเหตุทุกะหีนัตติกเหตุทุกะมิจฉัตตัตติกเหตุทุกะมัคคารัมมณัตติกเหตุทุกะอุปปันนัตติกเหตุทุกะอตีตัตติกเหตุทุกะอตีตารัมมณัตติกเหตุทุกะอัชฌัตตัตติกเหตุทุกะอัชฌัตตารัมมณัตติกเหตุทุกะสนิทัสสนัตติกเหตุทุกะกุสลัตติกสเหตุทุกะกุสลัตติกเหตุสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกเหตุสเหตุกทุกะกุสลัตติกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกนเหตุสเหตุกทุกะกุสลัตติกสัปปัจจยทุกะกุสลัตติกสังขตทุกะกุสลัตติกสนิทัสสนทุกะกุสลัตติกสัปปฏิฆทุกะกุสลัตติกรูปีทุกะกุสลัตติกโลกิยทุกะกุสลัตติกเกนจิวิญเญยยทุกะกุสลัตติกอาสวทุกะกุสลัตติกสาสวทุกะกุสลัตติกอาสวสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกอาสวสาสวทุกะกุสลัตติกอาสวอาสวสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกอาสววิปปยุตตสาสวทุกะกุสลัตติกฉโคจฉกทุกะกุสลัตติกสารัมมณทุกะกุสลัตติกจิตตทุกะกุสลัตติกเจตสิกทุกะกุสลัตติกจิตตสัมปยุตตาทิอัฏฐทุกะกุสลัตติกอัชฒัตติกทุกะกุสลัตติกอุปาทาทุกะกุสลัตติกอุปาทินนทุกะกุสลัตติกอุปาทานโคจฉกทุกะกุสลัตติกกิเลสทุกะกุสลัตติกสังกิเลสิกทุกะกุสลัตติกสังกิลิฏฐทุกะกุสลัตติกกิเลสสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกกิเลสสังกิเลสิกทุกะกุสลัตติกกิเลสสังกิลิฏฐทุกะกุสลัตติกกิเลสกิเลสสัมปยุตตทุกะกุสลัตติกกิเลสวิปปยุตตสังกิเลสิกทุกะกุสลัตติกทัสสเนนปหาตัพพทุกะกุสลัตติกภาวนายปหาตัพพทุกะกุสลัตติกทัสสเนนปหาตัพพเหตุกทุกะกุสลัตติกภาวนายปหาตัพพเหตุกทุกะกุสลัตติกสวิตักกทุกะกุสลัตติกสวิจารทุกะกุสลัตติกสัปปีติกทุกะกุสลัตติกปีติสหคตาทิติทุกะกุสลัตติกกามาวจรทุกะกุสลัตติกรูปาวจรทุกะกุสลัตติกอรูปาวจรทุกะกุสลัตติกปริยาปันนทุกะกุสลัตติกนิยยานิกทุกะกุสลัตติกนิยตทุกะกุสลัตติกสอุตตรทุกะกุสลัตติกสรณทุกะเวทนาตติกสรณทุกะวิปากัตติกสรณทุกะอุปาทินนัตติกสรณทุกะสังกิลิฏฐัตติกสรณทุกะวิตักกัตติกสรณทุกะปีติตติกสรณทุกะทัสสนัตติกสรณทุกะทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกสรณทุกะอาจยคามิตติกสรณทุกะเสกขัตติกสรณทุกะปริตตัตติกสรณทุกะปริตตารัมมณัตติกสรณทุกะหีนัตติกสรณทุกะมิจฉัตตัตติกสรณทุกะมัคคารัมมณัตติกสรณทุกะอุปปันนัตติกสรณทุกะอตีตัตติกสรณทุกะอตีตารัมมณัตติกสรณทุกะอัชฌัตติกสรณทุกะอัชฌัตตารัมมณัตติกสรณทุกะสนิทัสสนัตติกสรณทุกะกุสลัตติกเวทนาตติกะกุสลัตติกวิปากัตติกะกุสลัตติกอุปาทินนัตติกะกุสลัตติกสังกิลิฏฐัตติกะกุสลัตติกวิตักกัตติกะกุสลัตติกปีติตติกะกุสลัตติกทัสสนัตติกะกุสลัตติกทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกะกุสลัตติกอาจยคามิตติกะกุสลัตติกเสกขัตติกะกุสลัตติกปริตัตติกะกุสลัตติกปริตตารัมมณัตติกะกุสลัตติกหีนัตติกะกุสลัตติกมิจฉัตตัตติกะกุสลัตติกมัคคารัมมณัตติกะกุสลัตติกอุปปันนัตติกะกุสลัตติกอตีตัตติกะกุสลัตติกอตีตารัมมณัตติกะกุสลัตติกอัชฒัตตัตติกะกุสลัตติกอัชฌัตตารัมมณัตติกะกุสลัตติกสนิทัสสนัตติกะเวทนาตติกกุสลัตติกะวิปากัตติกกุสลัตติกะอุปาทินนัตติกกุสลัตติกะสังกิลิฏฐัตติกกุสลัตติกะวิตักกัตติกกุสลัตติกะปีติตติกกุสลัตติกะทัสสนัตติกกุสลัตติกะทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกกุสลัตติกะอาจยคามิตติกกุสลัตติกะเสกขัตติกกุสลัตติกะปริตตัตติกกุสลัตติกะปริตตารัมมณัตติกกุสลัตติกะหีนัตติกกุสลัตติกะมิจฉัตตัตติกกุสลัตติกะมัคคารัมมณัตติกกุสลัตติกะอุปปันนัตติกกุสลัตติกะอตีตัตติกกุสลัตติกะอตีตารัมมณัตติกกุสลัตติกะอัชฌัตตัตติกกุสลัตติกะอัชฌัตตารัมมณัตติกกุสลัตติกะสนิทัสสนัตติกกุสลัตติกะเหตุทุกสเหตุกทุกะเหตุทุกเหตุสัมปยุตตทุกะเหตุทุกเหตุสเหตุกทุกะเหตุทุกเหตุเหตุสัมปยุตตทุกะเหตุทุกนเหตุสเหตุกทุกะเหตุทุกสัปปัจจยทุกะเหตุทุกสังขตทุกะเหตุทุกสนิทัสสนทุกะเหตุทุกสัปปฏิฆทุกะเหตุทุกรูปีทุกะเหตุทุกโลกิยทุกะเหตุทุกเกนจิวิญเญยยทุกะเหตุทุกอาสวทุกะเหตุทุกสาสวทุกะเหตุทุกอาสวสัมปยุตตทุกะเหตุทุกอาสวสาสวทุกะเหตุทุกอาสวอาสวสัมปยุตตทุกะเหตุทุกอาสววิปปยุตตสาสวทุกะเหตุทุกฉโคจฉกทุกะเหตุทุกสารัมมณทุกะเหตุทุกจิตตทุกะเหตุทุกเจตสิกทุกะเหตุทุกจิตตสัมปยุตตทุกะเหตุทุกจิตตสังสัฏฐทุกะเหตุทุกจิตตสมุฏฐานทุกะเหตุทุกจิตตสหภูทุกะเหตุทุกจิตตานุปริวัตติทุกะเหตุทุกจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานทุกะเหตุทุกจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานสหภูทุกะเหตุทุกจิตตสังสัฏฐสมุฏฐานานุปริวัตติทุกะเหตุทุกอัชฌัตติกทุกะเหตุทุกอุปาทาทุกะเหตุทุกอุปาทินนทุกะเหตุทุกอุปาทานโคจฉกทุกะเหตุทุกกิเลสโคจฉกทุกะเหตุทุกปิฏฐิทุกะสเหตุกทุกเหตุทุกะเหตุสัมปยุตตทุกเหตุทุกะเหตุสเหตุกทุกเหตุทุกะเหตุเหตุสัมปยุตตทุกเหตุทุกะนเหตุสเหตุกทุกเหตุทุกะจูฬันตรทุกเหตุทุกะอาสวโคจฉกทุกเหตุทุกะฉโคจฉกทุกเหตุทุกะมหันตรทุกเหตุทุกะอุปาทานโคจฉกทุกเหตุทุกะกิเลสโคจฉกทุกเหตุทุกกะปิฏฐิทุกเหตุทุกะ

