๙. วิชิตเสนเถรคาถา

เราจะคล้องจิตของเจ้าไว้ เหมือนควาญช้างกักช้างไว้ที่ประตูเมือง เราจะไม่ชักนำเจ้าซึ่งเป็นข่ายแห่งกามเกิดในร่างกาย ให้เป็นไปในกรรมชั่ว

เจ้าถูกเราคล้องไว้จะไปไม่ได้ เหมือนช้างไม่ได้ช่องประตู หมดทางไป แน่ะจิตผู้ชั่วช้า ก็เจ้าผู้ดื้อด้าน จะพอใจในกรรมชั่ว เที่ยวไปเสมอๆ มิได้

สารถีมือหนึ่ง เก่งในการฝึกม้าให้ดี ย่อมฝึกม้าให้รอบรู้ได้ ฉันใด เราตั้งอยู่ในพละ ๕ จะฝึกเจ้าให้ได้ ฉันนั้น

จักใช้สติผูกเจ้าไว้ จะคอยเอาใจใส่ฝึกเจ้า เจ้าจิตเอ๋ย เจ้าถูกบังคับให้ทำธุระด้วยความเพียรแล้ว จะไปไกลจากอารมณ์ภายในนี้ไม่ได้

|๓๔๓.๓๕๕| ๙ โอลคฺคิสฺสามิ เต จิตฺตํ อาณิทฺวาเรว หตฺถินํ น ตํ ปาเป นิโยชิสฺสํ กามชาลํ สรีรชํ ฯ |๓๔๓.๓๕๖| ตฺวํ โอลคฺโค น คจฺฉสิ ทฺวารวิวรํ คโชว อลภนฺโต น จ จิตฺตกลิ ปุนปฺปุนํ ปสหํ ปาปรโต จริสฺสสิ ฯ |๓๔๓.๓๕๗| ยถา กุญฺชรํ อทนฺตํ นวคฺคหํ องฺกุสคฺคโห พลวา อาวตฺเตติ อกามํ เอวํ อาวตฺตยิสฺสนฺตํ ฯ |๓๔๓.๓๕๘| ยถา วรหยทมกุสโล สารถิ ปวโร ทเมติ อาชญฺญํ เอวํ ทมยิสฺสนฺตํ ปติฏฺฐิโต ปญฺจสุ พเลสุ ฯ |๓๔๓.๓๕๙| สติยา ตํ นิพนฺธิสฺสํ ปยตตฺโต เต ทมิสฺสามิ วิริยธุรนิคฺคหิโต นยิโต ทูรํ คมิสฺสเส จิตฺตาติ ฯ วิชิตเสโน เถโร ฯ

เราจักระวังจิตนั้นไว้ เหมือนนายหัตถาจารย์ กักช้างไว้ที่ประตูนคร ฉะนั้น เราจักไม่ประกอบจิตไว้ในธรรมอันลามก จักไม่ยอมให้จิตตกลง ไปสู่ข่ายแห่งกามอันเกิดในร่างกาย เจ้าถูกเรากักขังไว้แล้ว จักไปตาม ชอบใจไม่ได้ เหมือนช้างได้ช่องประตู ฉะนั้น ดูกรจิตผู้ชั่วช้า บัดนี้ เจ้าจักขืนยินดีในธรรมอันลามกเที่ยวไปเนืองๆ ดังก่อนมิได้ นายควาญ- ช้างมีกำลังแข็งแรง ย่อมบังคับช้างที่จับได้ใหม่ ยังไม่ได้ฝึก ให้อยู่ใน อำนาจด้วยขอ ฉันใด เราจักบังคับเจ้าให้อยู่ในอำนาจ ฉันนั้น นาย สารถีผู้ฉลาดในการฝึกม้าให้ดี เป็นผู้ประเสริฐ ย่อมฝึกม้าให้รอบรู้ได้ ฉันใด เราจักฝึกเจ้าให้ตั้งอยู่ในพละ ๕ ฉันนั้น จักผูกเจ้าไว้ด้วยสติ จักฝึกจักบังคับเจ้าให้ทำธุระด้วยความเพียร เจ้าจักไม่ได้ไปไกลจาก อารมณ์ภายในนี้ละนะจิต.