๒. ปาฏลิปุปผิยเถราปทาน

พระผู้มีพระภาคพระนามว่าวิปัสสี ผู้เป็นพระสยัมภู เป็นบุคคลผู้เลิศ ทรงชนะมาร ห้อมล้อมด้วยพระสาวกของพระองค์ เสด็จเข้าไปยังกรุงพันธุมดี

ข้าพเจ้าห่อดอกแคฝอย ๓ ดอกไว้ที่ชายพก ประสงค์จะอาบน้ำดำเกล้า จึงได้ไปยังฝั่งแม่น้ำ

ข้าพเจ้าออกจากกรุงพันธุมดี ได้เห็นพระองค์ผู้ทรงเป็นผู้นำสัตว์โลก รุ่งเรืองดังดอกอุบลเขียว โชติช่วงเหมือนดวงไฟใหญ่

องอาจดุจพญาเสือโคร่ง ประเสริฐดุจไกรสรราชสีห์ผู้มีชาติสูง เลิศกว่าสมณะทั้งหลาย มีหมู่ภิกษุแวดล้อม กำลังเสด็จดำเนินไป

ข้าพเจ้าเลื่อมใสพระสุคต ผู้ชำระมลทินคือกิเลสพระองค์นั้น จึงได้ถือดอกแคฝอย ๓ ดอก ไปบูชาพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐที่สุด

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระปาฏลิปุปผิยเถระ ได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้ปาฏลิปุปผิยเถราปทานที่ ๒ จบ

|๓๗๔.๖| วิปสฺสี นาม ภควา สยมฺภู อคฺคปุคฺคโล ปุรกฺขโต สสิสฺเสหิ พนฺธุมํ ปาวิสี ชิโน ฯ |๓๗๔.๗| ตีณิ ปาฏลิปุปฺผานิ อุจฺฉงฺเค ฐปิตานิ เม สีสํ นฺหายิตุกาโมหํ นทีตีรํ อคจฺฉหํ ฯ |๓๗๔.๘| นิกฺขมฺม พนฺธุมติยา อทฺทสํ โลกนายกํ อินฺทีวรํว ชลิตํ อาทิตฺตํว หุตาสนํ ฯ |๓๗๔.๙| พฺยคฺฆูสภํว ปวรํ อภิชาตํว เกสรึ คจฺฉนฺตํ สมณานคฺคํ ภิกฺขุสงฺฆปุรกฺขตํ ฯ |๓๗๔.๑๐| ตสฺมึ ปสนฺโน สุคเต กิเลสมลโธวเน คเหตฺวา ตีณิ ปุปฺผานิ พุทฺธเสฏฺฐํ อปูชยึ ฯ |๓๗๔.๑๑| เอกนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ปุปฺผมภิปูชยึ ทุคฺคตึ นาภิชานามิ พุทฺธปูชายิทํ ผลํ ฯ |๓๗๔.๑๒| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ปาฏลิปุปฺผิโย เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ ปาฏลิปุปฺผิยตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ

พระผู้มีพระภาคพระนามว่าวิปัสสี ผู้สยัมภู เป็นบุคคลผู้เลิศ ทรงชำนะมาร แวดล้อมด้วยบรรดาศิษย์ของพระองค์ เสด็จเข้าสู่พันธุมดีนคร เราห่อ ดอกแคฝอย ๓ ดอกไว้ในพก ประสงค์จะอาบน้ำดำเกล้า จึงได้ไปสู่ฝั่ง แม่น้ำ ได้เห็นพระองค์ผู้เป็นนายกของโลก ทรงรุ่งเรืองดังดอกนิลุบล รุ่งโรจน์ดังดวงอาทิตย์และดวงไฟ องอาจดังเสือโคร่ง ประเสริฐ ทรงมีสกุล ดังพระยาราชสีห์ เลิศกว่าบรรดาสมณะทั้งหลาย แวดล้อมด้วยภิกษุสงฆ์ เสด็จดำเนินออกจากนครพันธุมดี เราเลื่อมใสในพระสุคตเจ้าผู้ชำระมลทิน คือกิเลสพระองค์นั้น จึงถือเอาดอกแคฝอย ๓ ดอก มาบูชาพระพุทธเจ้า ผู้ประเสริฐสุด ในกัลปที่ ๙๑ แต่กัลปนี้ เราได้บูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอก ไม้ใด ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา คุณ วิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำ ให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระปาฏลิปุปผิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ ปาฏลิปุปผิยเถราปทาน.