Scripture · พระอภิธรรมปิฎก

เหตุทุกวิปากัตติกะ

Text only · no interpretationข้อ ๑๒๔–๑๘๓พระอภิธรรมปิฎก เล่ม ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕60 items2 editions

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · Public domain (term expired) — operator determination

Pali and translation

Front matter of the printed edition

เหตุทุกวิปากตฺติกํ ปฏิจฺจวาโร

พระไตรปิฎก เล่มที่ ๔๔ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๑๑ ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ เหตุทุกวิปากัตติกะ ปฏิจจวาร

Item ๑๒๔Commentary

เหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปาโก จ นเหตุ วิปาโก จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นเหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ วิปากญฺจ นเหตุํ วิปากญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย วิปากธรรมที่เป็นเหตุ และวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย อาศัยวิปาก- *ธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย มี ๓ นัย วิปากธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ และวิปากธรรมที่ ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๒๕Commentary

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว ปุเรชาเต นว กมฺเม นว วิปาเก นว อาหาเร นว อินฺทฺริเย นว ฌาเน นว มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว วิปฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๙ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๙ ในนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๙ ในวิปากปัจจัย มี " ๙ ในอาหารปัจจัย มี " ๙ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๙ ในมัคคปัจจัย มี " ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในวิปปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๒๖

นเหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ

วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

Item ๑๒๗Commentary

เหตุํ วิปากํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปาโก ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย

Item ๑๒๘

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๒๙Commentary

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙

Item ๑๓๐

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เอกํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ สหชาตวารก็ดี ปัจจยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตต- *วารก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร ปัญหาวาร

Item ๑๓๑Commentary

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย เหตุปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๓๒Commentary

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ นเหตุ วิปาโก ธมฺโม นเหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ เหตุ วิปาโก จ นเหตุ วิปาโก จ ธมฺมา เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ตทารมฺมณาเยว ลพฺภนฺติ ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย อารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดย อารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย วิปากธรรมที่เป็นเหตุ และวิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุทั้งหลาย เป็นปัจจัยแก่ วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๓ นัย ได้แต่อารัมมณปัจจัยนั้น เท่านั้น

Item ๑๓๓

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ สหชาตาธิปติเยว ลพฺภติ อารมฺมณาธิปติ นตฺถิ ฯเปฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย อธิปติปัจจัย มี ๓ นัย ได้แต่สหชาตาธิปติปัจจัยเท่านั้น อารัมมณาธิปติปัจจัย ไม่มี ฯลฯ

Item ๑๓๔

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย เหตุ วิปาโก ธมฺโม นเหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส จ นเหตุสฺส วิปากสฺส จ ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย ฯ นเหตุ วิปาโก ธมฺโม นเหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย ฯเปฯ อิตเร เทฺว อนนฺตรูปนิสฺสยปกตูปนิสฺสยาเยว ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย อุปนิสสยปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยอุปนิสสย- *ปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ และวิปาก- *ธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดย อุปนิสสยปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ ฯลฯ นอกจากนี้ เป็นอนันตรูปนิสสยะ และปกตูปนิสสยะ ๒ อย่างเท่านั้น

Item ๑๓๕

นเหตุ วิปาโก ธมฺโม นเหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ สหชาตกมฺมเมว ฯ

วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยกัมมปัจจัย มี ๓ นัย เป็นสหชาตกัมมปัจจัยเท่านั้น

Item ๑๓๖

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส วิปากปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย วิปากปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๓๗

