๑. อุมาปุปผิยเถราปทาน
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ · อ้างว่าได้รับอนุญาต แต่ยังไม่มีเอกสาร
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๓๓. อุมาปุปผิยวรรค] ๑. อุมาปุปผิยเถราปทาน ๓๓. อุมาปุปผิยวรรค หมวดว่าด้วยพระอุมาปุปผิยะเป็นต้น ๑. อุมาปุปผิยเถราปทาน ประวัติในอดีตชาติของพระอุมาปุปผิยเถระ (พระอุมาปุปผิยเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
ข้าพเจ้าได้เห็นพระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้ไม่ทรงพ่ายแพ้ ผู้เป็นนรชนผู้สูงสุด มีพระหฤทัยมั่นคง ไม่หวั่นไหว กำลังเข้าสมาธิแล้ว
จึงได้ถือดอกสามหาวไปบูชาพระพุทธเจ้า ดอกสามหาวทั้งหมดมียอดรวมกัน ขั้วชี้ขึ้นข้างบน ดอกย้อยลงข้างล่าง
เป็นเครื่องลาดดอกไม้ประดิษฐานอยู่ในอากาศ เป็นเหมือนมีจิตดี ด้วยจิตที่เลื่อมใสนั้น ข้าพเจ้าจึงได้ไปเกิดยังสวรรค์ชั้นดุสิต
ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้ใช้ดอกไม้บูชาไว้ จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบูชาพระพุทธเจ้า
ในกัปที่ ๕๕ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิองค์หนึ่งพระนามว่าสมันตฉทนะ ทรงเป็นใหญ่ในแผ่นดิน มีพลานุภาพมาก
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระอุมาปุปผิยเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้อุมาปุปผิยเถราปทานที่ ๑ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๔๘๓}
ฉบับหลวง
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · จับคู่ตามตำแหน่ง · เล่มนี้ทั้งสองฉบับแบ่งเรื่องเท่ากัน จึงเทียบตามลำดับได้ · ชื่อเรื่องไม่ตรงกัน จึงยังไม่ได้ยืนยันว่าเป็นเรื่องเดียวกัน
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
เตตฺตึโส อุมฺมาปุปฺผิยวคฺโค ปฐมํ อุมฺมาปุปฺผิยตฺเถราปทานํ (๓๒๑)
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ อุมมาปุปผิยวรรคที่ ๓๓ อุมมาปุปผิยเถราปทานที่ ๑ (๓๒๑) ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยดอกผักตบ
|๓๒๓.๑| สมาหิตํ สมาปนฺนํ สิทฺธตฺถมปราชิตํ สมาธินา อุปวิฏฺฐํ อทฺทสาสึ นรุตฺตมํ ฯ |๓๒๓.๒| อุมฺมาปุปฺผํ คเหตฺวาน พุทฺธสฺส อภิปูชยึ สพฺเพ ปุปฺผา เอกสีสา อุทฺธํวณฺฏา อโธมุขา ฯ |๓๒๓.๓| สุจิตฺตา วิย ติฏฺฐนฺเต อากาเส ปุปฺผสนฺถรา เตน จิตฺตปฺปสาเทน ตุสิตํ อุปปชฺชหํ ฯ |๓๒๓.๔| จตุนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ปุปฺผมภิปูชยึ ทุคฺคตึ นาภิชานามิ พุทฺธปูชายิทํ ผลํ ฯ |๓๒๓.๕| ปญฺจปญฺญาสิโต กปฺเป เอโก อาสิ มหีปติ สมนฺตฉทโน นาม จกฺกวตฺติ มหพฺพโล ฯ |๓๒๓.๖| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา อุมฺมาปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ อุมฺมาปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ
เราได้เห็นพระพุทธเจ้าพระนามว่าสิทธัตถะ ผู้ไม่แพ้อะไรๆ สูงสุดกว่า นระ มีพระหทัยมั่น ไม่หวั่นไหว กำลังเข้าสมาธิ เราจึงได้ถือเอาดอก ผักตบไปบูชาแด่พระพุทธเจ้า ดอกผักตบทั้งหมดมียอดรวมกัน มีขั้ว ข้างบน มีหน้าข้างล่าง เป็นเหมือนมีจิตดี เป็นเครื่องลาดดอกไม้ประดิษ- ฐานอยู่ในอากาศ ด้วยความเลื่อมใสแห่งจิตนั้น เราได้เข้าถึงชั้นดุสิต ใน กัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ เราได้บูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกไม้ใด ด้วยการ บูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา ในกัลปที่ ๕๕ แต่ กัลปนี้ ได้มีพระเจ้าจักรพรรดิพระองค์หนึ่ง เป็นใหญ่ในแผ่นดิน ทรง พระนามว่าสมันตฉทนะ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนา เราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระอุมมาปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ อุมมาปุปผิยเถราปทาน.