สรณทุกวิตักกัตติกะ

สรณํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สรโณ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ อรณํ สวิตกฺกสวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อรโณ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

สวิตักกสวิจารธรรมที่เป็นสรณธรรม อาศัยสวิตักกสวิจาร- *ธรรมที่เป็นสรณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย สวิตักกสวิจารธรรมที่เป็นอรณธรรม อาศัยสวิตักกสวิจารธรรม ที่เป็นอรณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เทฺว อารมฺมเณ เทฺว อวิคเต เทฺว ฯ สหชาตวาโรปิ ปญฺหาวาโรปิ วิตฺถาเรตพฺพา ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๒ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๒ ในอวิคตปัจจัย มี " ๒สหชาตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดาร

อรณํ อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อรโณ อวิตกฺกวิจารมตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

อวิตักกวิจารมัตตธรรมที่เป็นอรณธรรม อาศัยอวิตักกวิจาร- *มัตตธรรมที่เป็นอรณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกํ อวิคเต เอกํ ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑ในสหชาตวารก็ดี ในปัญหาวารก็ดี มีหัวข้อปัจจัย ๑ ทุกปัจจัย

อรณํ อวิตกฺกอวิจารํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อรโณ อวิตกฺกอวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

อวิตักกอวิจารธรรมที่เป็นอรณธรรม อาศัยอวิตักกอวิจารธรรม ที่เป็นอรณธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

เหตุยา เอกํ อารมฺมเณ เอกํ สพฺพตฺถ เอกํ ฯ สรณทุกวิตกฺกตฺติกํ นิฏฺฐิตํ ฯ ----------

ในเหตุปัจจัย มีหัวข้อปัจจัย ๑ ในอารัมมณปัจจัย มี " ๑ ในปัจจัยทั้งปวง มีหัวข้อปัจจัย ๑สรณทุกวิตักกัตติกะ จบ

เหตุปัจจัย มี ๒ วาระ อารัมมณปัจจัย มี ๒ วาระ ฯลฯ อวิคตปัจจัย มี ๒ วาระ (ย่อ พึงขยายสหชาตวาร ฯลฯ ปัญหาวารให้พิสดาร)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งไม่มีวิตกมีเพียงวิจารอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งไม่มีวิตกมีเพียงวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย(ย่อ) เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ สหชาตวาร ฯลฯ ปัญหาวาร ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๑ วาระ)

สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งไม่มีทั้งวิตกและวิจารอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุให้สัตว์ร้องไห้ซึ่งไม่มีทั้งวิตกและวิจารเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย(ย่อ) เหตุปัจจัย มี ๑ วาระ (ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๑ วาระ) ฯลฯ อวิคตปัจจัย มี ๑ วาระ (ย่อ)

อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๕ อนุโลมทุกัตติกปัฏฐาน เหตุทุกสนิทัสสนสัปปฏิฆัตติกะ