นเหตุ วิปาโก ธมฺโม นเหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อาหารปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยอาหารปัจจัย

Item ๑๓๘

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา ฉ อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว กมฺเม ตีณิ วิปาเก นว อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๖ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๙ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๙ ในนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๓ ในวิปากปัจจัย มี " ๙ ในอาหารปัจจัย มี " ๓ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๓ ในมัคคปัจจัย มี " ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๓๙Commentary

เหตุ วิปาโก ธมฺโม เหตุสฺส วิปากสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

วิปากธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธรรมที่เป็นเหตุ โดย อารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

Item ๑๔๐

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

Item ๑๔๑

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

Item ๑๔๒

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่ง ปัญหาวารในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น

Item ๑๔๓Commentary

เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม จ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นเหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมญฺจ นเหตุํ วิปากธมฺมธมฺมญฺจ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ และวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมม ธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ และวิปาก ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๔๔

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว ฯเปฯ กมฺเม นว อาหาเร นว อินฺทฺริเย นว ฌาเน นว มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว วิปฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ฯลฯ ในกัมมปัจจัย มี " ๙ ในอาหารปัจจัย มี " ๙ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๙ ในมัคคปัจจัย มี " ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในวิปปยุตตปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๔๕Commentary

นเหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

Item ๑๔๖Commentary

เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: นว ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๔๗Commentary

เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นปุเรชาตปจฺจยา: นว นปจฺฉาชาตปจฺจยา: นว นอาเสวนปจฺจยา: นว ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย มี ๙ นัย ไม่ใช่เพราะปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ นัย ไม่ใช่เพราะอาเสวนปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๔๘Commentary

เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นกมฺมปจฺจยา: ฯ นเหตุํ วิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นกมฺมปจฺจยา: ฯ เหตุํ วิปากธมฺมธมฺมญฺจ นเหตุํ วิปากธมฺมธมฺมญฺจ ปฏิจฺจ นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นกมฺมปจฺจยา: ฯ

วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ และวิปาก- *ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย

Item ๑๔๙Commentary

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นวิปฺปยุตฺเต นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๕๐

เหตุปจฺจยา นอธิปติยา นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙

Item ๑๕๑

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เอกํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัว ข้อปัจจัย ๑ สหชาตวารก็ดี ปัจจัยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวาร ก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร ปัญหาวาร

Item ๑๕๒

เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรมที่เป็น เหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๕๓

เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรม ที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๕๔

เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ นว ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรม ที่เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๙ นัย

Item ๑๕๕Commentary

เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ ... อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย นว ฯ ... อาเสวนปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรมที่เป็น เหตุ โดยอนันตรปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณู- *ปนิสสยะ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ มี ๙ นัย เป็นปัจจัยโดยอาเสวนปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๕๖

นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่ เหตุ โดยกัมมปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๕๗

นเหตุ วิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อาหารปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่ เหตุ โดยอาหารปัจจัย

Item ๑๕๘

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๙ ในนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๓ ในอาหารปัจจัย มี " ๓ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๓ ในมัคคปัจจัย มี " ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๕๙

เหตุ วิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส วิปากธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่วิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

Item ๑๖๐

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙

Item ๑๖๑Commentary

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

Item ๑๖๒

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ --------- ปฏิจฺจวาโร

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่ง ปัญหาวาร ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น ปฏิจจวาร

Item ๑๖๓

เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมญฺจ นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมญฺจ ปฏิจฺจ เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่เป็นเหตุ และเนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๖๔

เหตุยา นว อารมฺมเณ นว อธิปติ นว อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว ปุเรชาเต นว อาเสวเน นว กมฺเม นว วิปาเก เอกํ อาหาเร นว อินฺทฺริเย นว ฌาเน นว มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว วิปฺปยุตฺเต นว อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในอธิปติปัจจัย มี " ๙ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๙ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๙ ในนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในอาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๙ ในวิปากปัจจัย มี " ๑ ในอาหารปัจจัย มี " ๙ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๙ ในมัคคปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในวิปปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๖๕Commentary

นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา: ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะเหตุปัจจัย

Item ๑๖๖

เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมญฺจ นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมญฺจ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอารมฺมณปจฺจยา: ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอารัมมณปัจจัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอารัมมณปัจจัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่เป็นเหตุ และเนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะ อารัมมณปัจจัย

Item ๑๖๗

เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: นว ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอธิปติปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๖๘Commentary

เหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นกมฺมปจฺจยา: ตีณิ ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะกัมมปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๖๙

นเหตุํ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมํ ปฏิจฺจ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอาหารปจฺจยา: ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ อาศัยเนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะอาหารปัจจัย

Item ๑๗๐Commentary

นเหตุยา เอกํ นอารมฺมเณ ตีณิ นอธิปติยา นว นอนนฺตเร ตีณิ นสมนนฺตเร ตีณิ นอญฺญมญฺเญ ตีณิ นอุปนิสฺสเย ตีณิ นปุเรชาเต นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นอาหาเร เอกํ นอินฺทฺริเย เอกํ นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ นสมฺปยุตฺเต ตีณิ นวิปฺปยุตฺเต นว โนนตฺถิยา ตีณิ โนวิคเต ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อนันตรปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่สมนันตรปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อัญญมัญญปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อุปนิสสยปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปุเรชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่กัมมปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปากปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อาหารปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อินทริยปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่ฌานปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่มัคคปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยที่ไม่ใช่สัมปยุตตปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิปปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่นัตถิปัจจัย มี " ๓ ในปัจจัยที่ไม่ใช่วิคตปัจจัย มี " ๓

Item ๑๗๑

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

Item ๑๗๒

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ เอกํ ฯ สหชาตวาโรปิ ปจฺจยวาโรปิ นิสฺสยวาโรปิ สํสฏฺฐวาโรปิ สมฺปยุตฺตวาโรปิ ปฏิจฺจวารสทิสา วิตฺถาเรตพฺพา ฯ ปญฺหาวาโร

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ สหชาตวารก็ดี ปัจจัยวารก็ดี นิสสยวารก็ดี สังสัฏฐวารก็ดี สัมปยุตตวาร ก็ดี พึงให้พิสดารเหมือนปฏิจจวาร ปัญหาวาร

Item ๑๗๓Commentary

เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯเปฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ โดยเหตุปัจจัย มี ๓ นัย ฯลฯ

Item ๑๗๔

เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส เนววิปากนวิปาก- ธมฺมธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส อธิปติปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณาธิปติ สหชาตาธิปติ ตีณิ ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ โดยอธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณาธิปติ สหชาตาธิปติ มี ๓ นัย

Item ๑๗๕

นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อารมฺมณปุเรชาตํ วตฺถุปุเรชาตํ ตีณิ ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยปุเรชาตปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ อารัมมณปุเรชาต วัตถุปุเรชาต มี ๓ นัย

Item ๑๗๖Commentary

เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส เนววิปากนวิปาก- ธมฺมธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม จ นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม จ นเหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยปัจฉาชาตปัจจัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปากนวิปาก- *ธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยปัจฉาชาตปัจจัย เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ และเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยปัจฉาชาต- *ปัจจัย

Item ๑๗๗

อาเสวนปจฺจเยน ปจฺจโย: นว ฯ

เป็นปัจจัยโดยอาเสวนปัจจัย มี ๙ นัย

Item ๑๗๘

นเหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม นเหตุสฺส เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺมสฺส กมฺมปจฺจเยน ปจฺจโย: ตีณิ ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่ไม่ใช่เหตุ โดยกัมมปัจจัย มี ๓ นัย

