อุเบกขาสมันนาคตกถา
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
อุเปกฺขาสมนฺนาคตกถา
๙๓๓อรหา ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ อามนฺตา ฯ อรหา ฉหิ ผสฺเสหิ ฉหิ เวทนาหิ ฉหิ สญฺญาหิ ฯเปฯ ฉหิ ปญฺญาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
๙๓๔อรหา ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ อามนฺตา ฯ อรหา จกฺขุนา รูปํ ปสฺสนฺโต โสเตน สทฺทํ สุณาติ ฆาเนน คนฺธํ ฆายติ ชิวฺหาย รสํ สายติ กาเยน โผฏฺฐพฺพํ ผุสติ มนสา ธมฺมํ วิชานาติ ฯเปฯ มนสา ธมฺมํ วิชานนฺโต จกฺขุนา รูปํ ปสฺสติ โสเตน สทฺทํ สุณาติ ฆาเนน คนฺธํ ฆายติ ชิวฺหาย รสํ สายติ กาเยน โผฏฺฐพฺพํ ผุสตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
๙๓๕อรหา ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ อามนฺตา ฯ สตตํ สมิตํ อพฺโพกิณฺณํ ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโต สมาหิโต ฉ อุเปกฺขาโย ปจฺจุปฏฺฐิตาติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
๙๓๖น วตฺตพฺพํ อรหา ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ อามนฺตา ฯ นนุ อรหา ฉฬุเปกฺโขติ ฯ อามนฺตา ฯ หญฺจิ อรหา ฉฬุเปกฺโข เตน วต เร วตฺตพฺเพ อรหา ฉหิ อุเปกฺขาหิ สมนฺนาคโตติ ฯ อุเปกฺขาสมนฺนาคตกถา ฯ ----------
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · จับคู่ตามตำแหน่ง · เล่มนี้ทั้งสองฉบับแบ่งเรื่องเท่ากัน จึงเทียบตามลำดับได้ · ชื่อเรื่องไม่ตรงกัน จึงยังไม่ได้ยืนยันว่าเป็นเรื่องเดียวกัน
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ [๔. จตุตถวรรค] ๕. อุเปกขาสมันนาคตกถา (๓๗) ๕. อุเปกขาสมันนาคตกถา (๓๗) ว่าด้วยผู้บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา
สก. พระอรหันต์บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา ๖ ใช่ไหม ปร. ใช่ สก. พระอรหันต์บริบูรณ์ด้วยผัสสะ ๖ ฯลฯ เวทนา ๖ ฯลฯ สัญญา ๖ ปัญญา ๖ ใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. พระอรหันต์บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา ๖ ใช่ไหม ปร. ใช่ สก. พระอรหันต์เห็นรูปทางตา ฟังเสียงทางหู ดมกลิ่นทางจมูก ลิ้มรสทางลิ้นถูกต้องโผฏฐัพพะทางกาย รู้ธรรมารมณ์ทางใจ ฯลฯ เมื่อรู้ธรรมารมณ์ทางใจจึงเห็นรูปทางตา ฟังเสียงทางหู ดมกลิ่นทางจมูก ลิ้มรสทางลิ้น ถูกต้องโผฏฐัพพะทางกายใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. พระอรหันต์บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา ๖ ใช่ไหม ปร. ใช่ สก. พระอรหันต์บริบูรณ์ มั่นคงด้วยอุเบกขา ๖ เนืองๆ สม่ำเสมอ ไม่ ระคนกัน อุเบกขา ๖ ปรากฏใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ปร. ท่านไม่ยอมรับว่า “พระอรหันต์บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา ๖” ใช่ไหม สก. ใช่ @เชิงอรรถ : @ ปร. หมายถึงภิกษุในนิกายอุตตราปถกะ (อภิ.ปญฺจ.อ. ๓๘๗/๒๐๑) @ เพราะมีความเห็นว่า พระอรหันต์ไม่สามารถให้อุเบกขา ๖ ประการเกิดขึ้นพร้อมกัน@(อภิ.ปญฺจ.อ. ๓๙๗/๒๐๔)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๗ หน้า : ๔๑๙}
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ [๔. จตุตถวรรค] ๖. โพธิยาพุทโธติกถา (๓๘) ปร. พระอรหันต์มีอุเบกขา ๖ มิใช่หรือ สก. ใช่ ปร. หากพระอรหันต์มีอุเบกขา ๖ ดังนั้น ท่านจึงควรยอมรับว่า “พระ อรหันต์ บริบูรณ์ด้วยอุเบกขา ๖” อุเปกขาสมันนาคตกถา จบ
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
อรรถกถาอุเบกขาสมันนาคตกถา ว่าด้วยผู้ประกอบด้วยอุเบกขา
แม้ในเรื่องว่า "พระอรหันต์ประกอบด้วยอุเบกขา ๖"
บัณฑิตพึงทราบเนื้อความโดยนัยนี้ คือนัยที่กล่าวมาแล้ว.
จริงอยู่ พระอรหันต์ พระผู้มีพระภาคเจ้าย่อมตรัสเรียกว่า ผู้ประกอบด้วยอุเบกขาเหล่านั้น เพราะความที่อุเบกขาทั้งหลายในทวารทั้ง ๖ เหมาะสมที่จะเกิดแก่ท่าน แต่อุเบกขาทั้ง ๖ ทวารนั้นมิได้เกิดขึ้นแก่ท่านในขณะเดียวกันเท่านั้น.
อรรถกถาอุเบกขาสมันนาคตกถา จบ. -----------------------------------------------------