๒. เตลมักขิยเถราปทาน (๒๖๒)

|๒๖๔.๖| สิทฺธตฺถมฺหิ ภควติ นิพฺพุตมฺหิ นราสเภ โพธิยา เวทิกายาหํ เตลํ มกฺเขสิ ตาวเท ฯ |๒๖๔.๗| จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยํ เตลํ มกฺขยึ ตทา ทุคฺคตึ นาภิชานามิ มกฺขนาย อิทํ ผลํ ฯ |๒๖๔.๘| จตุวีเส อิโต กปฺเป สุจฺฉวิ นาม ขตฺติโย สตฺตรตนสมฺปนฺโน จกฺกวตฺติ มหพฺพโล ฯ |๒๖๔.๙| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา เตลมกฺขิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ เตลมกฺขิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ

เมื่อพระผู้มีพระภาคพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้ประเสริฐกว่านระ นิพพาน แล้ว ในกาลนั้น เราเอาน้ำมันทาที่ไพรทีแห่งโพธิพฤกษ์ ในกัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ เราได้ทาน้ำมันใด ในกาลนั้น ด้วยการทาน้ำมันนั้น เราไม่รู้จัก ทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการทาน้ำมัน ในกัลปที่ ๒๔ แต่กัลปนี้ ได้มี พระเจ้าจักรพรรดิจอมกษัตริย์พระนามว่าสุฉวี ทรงสมบูรณ์ด้วยแก้ว ๗ ประการ คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระเตลมักขิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้. จบ เตลมักขิยเถราปทาน.

เมื่อพระผู้มีพระภาคพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้องอาจกว่านรชน เสด็จดับขันธปรินิพพานแล้ว ครั้งนั้น ข้าพเจ้าใช้น้ำมันทาที่แท่นไพทีแห่งต้นโพธิ์

ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ทาน้ำมันไว้ในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการทาน้ำมัน

ในกัปที่ ๒๔ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นกษัตริย์ผู้จักรพรรดิพระนามว่าสุจฉวิ สมบูรณ์ด้วยรัตนะ ๗ ประการ มีพลานุภาพมาก

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระเตลมักขิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้เตลมักขิยเถราปทานที่ ๒ จบ

อปทานที่ ๒ มีเนื้อความปรากฏชัดแล้วทั้งหมดแล. จบอรรถกถาเตลมักขิยเถราปทาน -----------------------------------------------------