๖. สัมปสาทิกเถราปทาน (๓๐๖)
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
บาลีและคำแปล
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
ฉฏฺฐํ สมฺปสาทิกตฺเถราปทานํ (๓๐๖)
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ สัมปสาทิกเถราปทานที่ ๖ (๓๐๖) ว่าด้วยผลแห่งความเลื่อมใสคุณวิเศษ
|๓๐๘.๒๔| นโม เต พุทฺธวีรตฺถุ วิปฺปมุตฺโตสิ สพฺพธิ พฺยสนมฺหิ อนุปฺปตฺโต ตสฺส เม สรณํ ภว ฯ |๓๐๘.๒๕| สิทฺธตฺโถ ตสฺส พฺยากาสิ โลเก อปฺปฏิปุคฺคโล มโหทธิสโม สงฺโฆ อปฺปเมยฺโย อนุตฺตโร ฯ |๓๐๘.๒๖| ตตฺถ ตฺวํ วิรเช เขตฺเต อนนฺตผลทายเก สงฺเฆ จิตฺตํ ปสาเทหิ สุวีชํ วาปิ โรปย ฯ |๓๐๘.๒๗| อิทํ วตฺวาน สพฺพญฺญู โลกเชฏฺโฐ นราสโภ มเมวํ อนุสาสิตฺวา เวหาสตลมุคฺคมิ ฯ |๓๐๘.๒๘| อจิรํ คตมตฺตมฺหิ สพฺพญฺญุมฺหิ นราสเภ มรณํ สมนุปฺปตฺโต ตุสิตํ อุปปชฺชหํ ฯ |๓๐๘.๒๙| ตทาหํ วิรเช เขตฺเต อนนฺตผลทายเก สงฺเฆ จิตฺตํ ปสาเทตฺวา กปฺปํ สคฺคมฺหิ โมทหํ ฯ |๓๐๘.๓๐| จตุนวุเต อิโต กปฺเป ปสาทมลภึ ตทา ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ปสาทสฺส อิทํ ผลํ ฯ |๓๐๘.๓๑| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา สมฺปสาทิโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ สมฺปสาทิกตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
ขอนอบน้อมแด่พระองค์ผู้เป็นพระพุทธวีรเจ้า พระองค์พ้นแล้วในที่ทั้งปวง ข้าพระองค์เป็นผู้ถึงความวิบัติ ขอพระองค์ได้โปรดเป็นที่พึ่งของข้าพระองค์ นั้นเถิด พระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ เป็นบุคคลไม่มีใครเปรียบในโลก ทรงพยากรณ์แก่เราว่า พระสงฆ์เสมอด้วยมหาสมุทรประมาณมิได้ สูงสุด ท่านจงยังจิตให้เลื่อมใสในพระสงฆ์นั้น ผู้ปราศจากธุลี เป็นเขตบุญที่ให้ผล ไม่สิ้นสุด ดังปลูกพืชที่ดีไว้ฉะนั้น พระสัพพัญญูเชษฐบุรุษของโลก ประเสริฐกว่านระ ตรัสดังนี้ ทรงพร่ำสอนเราอย่างนี้แล้ว เสด็จเหาะ ขึ้นสู่พื้นเวหาส เมื่อพระสัพพัญญูผู้ประเสริฐกว่านระ พอเสด็จไปไม่ นาน เราก็ถึงกาลกิริยา แล้วได้อุบัติยังชั้นดุสิตในกาลนั้น เรายังจิตให้ เลื่อมใสในพระสงฆ์ผู้ปราศจากธุลี เป็นเขตบุญที่ให้ผลไม่สิ้นสุด แล้ว บันเทิงอยู่ในสวรรค์ตลอดกัลป ในกัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ เราได้ความ เลื่อมใสในกาลนั้น ด้วยความเลื่อมใสนั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็น ผลแห่งความเลื่อมใส คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระสัมปสาทิกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ สัมปสาทิกเถราปทาน.
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๖. สัมปสาทิกเถราปทาน ประวัติในอดีตชาติของพระสัมปสาทิกเถระ (พระสัมปสาทิกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นพุทธวีรเจ้า ขอนอบน้อมแด่พระองค์ พระองค์หลุดพ้นแล้วในที่ทั้งปวง ข้าพระองค์เป็นผู้ถึงความวิบัติ ขอพระองค์ได้โปรดเป็นที่พึ่งของข้าพระองค์ด้วยเถิด
พระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ หาบุคคลเปรียบมิได้ในโลก ทรงพยากรณ์ข้าพระองค์ว่า พระสงฆ์ผู้เสมอด้วยมหาสมุทร ผู้ยอดเยี่ยม หาประมาณมิได้
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๔๖๖}
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๓๑. ปทุมเกสริยวรรค] ๖. สัมปสาทิกเถราปทาน
ท่านจงทำจิตให้เลื่อมใสในพระสงฆ์แล้ว จงหว่านปลูกพืชชนิดดีไว้ในพระสงฆ์นั้น ผู้ปราศจากธุลีคือกิเลส เป็นเนื้อนาบุญที่ให้ผลไม่สิ้นสุด
พระองค์เป็นพระสัพพัญญูผู้เจริญที่สุดในโลก ทรงองอาจกว่านรชน ครั้นตรัสดังนี้ ทรงพร่ำสอนข้าพเจ้าอย่างนี้แล้ว เสด็จเหาะขึ้นสู่อากาศ
เมื่อพระสัพพัญญูผู้องอาจกว่านรชน พอเสด็จไปได้ไม่นาน ข้าพเจ้าก็สิ้นชีวิต แล้วได้ไปเกิดยังสวรรค์ชั้นดุสิต
ครั้งนั้น ข้าพเจ้าทำจิตให้เลื่อมใส ในพระสงฆ์ผู้ปราศจากธุลีคือกิเลส เป็นเนื้อนาบุญที่ให้ผลไม่สิ้นสุด แล้วบันเทิงอยู่ในสวรรค์ตลอดกัปหนึ่ง
ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ความเลื่อมใสในครั้งนั้น จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งความเลื่อมใส
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระสัมปสาทิกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้สัมปสาทิกเถราปทานที่ ๖ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๔๖๗}
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๓๐๖. อรรถกถาสัมปสาทิกเถราปทานที่ ๖ เป็นต้น
อปทานที่ ๖ ที่ ๗ มีเนื้อความง่ายทั้งนั้นแล. จบอรรถกถาอปทานที่ ๖ และที่ ๗ -----------------------------------------------------
อรรถกถาที่มีมาก่อนหน้านี้ :- อรรถกถา ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ เถราปทาน ๓๑. ปทุมเกสริยวรรค ๕. ผลทายกเถราปทาน (๓๐๕)