Item ๑๗๙Commentary

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ นว อธิปติยา ฉ อนนฺตเร นว สมนนฺตเร นว สหชาเต นว อญฺญมญฺเญ นว นิสฺสเย นว อุปนิสฺสเย นว ปุเรชาเต ตีณิ ปจฺฉาชาเต ตีณิ อาเสวเน นว กมฺเม ตีณิ อาหาเร ตีณิ อินฺทฺริเย นว ฌาเน ตีณิ มคฺเค นว สมฺปยุตฺเต นว วิปฺปยุตฺเต ปญฺจ อตฺถิยา นว นตฺถิยา นว วิคเต นว อวิคเต นว ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๘ ในอธิปติปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๖ ในอนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสมนันตรปัจจัย มี " ๙ ในสหชาตปัจจัย มี " ๙ ในอัญญมัญญปัจจัย มี " ๙ ในนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในอุปนิสสยปัจจัย มี " ๙ ในปุเรชาตปัจจัย มี " ๓ ในปัจฉาชาตปัจจัย มี " ๓ ในอาเสวนปัจจัย มี " ๙ ในกัมมปัจจัย มี " ๓ ในอาหารปัจจัย มี " ๓ ในอินทริยปัจจัย มี " ๙ ในฌานปัจจัย มี " ๓ ในมัคคปัจจัย มี " ๙ ในสัมปยุตตปัจจัย มี " ๙ ในวิปปยุตตปัจจัย มี " ๕ ในอัตถิปัจจัย มี " ๙ ในนัตถิปัจจัย มี " ๙ ในวิคตปัจจัย มี " ๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๙

Item ๑๘๐

เหตุ เนววิปากนวิปากธมฺมธมฺโม เหตุสฺส เนววิปากนวิปาก- ธมฺมธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

เนววิปากนวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ เป็นปัจจัยแก่เนววิปาก- *นวิปากธัมมธรรมที่เป็นเหตุ โดยอารัมมณปัจจัย เป็นปัจจัยโดยสหชาตปัจจัย เป็นปัจจัยโดยอุปนิสสยปัจจัย

Item ๑๘๑

นเหตุยา นว นอารมฺมเณ นว นอธิปติยา นว ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย มี " ๙ ในปัจจัยที่ไม่ใช่อธิปติปัจจัย มี " ๙

Item ๑๘๒Commentary

เหตุปจฺจยา นอารมฺมเณ ตีณิ ฯ

ในปัจจัยที่ไม่ใช่อารัมมณปัจจัย กับเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๓

Item ๑๘๓

นเหตุปจฺจยา อารมฺมเณ นว ฯ ยถา กุสลตฺติเก ปญฺหาวารสฺส อนุโลมมฺปิ ปจฺจนียมฺปิ อนุโลมปจฺจนียมฺปิ ปจฺจนียานุโลมมฺปิ คณิตํ เอวํ คเณตพฺพํ ฯ เหตุทุกวิปากตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ ---------

ในอารัมมณปัจจัย กับปัจจัยที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๙ อนุโลมก็ดี ปัจจนียะก็ดี อนุโลมปัจจนียะก็ดี ปัจจนียานุโลมก็ดี แห่ง ปัญหาวาร ในกุสลัตติกะ ท่านนับไว้อย่างไร พึงนับอย่างนั้น เหตุทุกวิปากัตติกะ จบ

Editions used and their licences

พระไตรปิฎกบาลี อักษรไทย ฉบับสยามรัฐ

pli-siamrath · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-25

ฉบับสยามรัฐ จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๔๖๘–๒๔๗๑ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง

th-chabab-luang · Public domain (term expired) — operator determination · evidence checked 2026-08-24

ฉบับหลวง จัดพิมพ์โดยทางราชการ พ.ศ. ๒๕๑๔ · พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ ๒๕๓๗ ม.๑๙–๒๒ อายุคุ้มครองงานนิติบุคคล ๕๐ ปีนับแต่โฆษณา · การพิจารณาของผู้ดำเนินการ ไม่ใช่ความเห็นที่ปรึกษากฎหมาย