สีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · ผู้ดำเนินการอ่านข้อเท็จจริงสาธารณะแล้วสรุปเอง
บาลีและคำแปล
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
สีลํ นจิตฺตานุปริวตฺตีติกถา
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๗ พระอภิธรรมปิฎก เล่มที่ ๔ กถาวัตถุปกรณ์ สีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา
สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ รูปํ นิพฺพานํ จกฺขายตนํ ฯเปฯ โผฏฺฐพฺพายตนนฺติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ ผสฺโส น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ เวทนา ฯเปฯ สญฺญา ฯเปฯ เจตนา ฯเปฯ สทฺธา วิริยํ สติ สมาธิ ฯเปฯ ปญฺญา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
สกวาที ศีลไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ปรวาที ถูกแล้ว ส. เป็นรูป เป็นนิพพาน เป็นจักขายตนะ ฯลฯ เป็นโผฏฐัพพายตนะ หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. ศีลไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. ผัสสะ ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. ศีลไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. เวทนา ฯลฯ สัญญา ฯลฯ เจตนา ฯลฯ ศรัทธา วิริยะ สติ สมาธิฯลฯ ปัญญา ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ผสฺโส จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สีลํ จิตฺตานุปริวตฺตีติ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ เวทนา ฯเปฯ สญฺญา เจตนา สทฺธา วิริยํ สติ สมาธิ ฯเปฯ ปญฺญา จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สีลํ จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
ส. ผัสสะ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. ศีลเกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น หรือ? ส. เวทนา ฯลฯ สัญญา เจตนา ศรัทธา วิริยะ สติ สมาธิ ฯลฯ ปัญญาเกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. ศีล เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สมฺมาวาจา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาทิฏฺฐิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาวาจา น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาทิฏฺฐิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
ส. สัมมาวาจา ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาทิฏฐิ ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัมมาวาจา ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาทิฏฐิ ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัมมาอาชีวะ ไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สมฺมาทิฏฺฐิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาวาจา จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาทิฏฺฐิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
ส. สัมมาทิฏฐิ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาวาจา เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัมมาทิฏฐิ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สมฺมาสงฺกปฺโป ฯเปฯ สมฺมาวายาโม ฯเปฯ สมฺมาสติ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมาวาจา จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ สมฺมาสมาธิ จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สมฺมากมฺมนฺโต ฯเปฯ สมฺมาอาชีโว จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ
ส. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิเกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมาวาจา เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ส. สัมมาสมาธิ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ถูกแล้ว ส. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ป. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
น วตฺตพฺพํ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ อามนฺตา ฯ สีเล อุปฺปชฺชิตฺวา นิรุทฺเธ ทุสฺสีโล โหตีติ ฯ น เหวํ วตฺตพฺเพ ฯเปฯ เตน หิ สีลํ น จิตฺตานุปริวตฺตีติ ฯ สีลํ นจิตฺตานุปริวตฺตีติกถา ฯ -----------
ป. ไม่พึงกล่าวว่า ศีลไม่เกิดคล้อยตามจิต หรือ? ส. ถูกแล้ว ป. เมื่อศีลเกิดขึ้นแล้วดับไป บุคคลผู้มีศีลดับแล้วนั้นเป็นคนทุศีล หรือ? ส. ไม่พึงกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ป. ถ้าอย่างนั้น ศีล ก็ไม่เกิดคล้อยตามจิต น่ะสิสีลัง นจิตตานุปริวัตตีติกถา จบ -----------------------------------------------------
ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องของฉบับหนึ่งอยู่ในอีกฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
๘. สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา (๑๐๒) ว่าด้วยศีลไม่คล้อยไปตามจิต
สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. ศีลเป็นรูป ฯลฯ เป็นนิพพาน ฯลฯ เป็นจักขายตนะ ฯลฯ เป็น โผฏฐัพพายตนะใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. ผัสสะไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ @เชิงอรรถ : @ ปร. หมายถึงภิกษุในนิกายมหาสังฆิกะ (อภิ.ปญฺจ.อ. ๕๙๕/๒๕๔) @ เพราะมีความเห็นว่า เนื่องจากศีลไม่ใช่เจตสิก จึงไม่มีการเกิดดับพร้อมกับจิต (อภิ.ปญฺจ.อ. ๕๙๕/๒๕๔)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๗ หน้า : ๖๔๙}
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ [๑๐. ทสมวรรค] ๘. สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา (๑๐๒) สก. ศีลไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. เวทนา ฯลฯ สัญญา ฯลฯ เจตนา ฯลฯ สัทธา ฯลฯ วิริยะ ฯลฯ สติ ฯลฯ สมาธิ ฯลฯ ปัญญา ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. ผัสสะคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. ศีลคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. เวทนา ฯลฯ สัญญา ฯลฯ เจตนา ฯลฯ สัทธา ฯลฯ วิริยะ ฯลฯ สติ ฯลฯ สมาธิ ฯลฯ ปัญญา คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. ศีลคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
สก. สัมมาวาจาไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาทิฏฐิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. สัมมาวาจาไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๗ หน้า : ๖๕๐}
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ [๑๐. ทสมวรรค] ๘. สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา (๑๐๒) สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ ไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาทิฏฐิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. สัมมาอาชีวะไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิไม่คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. สัมมาทิฏฐิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาวาจาคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. สัมมาทิฏฐิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ สก. สัมมาสังกัปปะ ฯลฯ สัมมาวายามะ ฯลฯ สัมมาสติ ฯลฯ สัมมาสมาธิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมาวาจาคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๗ หน้า : ๖๕๑}
พระอภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ [๑๐. ทสมวรรค] ๙. สมาทานเหตุกถา (๑๐๓) สก. สัมมาสมาธิคล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ใช่ สก. สัมมากัมมันตะ ฯลฯ สัมมาอาชีวะ คล้อยไปตามจิตใช่ไหม ปร. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ
ปร. ท่านไม่ยอมรับว่า “ศีลไม่คล้อยไปตามจิต” ใช่ไหม สก. ใช่ ปร. เมื่อศีลเกิดขึ้นแล้วดับไป บุคคลผู้มีศีลดับไปแล้วนั้นเป็นผู้ทุศีลใช่ไหม สก. ไม่ควรกล่าวอย่างนั้น ฯลฯ ปร. ดังนั้น ศีลจึงไม่คล้อยไปตามจิต สีลังนจิตตานุปริวัตตีติกถา จบ
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
อรรถกถาสีลัง น จิตตานุปริวัตตีติกถา ว่าด้วยศีลไม่คล้อยตามจิต
บัดนี้ ชื่อว่าเรื่องศีลไม่คล้อยตามจิต.
ในเรื่องนั้น คำว่า ศีลไม่เกิดคล้อยตามจิต นี้เป็นคำต่างกันระหว่างภาษาเท่านั้น.
คำที่เหลือเช่นกับเรื่องก่อนนั่นแหละ.
อรรถกถาสีลัง น จิตตานุปริวัตตีติกถา จบ. -----------------------------------------------------