๒. สักกสูตร

เอกํ สมยํ ภควา ราชคเห วิหรติ คิชฺฌกูเฏ ปพฺพเต ฯ

สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่บนภูเขาคิชฌกูฏ เขต กรุงราชคฤห์ ฯ

อถ โข สกฺกนามโก ยกฺโข เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ คาถาย อชฺฌภาสิ สพฺพคนฺถปฺปหีนสฺส วิปฺปมุตฺตสฺส เต สโต สมณสฺส น ตํ สาธุ ยทญฺญมนุสาสตีติ ฯ

ครั้งนั้นแล ยักษ์มีชื่อว่าสักกะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึง ที่ประทับ ครั้นแล้วได้กราบทูลด้วยคาถาว่า "การสั่งสอนคนอื่นนั้น ไม่เหมาะแก่สมณะเช่นท่าน ผู้ละ กิเลสได้ทั้งหมด ผู้พ้นจากไตรภพ"

เยน เกนจิ วณฺเณน สํวาโส สกฺก ชายติ น ตํ อรหติ สปฺปญฺโญ มนสา อนุกมฺปิตุํ มนสา เจ ปสนฺเนน ยทญฺญมนุสาสติ น เตน โหติ สํยุตฺโต ยานุกมฺปา อนุทฺทยาติ ฯ

พระผู้มีพระภาคตรัสว่า "ดูกรสักกะ ธรรมเครื่องอยู่ร่วมกัน ย่อมเกิดด้วยเหตุอย่างใดอย่างหนึ่ง คนมีปัญญาไม่ควรที่จะ ไหวตามเหตุนั้นด้วยใจ ถ้าคนมีใจผ่องใสแล้วสั่งสอนคนอื่น บุคคลนั้นย่อมไม่เป็นผู้พัวพันด้วยเหตุนั้น นอกจากจะ อนุเคราะห์เอ็นดู" ฯ

พึงทราบวินิจฉัยในสักกสูตรที่ ๒ ต่อไปนี้ :-

บทว่า สกฺกนามโก คือ ยักษ์มีชื่ออย่างนี้. ได้ยินว่า ยักษ์นี้เป็นฝ่ายมาร.

บทว่า วิปฺปมุตฺตสฺส ได้แก่ พ้นจากภพ ๓.

บทว่า ยทญฺญํ ตัดบทว่า ยํ อญฺญํ (อื่นใด).

บทว่า วณฺเณน คือ เพราะเหตุ.

บทว่า สํวาโส คือ อยู่ด้วยกัน. อธิบายว่า เป็นสหายธรรม มิตรธรรม.

บทว่า สปฺปญฺโญ คือ ผู้มีปัญญา ผู้รอบรู้.

จบอรรถกถาสักกสูตรที่ ๒ -----------------------------------------------------