๑๐. ยูถิกปุปผิยเถราปทาน (๒๐๐)

|๒๐๒.๕๓| ปทุมุตฺตโร นาม ชิโน อาหุตีนํ ปฏิคฺคโห ปวนา นิกฺขมิตฺวาน วิหารํ ยาติ จกฺขุมา ฯ |๒๐๒.๕๔| อุโภหตฺเถหิ ปคฺคยฺห ยูถิกํ ปุปฺผมุตฺตมํ พุทฺธสฺส อภิโรเปสึ เมตฺตจิตฺตสฺส ตาทิโน ฯ |๒๐๒.๕๕| เตน จิตฺตปฺปสาเทน อนุโภตฺวาน สมฺปทา กปฺปานํ สตสหสฺสํ ทุคฺคตึ นูปปชฺชหํ ฯ |๒๐๒.๕๖| อิโต ปญฺญาสกปฺเปสุ เอโก อาสิ ชนาธิโป สมิตนนฺทโน นาม จกฺกวตฺติ มหพฺพโล ฯ |๒๐๒.๕๗| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ยูถิกปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ ยูถิกปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ อุทฺทานํ ตมาลิ ติณสนฺถาโร ขณฺฑผุลฺลิ อโสกิโย องฺโกลโก กิสลโย ตินฺทุโก เนลปุปฺผิโย ติกณฺฑิโก จ ยูถิโก คาถา ปญฺญาส อฏฺฐ จ ฯ ตมาลปุปฺผิยวคฺโค วีสติโม ฯ อถ วคฺคุทฺทานํ ภิกฺขทายิ ปริวาโร เสเรยฺโย โสภิโต ตถา ฉตฺโต จ พนฺธุชีวิ จ สุปาริจริโยปิจ กุมุโท กุฏโช เจว ตมาลิ ทสโม กโต ฉ สตานิ จ คาถานํ ฉสฏฺฐิ จ ตตุตฺตริ ฯ ภิกฺขวคฺคทสกํ ทุติยสตกํ สมตฺตํ ฯ เอกวีสติโม กณิการปุปฺผิยวคฺโค

พระชินเจ้าพระนามว่าปทุมุตระ ผู้สมควรรับเครื่องบูชา มีพระจักษุ ทรง ออกจากป่าใหญ่ เสด็จดำเนินไปสู่พระวิหาร เราเอามือทั้งสองประคอง ดอกคัดเค้า (เข็ม) อันสวยงามไปบูชาแด่พระพุทธเจ้า ผู้มีพระหฤทัยเมตตา ผู้คงที่ ด้วยจิตอันเลื่อมใสนั้น เราเสวยสมบัติแล้ว ไม่ได้เข้าถึงทุคติเลย ตลอดแสนกัลป ในกัลปที่ ๕๐ แต่กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิพระองค์ หนึ่ง เป็นจอมแห่งชน พระนามว่าสมิตนันทนะ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระยูถิกปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ ยูถิกปุปผิยเถราปทาน. ----------------------------------------------------- รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. ตมาลปุปผิยเถราปทาน ๒. ติณสันถารทายกเถราปทาน ๓. ขัณฑผุลลิยเถราปทาน ๔. อโสกปูชกเถราปทาน ๕. อังโกลกเถราปทาน ๖. กิสลยปูชกเถราปทาน ๗. ตินทุกทายกเถราปทาน ๘. คิริเนลมุฏฐิปูชกเถราปทาน ๙. ติกัณฑิปุปผิยเถราปทาน ๑๐. ยูถิกปุปผิยเถราปทานและมีคาถา ๕๘ คาถา. จบ ตมาลปุปผิยวรรคที่ ๒๐. ----------------------------------------------------- และรวมวรรคมี ๑๐ วรรค คือ ๑. ภิกขทายิวรรค ๒. มหาปริวารวรรค ๓. เสเรยยวรรค ๔. โสภิตวรรค ๕. ฉัตตวรรค ๖. พันธุชีวกวรรค ๗. สุปาริจริยวรรค ๘. กุมุทวรรค ๙. กุฏชปุปผิยวรรค ตมาลปุปผิยวรรคเป็นที่ ๑๐. ท่านทำไว้ใน ๑๐ วรรคนี้มี คาถา ๖๖๖ คาถา. จบ หมวด ๑๐ แห่งภิกขวรรค เป็นหมวด ๑๐๐ ที่ ๒. -----------------------------------------------------

พระชินเจ้าพระนามว่าปทุมุตตระ ผู้ควรรับเครื่องบูชา ทรงมีจักษุ เสด็จออกจากป่าใหญ่ ดำเนินไปยังวิหาร

ข้าพเจ้าใช้มือทั้ง ๒ ประคองดอกคัดเค้าชั้นดี บูชาพระพุทธเจ้า ผู้มีพระหทัยประกอบด้วยเมตตา ผู้คงที่

ด้วยจิตที่เลื่อมใสนั้น ข้าพเจ้าเสวยสมบัติแล้ว ไม่ไปเกิดในทุคติเลยตลอด ๑๐๐,๐๐๐ กัป

ในกัปที่ ๕๐ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิองค์หนึ่งพระนามว่าสมิตนันทนะ เป็นใหญ่ในหมู่ชน มีพลานุภาพมาก

อปทานของท่านพระเถระรูปที่ ๗, ๘, ๙ มีเนื้อความง่ายทั้งนั้นแล.

แม้ในอปทานเรื่องที่ ๑๐ เรื่องสุดท้ายไม่มีความยากแล. จบอรรถกถาตมาลปุปผิยวรรคที่ ๒๐ -----------------------------------------------------

อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ เถราปทาน ๒๐. ตมาลปุปผิยวรรค ๖. กิสลยปูชกเถราปทาน (๑๙๖)