๘. คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทาน (๑๙๘)
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
บาลีและคำแปล
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
อฏฺฐมํ คิริเนลมุฏฺฐิปูชกตฺเถราปทานํ (๑๙๘)
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทานที่ ๘ (๑๙๘) ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยดอกไม้
|๒๐๐.๔๒| สุเมโธ นาม ภควา โลกเชฏฺโฐ นราสโภ ปจฺฉิเม อนุกมฺปาย ปธานํ ปทหิ ชิโน ฯ |๒๐๐.๔๓| ตสฺส จงฺกมมานสฺส ทิปทินฺทสฺส ตาทิโน คิริเนลสฺส ปุปฺผานํ มุฏฺฐึ พุทฺธสฺส โรปยึ ฯ |๒๐๐.๔๔| เตน จิตฺตปฺปสาเทน สุกฺกมูเลน โจทิโต ตึสกปฺปสหสฺสานิ ทุคฺคตึ นูปปชฺชหํ ฯ |๒๐๐.๔๕| เตวีสติกปฺปสเต สุเนโล นาม ขตฺติโย สตฺตรตนสมฺปนฺโน เอโก อาสึ มหพฺพโล ฯ |๒๐๐.๔๖| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา คิริเนลมุฏฺฐิปูชโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ คิริเนลมุฏฺฐิปูชกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
พระผู้มีพระภาคชินเจ้าพระนามว่าสุเมธ เชษฐบุรุษของโลก ประเสริฐกว่า นระ ทรงตั้งความเพียรเพื่อทรงอนุเคราะห์หมู่ชนผู้เกิดภายหลัง เราบูชา ดอกไม้หลายกำแด่พระพุทธเจ้าพระองค์นั้น ผู้เป็นจอมสัตว์ ผู้คงที่ ไม่มี โทษดังภูเขา กำลังจงกรมอยู่ เรามีจิตเลื่อมใส อันกุศลมูลตักเตือนแล้ว ไม่ได้เข้าถึงทุคติเลยตลอด ๓ หมื่นกัลป ในกัลปที่ ๒,๓๐๐ แต่กัลปนี้ เราได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิองค์หนึ่ง พระนามว่าสุเนละ สมบูรณ์ด้วย แก้ว ๗ ประการ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จ ๘ แล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระคิริเนลมุฏฐิปูชกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทาน.
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๘. คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทาน ประวัติในอดีตชาติของพระคิริเนลมุฏฐิปูชกเถระ (พระคิริเนลมุฏฐิปูชกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระผู้มีพระภาคชินเจ้าพระนามว่าสุเมธะ ผู้เจริญที่สุดในโลก ทรงองอาจกว่านรชน ทรงตั้งความเพียร เพื่อทรงอนุเคราะห์หมู่ชนผู้เกิดในภายหลัง
ข้าพเจ้าจึงใช้ดอกอัญชันเขียวกำมือหนึ่ง บูชาพระพุทธเจ้า พระองค์นั้น ผู้เป็นจอมแห่งเทวดาและมนุษย์ ผู้คงที่ ซึ่งกำลังเสด็จจงกรมอยู่
ด้วยจิตที่เลื่อมใสนั้น ข้าพเจ้าถูกกุศลมูลตักเตือนแล้ว จึงไม่ไปเกิดในทุคติเลยตลอด ๓๐,๐๐๐ กัป
ในกัปที่ ๑๒๓ (นับจากกัปนี้ไป) ข้าพเจ้าได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิองค์หนึ่งพระนามว่าสุเนละ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระคิริเนลมุฏฐิปูชกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทานที่ ๘ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๓๖๕}
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๑๙๗. อรรถกถาตินทุกทายกเถราปทาน
อปทานของท่านพระเถระรูปที่ ๗, ๘, ๙ มีเนื้อความง่ายทั้งนั้นแล.
แม้ในอปทานเรื่องที่ ๑๐ เรื่องสุดท้ายไม่มีความยากแล. จบอรรถกถาตมาลปุปผิยวรรคที่ ๒๐ -----------------------------------------------------
อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ เถราปทาน ๒๐. ตมาลปุปผิยวรรค ๖. กิสลยปูชกเถราปทาน (๑๙๖)